వాణిజ్య కార్యదర్శి ప్రకటన - ప్రపంచ మార్కెట్ పై గురి
ప్రభుత్వం దేశీయ వాణిజ్యాన్ని మరింత విస్తృతం చేసేందుకు 'ఫ్రీ ట్రేడ్ అగ్రిమెంట్స్' (FTAs) పై మరింత దూకుడుగా ముందుకు వెళ్తోంది. వాణిజ్య కార్యదర్శి రాజేష్ అగర్వాల్ మాట్లాడుతూ, ఇజ్రాయెల్, గల్ఫ్ కోఆపరేషన్ కౌన్సిల్ (GCC), చిలీ, మరియు యూరేషియన్ ఎకనామిక్ యూనియన్ (EAEU) వంటి దేశాలతో కీలకమైన ఒప్పందాలపై చర్చలు ఒకేసారి జరుగుతున్నాయని తెలిపారు. కెనడాతో కూడా చర్చలు పునఃప్రారంభించే అవకాశాలు ఉన్నాయని పేర్కొన్నారు. ఈ విస్తృతమైన దౌత్య, ఆర్థిక ప్రయత్నాల ద్వారా, భారతీయ ఉత్పత్తులకు ప్రపంచ మార్కెట్ లో దాదాపు 55-60% వరకు ప్రాధాన్యత లభించేలా చూడాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నారు.
EU ఒప్పందం - కొత్త జోష్
ఇటీవల యూరోపియన్ యూనియన్ (EU) తో కుదిరిన చారిత్రాత్మక FTA ఒప్పందం ఈ చర్చలకు మరింత ఊపునిచ్చింది. ఈ కొత్త ఒప్పందాలలో కొన్ని ప్రస్తుత సంవత్సరంలోనే ఖరారు కావచ్చని అగర్వాల్ సూచించారు. భారతదేశం యొక్క బలమైన ఆర్థిక పనితీరు ఈ వ్యూహానికి అండగా నిలుస్తోంది. ఆర్థిక వ్యవస్థ 7.4% వృద్ధి చెందుతుందని అంచనా వేయగా, దేశ GDP లో 55% కంటే ఎక్కువ వాటా కలిగిన సేవల రంగం (Services Sector) 9.1% వృద్ధి రేటుతో దూసుకుపోతోంది.
ఎగుమతుల ఊపు - లక్ష్యం $850 బిలియన్లు
ఈ ఆర్థిక సంవత్సరంలో భారత ఎగుమతులు $850 బిలియన్లను దాటతాయని అంచనా. కొత్తగా కుదిరిన FTAs అమల్లోకి వచ్చిన తర్వాత ఈ సంఖ్య మరింత పెరిగే అవకాశం ఉంది. గత ఆర్థిక సంవత్సరం (FY2025) లో మొత్తం వస్తువులు, సేవల ఎగుమతులు రికార్డు స్థాయిలో $825.3 బిలియన్లకు చేరుకున్నాయి. కేవలం వస్తువులకే పరిమితం కాకుండా, సేవల రంగాన్ని అంతర్జాతీయ వాణిజ్య వ్యూహంలో కీలక భాగంగా తీర్చిదిద్దడంపై ఇండియా దృష్టి సారించింది. ప్రపంచంలోని $8 ట్రిలియన్ల సేవల మార్కెట్ లో $5 ట్రిలియన్లను తన FTAs పరిధిలోకి తీసుకురావాలని ఇండియా లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. ఇది హై-టెక్, అగ్రిటెక్ రంగాలలో సహకారాన్ని ప్రోత్సహించనుంది.
వాణిజ్య డైనమిక్స్ & వాణిజ్య లోటు
అమెరికాతో చర్చలు కొనసాగుతున్నప్పటికీ, సమగ్ర FTA దీర్ఘకాలిక ప్రక్రియ అని గుర్తించారు. వాణిజ్యపరంగా, శక్తి, బంగారం, వెండి వంటి దిగుమతులు ముఖ్యమైనవిగా కొనసాగుతున్నాయి. అయితే, సరఫరా గొలుసులను (Supply Chains) వైవిధ్యపరచడంపై ప్రభుత్వం దృష్టి పెట్టింది. ఈ సంవత్సరం చివరి నాటికి, వాణిజ్య లోటు (Trade Deficit) $15-20 బిలియన్లకు మించి పెరగదని అంచనా. గత డిసెంబర్ 2025 లో వాణిజ్య లోటు $25.04 బిలియన్లుగా నమోదైంది, ఇది నిర్వహించదగిన స్థాయిలో ఉంది.
బడ్జెట్ ప్రోత్సాహకాలు & భవిష్యత్ అంచనాలు
ఇటీవలి యూనియన్ బడ్జెట్ లో వాణిజ్యాన్ని బలోపేతం చేసేందుకు అనేక చర్యలు ప్రకటించారు. స్పెషల్ ఎకనామిక్ జోన్స్ (SEZs) ను దేశీయ మార్కెట్ యాక్సెస్ కోసం పునఃరూపకల్పన చేయడం, వస్త్ర పరిశ్రమ కోసం సూక్ష్మ, చిన్న, మధ్య తరహా పరిశ్రమలను (MSMEs) ప్రపంచ సరఫరా గొలుసులలోకి అనుసంధానం చేయడం వంటివి ఉన్నాయి. 200 పాత తయారీ క్లస్టర్లను పునరుద్ధరించే ప్రణాళికలు కూడా జరుగుతున్నాయి. పర్యావరణ నిబంధనలైన కార్బన్ బోర్డర్ అడ్జస్ట్మెంట్ మెకానిజం (CBAM) వంటి వాటిని ఎదుర్కోవడానికి ఇండియా సిద్ధంగా ఉంది.
ఇండియా-EU FTA - కీలక మైలురాయి
జనవరి 27, 2026న ఖరారైన ఇండియా-EU FTA ఒప్పందం ఒక ముఖ్యమైన మైలురాయి. ఇది 2032 నాటికి EU ఎగుమతులను భారతదేశానికి రెట్టింపు చేస్తుందని, అలాగే భారతదేశానికి 200 కోట్ల వినియోగదారుల మార్కెట్ కు ప్రాధాన్యత యాక్సెస్ ను అందిస్తుందని భావిస్తున్నారు. ఇది సంక్లిష్టమైన ప్రపంచ వాణిజ్య వాతావరణంలో భారతదేశాన్ని ఒక వ్యూహాత్మక భాగస్వామిగా నిలుపుతుంది.