భారత్ ఎగుమతులకు అడ్డంకులు: అమెరికా డీల్, పశ్చిమ ఆసియా ఉద్రిక్తతలతో వృద్ధికి బ్రేకులు!

ఎగుమతి లక్ష్యాలకు పెను సవాళ్లు

భారతదేశం FY27 నాటికి $950 బిలియన్ల ఎగుమతులను సాధించాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. ఈ లక్ష్య సాధన కోసం, ప్రభుత్వం కొత్తగా అనేక ఫ్రీ ట్రేడ్ అగ్రిమెంట్స్ (FTAs) పై దృష్టి సారించింది. ఒమన్, యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్ (UK) వంటి దేశాలతో ఒప్పందాలు త్వరలో పూర్తికానున్నాయని కేంద్ర మంత్రి పీయూష్ గోయల్ తెలిపారు. అయితే, ఈ ఆశాజనక దృశ్యానికి కొన్ని ముఖ్యమైన అంతర్జాతీయ అడ్డంకులున్నాయి.

అమెరికాతో ఒప్పందం.. 'కాంపిటీటివ్ ఎడ్జ్' పై నీలినీడలు

భారత ఎగుమతుల వృద్ధికి కీలకమైన అమెరికాతో వాణిజ్య ఒప్పందం అమలులో 'కాంపిటీటివ్ ఎడ్జ్' (పోటీతత్వ ప్రయోజనం) పునరుద్ధరించుకోవాల్సి రావడం పెద్ద సమస్యగా మారింది. అమెరికా సుప్రీంకోర్టు తీర్పుల వల్ల ఈ ప్రయోజనం తగ్గిపోయిందని, దానిని తిరిగి పొందడానికి ప్రయత్నాలు చేయాల్సి ఉందని మంత్రి చెప్పారు. ఈ ఒప్పందం ద్వారా ప్రస్తుతం ఉన్న 50% అమెరికా సుంకాల స్థానంలో, తాత్కాలికంగా **18%**కి తగ్గించే అవకాశం ఉన్నా, ఇది ఇతర దేశాలైన వియత్నాం, బంగ్లాదేశ్‌లతో పోలిస్తే తక్కువ ప్రయోజనకరంగా ఉండవచ్చని కొందరు విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. దీని వల్ల ఆశించిన స్థాయిలో ఎగుమతులు పెరగడం ఆలస్యం కావచ్చు.

పశ్చిమ ఆసియా సంక్షోభం.. రవాణాపై ప్రభావం

పశ్చిమ ఆసియాలో పెరుగుతున్న భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు, ముఖ్యంగా హోర్ముజ్ జలసంధి వంటి కీలక వాణిజ్య మార్గాలకు అంతరాయం కలగడం, అంతర్జాతీయంగా ఇంధన ధరలను పెంచడమే కాకుండా, రవాణా ఖర్చులను కూడా విపరీతంగా పెంచుతోంది. ఇది భారత ఎగుమతిదారులకు లాజిస్టిక్స్ పై భారాన్ని పెంచుతోంది. దీనివల్ల సరఫరా గొలుసు (Supply Chain) స్థిరత్వానికి ముప్పు వాటిల్లుతోంది.

FTAs పురోగతి, పోటీతత్వంలో అంతరాలు

ఒమన్ తో ఒప్పందం జూన్ 1 నుండి, UK తో మే 1 నుండి అమల్లోకి రానున్నాయి. ఇండియా-EFTA ట్రేడ్ అండ్ ఎకనామిక్ పార్టనర్‌షిప్ అగ్రిమెంట్ (TEPA) ఇప్పటికే అమలులో ఉంది. న్యూజిలాండ్‌తో వాణిజ్య ఒప్పందం ఏప్రిల్ 24 నాటికి పూర్తయ్యే అవకాశం ఉంది. UK ఒప్పందం ద్వారా భారత వస్తువులకు 99% వరకు సుంకం రహిత ప్రవేశం లభించనుంది. ఇండియా-EFTA ఒప్పందం 15 ఏళ్లలో $100 బిలియన్ల పెట్టుబడులను ఆకర్షించే లక్ష్యంతో ఉంది.

అయితే, భారతదేశ మొత్తం ప్రపంచ వాణిజ్య ఎగుమతులలో వాటా ఇంకా తక్కువే. చైనా, వియత్నాం వంటి దేశాలతో పోలిస్తే లాజిస్టిక్స్ పనితీరు సూచిక (LPI)లో వెనుకబడి ఉంది. అంతేకాకుండా, ప్రధాన వాణిజ్య భాగస్వామ్య దేశాలలో ఆర్థిక వృద్ధి మందగిస్తే, కొత్త మార్కెట్ యాక్సెస్ ప్రయోజనాలు తగ్గుతాయి.

ప్రధాన ఆందోళనలు, ముప్పులు

అమెరికా ఒప్పందంలో 'కాంపిటీటివ్ ఎడ్జ్' సమస్య ఇంకా పరిష్కారం కాకపోవడం ఒక పెద్ద ఆందోళన. ఇది ఒప్పందం నుండి ఆశించిన ప్రయోజనాలను తగ్గించవచ్చు. FTAs పై అతిగా ఆధారపడటం, కొన్ని ఒప్పందాల ముగింపులో జాప్యం, భాగస్వామ్య దేశాల రాజకీయ పరిస్థితులు (ఉదా: న్యూజిలాండ్‌లో వలస విధానాలపై అభ్యంతరాలు) కూడా అమలులో ఆలస్యానికి దారితీయవచ్చు.

పశ్చిమ ఆసియా సంక్షోభం పెరిగితే, ఎగుమతులకు మరింత ముప్పు వాటిల్లుతుంది. పెరిగిన ఇంధన ధరలు, రవాణా ఖర్చులు భారత ఎగుమతి పోటీతత్వాన్ని దెబ్బతీస్తాయి. క్రిసిల్ (Crisil) సంస్థ FTAs వల్ల వార్షికంగా 13% ఎగుమతి వృద్ధిని అంచనా వేసినా, అది పశ్చిమ ఆసియాలో వివాదం పొడిగించబడకపోవడంపై ఆధారపడి ఉంది. రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) FY27కి GDP వృద్ధిని **6.9%**గా అంచనా వేసింది, ఇది ప్రపంచ బ్యాంక్ అంచనా 6.6% కంటే కొంచెం ఎక్కువ.

భవిష్యత్తు దిశ

భారతదేశం FY27 నాటికి ఎగుమతుల లక్ష్యాన్ని చేరుకోవాలంటే, అమెరికాతో వాణిజ్య ఒప్పందంలోని 'కాంపిటీటివ్ ఎడ్జ్' సమస్యను అధిగమించడం, పశ్చిమ ఆసియాలో వాణిజ్య మార్గాలను స్థిరీకరించడం అత్యంత కీలకం.