మార్కెట్ లెక్కలు ఒకలా, వాస్తవ ఆర్థిక ప్రవాహాలు మరోలా ఉండటం.. ఇండియా బాహ్య రంగం (External Sector) పనితీరుపై కీలకమైన విశ్లేషణకు దారితీస్తోంది. ఆస్తుల విలువ పెరిగినట్లు కనిపించినా, నిధుల కదలికలు మాత్రం క్లిష్టమైన చిత్రాన్ని ఆవిష్కరిస్తున్నాయి.
వాల్యుయేషన్ మాయాజాలం
ఏప్రిల్-డిసెంబర్ 2025 మధ్యకాలంలో ఇండియా ఫారెక్స్ రిజర్వులు $19.4 బిలియన్ పెరిగాయని చెప్పినా, ఇది కేవలం మార్కెట్ లో జరిగిన వాల్యుయేషన్ గెయిన్స్ (Valuation Gains) వల్లే సాధ్యమైంది. ఈ కాలంలో వాల్యుయేషన్ గెయిన్స్ ఏకంగా $50.2 బిలియన్ కు చేరాయి. గత సంవత్సరం ఇదే కాలంలో ఇవి కేవలం $3.1 బిలియన్ మాత్రమే. దీనికి ప్రధాన కారణాలు బంగారం ధరలు పెరగడం, డాలర్ ఇతర కరెన్సీలతో పోలిస్తే బలహీనపడటం, బాండ్ యీల్డ్స్ తగ్గడం. ఈ వాల్యుయేషన్ ప్రభావాలు రిజర్వుల స్థాయిని పెంచి చూపించినా, దేశ ఆర్థిక లావాదేవీల్లో ఎలాంటి మెరుగుదల లేదని అర్థం చేసుకోవాలి. ప్రస్తుతం మన ఫారెక్స్ రిజర్వులలో దాదాపు 15% బంగారమే ఉంది, ఇది ఈ వాల్యుయేషన్ మార్పుల్లో కీలక పాత్ర పోషిస్తోంది.
బ్యాలెన్స్ ఆఫ్ పేమెంట్స్ పై ఒత్తిడి
వాల్యుయేషన్ లెక్కలను పక్కనపెట్టి, వాస్తవ బ్యాలెన్స్ ఆఫ్ పేమెంట్స్ (BoP) లెక్కలు చూస్తే, పరిస్థితి ఆందోళనకరంగా ఉంది. ఈ ఏప్రిల్-డిసెంబర్ 2025 కాలంలో, వాల్యుయేషన్ ప్రభావాలను మినహాయిస్తే, మన ఫారెక్స్ రిజర్వులు $30.8 బిలియన్ తగ్గాయి. గత సంవత్సరం ఇదే కాలంలో $13.8 బిలియన్ తగ్గిన దాంతో పోలిస్తే ఇది చాలా ఎక్కువ. సేవల ఎగుమతులు (Services Exports) పెరగడం, రెమిటెన్సులు (Remittances) రావడం వల్ల కరెంట్ అకౌంట్ డెఫిసిట్ (Current Account Deficit) $30.2 బిలియన్ కు తగ్గినప్పటికీ, మన దేశంలోకి వచ్చిన విదేశీ పెట్టుబడులు (Capital Flows) బయటికి వెళ్లిన డబ్బును భర్తీ చేయడానికి సరిపోలేదని స్పష్టమవుతోంది.
క్యపిటల్ అకౌంట్ లో కీలక మార్పు
ఇక, అత్యంత కీలకమైన పరిణామం క్యపిటల్ అకౌంట్ (Capital Account) లో చోటు చేసుకున్న మార్పు. గత సంవత్సరం ఏప్రిల్-డిసెంబర్ 2024 లో $22.9 బిలియన్ గా ఉన్న క్యపిటల్ అకౌంట్ సర్ప్లస్ (అదనపు నిధులు), ఈ సంవత్సరం ఇదే కాలంలో $0.6 బిలియన్ లోటు (Deficit) లోకి జారుకుంది. అంటే, బయటి నుంచి వచ్చిన పెట్టుబడులు బయటికి వెళ్ళిన నిధులతో పోలిస్తే సరిపోలేదన్నమాట. గతంలో క్యపిటల్ అకౌంట్ సర్ప్లస్ రిజర్వుల పెరుగుదలకు ఊతమిచ్చేది. ఇప్పుడు ఈ లోటు, అంతర్జాతీయ మార్కెట్లలోని అనిశ్చితుల నేపథ్యంలో, మన కరెన్సీని రిస్క్ లోకి నెట్టే ప్రమాదం ఉంది. ప్రస్తుతం మన రిజర్వులు 11 నెలల దిగుమతులకు, 95% బాహ్య రుణాలకు సరిపడా ఉన్నా, ఈ బలం కేవలం వాల్యుయేషన్స్ పై ఆధారపడి ఉండటం, క్యపిటల్ అకౌంట్ లోటుతో కలిసి ఒక కొత్త రకమైన రిస్క్ ప్రొఫైల్ ని సూచిస్తోంది.
భవిష్యత్ అంచనాలు
రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) ఫారెక్స్ రిజర్వులను, బంగారం నిల్వలను వ్యూహాత్మకంగా పెంచుతూ, మార్కెట్ ఒడిదుడుకుల నుంచి స్థిరత్వాన్ని అందించడానికి ప్రయత్నిస్తోంది. అయితే, రిజర్వుల స్థాయిని కొనసాగించాలంటే, కేవలం వాల్యుయేషన్ మార్పులపై కాకుండా, వాస్తవ వాణిజ్య, పెట్టుబడి ప్రవాహాలపై ఆధారపడాల్సి ఉంటుంది. ప్రపంచ ఆర్థిక అనిశ్చితులను ఎదుర్కోవడానికి, దేశం స్థిరమైన, వాల్యుయేషన్-రహిత పెట్టుబడులను ఆకర్షించడమే కీలకం.