భారత్ జీఎస్టీ: ఐదేళ్ల కనిష్టానికి వృద్ధి! దిగుమతుల జోరు.. దేశీయ డిమాండ్ ఢీ!

దిగుమతుల బూస్ట్.. దేశీయంగా డల్

2025-26 ఆర్థిక సంవత్సరంలో భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ దిగుమతులపై ఆధారపడటం పెరిగింది. జీఎస్టీ వసూళ్ల వృద్ధి రేటు గత ఐదేళ్ల కనిష్టానికి పడిపోయింది. సుంకాలతో కలిపి చూస్తే, మొత్తం వసూళ్లు కేవలం 5.57% పెరిగి ₹23.32 లక్షల కోట్లకు చేరాయి. ఇది గత ఏళ్లతో పోలిస్తే చాలా తక్కువ.

దిగుమతుల జోరు vs దేశీయ మందగమనం

ప్రధాన జీఎస్టీ అంకెలు ఆర్థిక వ్యవస్థలోని కీలక విభాగాల మధ్య వ్యత్యాసాన్ని స్పష్టంగా చూపడం లేదు. దిగుమతులపై జీఎస్టీ వసూళ్లు ఏకంగా 12.8% పెరిగి ₹6.01 లక్షల కోట్లకు చేరుకున్నాయి. ఇదే సమయంలో, దేశీయ వస్తువుల నుంచి వచ్చిన ఆదాయం కేవలం 3.27% మాత్రమే వృద్ధి చెంది ₹17.30 లక్షల కోట్లకు పరిమితమైంది. దిగుమతులపై పన్నులే ప్రధాన వృద్ధి ఇంజిన్‌గా మారాయి. ఇది భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ అంతర్గత బలాన్ని కాకుండా, బాహ్య కారకాలపై ఆధారపడుతోందని సూచిస్తోంది. FY26లో GDP వృద్ధి 7.4% నుండి 7.6% మధ్య ఉండవచ్చని అంచనా వేస్తున్నా, ఈ వృద్ధి దేశీయ వినియోగం కంటే బాహ్య అంశాల నుంచే ఎక్కువగా వస్తున్నట్లు కనిపిస్తోంది.

రిఫండ్స్ పెరిగాయి.. నికర ఆదాయంపై ప్రభావం

మరోవైపు, వ్యాపారాలకు తిరిగి చెల్లించే పన్ను (Tax Refunds) భారీగా పెరగడం కూడా నికర ఆదాయంపై ప్రభావం చూపింది. ఈ రిఫండ్స్ 17.9% పెరిగి ₹2.98 లక్షల కోట్లకు చేరుకున్నాయి. స్థూల ఆదాయం కంటే రిఫండ్స్ వేగంగా పెరగడంతో, నికర జీఎస్టీ ఆదాయం కేవలం 4% మాత్రమే పెరిగి ₹2.03 లక్షల కోట్లకు చేరింది. దేశీయ లావాదేవీల కోసం ఇచ్చిన రిఫండ్స్ 23.8% పెరిగాయి. ఇది కంపెనీలు నగదు ప్రవాహం (Cash Flow) సమస్యలతో ఇబ్బంది పడుతున్నాయని లేదా రీయింబర్స్‌మెంట్ల కోసం ఒత్తిడి చేస్తున్నాయని సూచించవచ్చు. ఫిబ్రవరి 1, 2026న జీఎస్టీ కాంపెన్సేషన్ సెస్ (GST Compensation Cess) ముగియడం కూడా ఆదాయ వాతావరణంలో పెద్ద మార్పును సూచిస్తోంది.

తయారీ రంగం మందగమనం.. వాణిజ్య లోటు విస్తరణ

దేశీయంగా డిమాండ్ బలహీనంగా ఉందని మార్చి 2026లో విడుదలైన తయారీ రంగ పర్చేజింగ్ మేనేజర్స్ ఇండెక్స్ (PMI) కూడా వెల్లడించింది. PMI 45 నెలల కనిష్టానికి, అంటే 2022 మధ్యకాలం తర్వాత అత్యంత బలహీనంగా 53.9కి పడిపోయింది. ఇది ఫ్యాక్టరీ అవుట్‌పుట్, కొత్త ఆర్డర్లు తగ్గుతున్నాయని సూచిస్తోంది. పెరిగిన ఖర్చులు, తీవ్రమైన పోటీ, మార్కెట్ అనిశ్చితి దీనికి కారణాలు. ఇదే సమయంలో, వాణిజ్య లోటు (Trade Deficit) $119.30 బిలియన్లకు విస్తరించింది, ఎందుకంటే ఎగుమతుల కంటే దిగుమతులు చాలా వేగంగా పెరిగాయి.

రాష్ట్రాల వారీగా మిశ్రమ ఫలితాలు

రాష్ట్రాల వారీగా చూస్తే ఆర్థిక పనితీరులో గణనీయమైన తేడాలు కనిపించాయి. హర్యానా రాష్ట్ర జీఎస్టీ (SGST) వృద్ధిలో 22% తో అగ్రస్థానంలో నిలిచింది, మహారాష్ట్ర అత్యధిక ఆదాయాన్ని అందించింది. అయితే, పలు రాష్ట్రాల్లో జీఎస్టీ వసూళ్లు తగ్గుముఖం పట్టాయి. 12 రాష్ట్రాలు ప్రతికూల వృద్ధిని నమోదు చేయగా, జార్ఖండ్, ఛత్తీస్‌గఢ్ వంటి రాష్ట్రాల్లో రెండంకెల క్షీణత కనిపించింది. ఈ అసమాన పనితీరు ప్రాంతీయ ఆర్థిక అంతరాలను సూచిస్తోంది.

ఆందోళనలు.. భవిష్యత్ అంచనాలు

మొత్తంగా, FY26 ఆర్థిక నివేదిక బాహ్య కారకాలపై ఆధారపడటం పెరుగుతోందని, దేశీయంగా కార్యకలాపాలు మందగిస్తున్నాయని స్పష్టంగా చెబుతోంది. అధిక దిగుమతులపై ఆధారపడటం ద్రవ్య లోటును పెంచడమే కాకుండా, ప్రపంచ మార్కెట్ అస్థిరతకు ఆర్థిక వ్యవస్థను గురి చేస్తుంది. జీఎస్టీ కాంపెన్సేషన్ సెస్ ముగియడం వల్ల రాష్ట్రాలకు కీలక ఆదాయ వనరు తగ్గి, కేంద్ర-రాష్ట్ర ఆర్థిక సమీకరణాల్లో మార్పులు రానున్నాయి. భవిష్యత్ ఆర్థిక సంవత్సరాలకు పన్నుల అంచనాలను ప్రభుత్వం సమీక్షిస్తోంది. ఈ పరిస్థితుల్లో, రంగాల వారీగా జీఎస్టీ వసూళ్లను విశ్లేషించడం, దేశీయ డిమాండ్‌ను పెంచే విధానాలను రూపొందించడం కీలకం.