ఆర్థిక వృద్ధిని పరుగులు పెట్టించేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరానికి గానూ మూలధన వ్యయం (Capex)పైనే కీలక దృష్టి సారించింది. ఇందుకోసం ₹12.22 లక్షల కోట్ల భారీ మొత్తాన్ని కేటాయించింది. ఇది గత ఏడాదితో పోలిస్తే 11.5% ఎక్కువ. ఈ వ్యయం ద్వారా మౌలిక సదుపాయాల కల్పనతో పాటు, ఉద్యోగాల కల్పన, డిమాండ్ పెంచడం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
ప్రభుత్వ పెట్టుబడుల జోరుతో పాటు, ప్రైవేట్ రంగం నుంచి కూడా పెట్టుబడులు పుంజుకుంటున్నాయని ఆర్థిక మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్ ఆశాభావం వ్యక్తం చేశారు. ముఖ్యంగా 'ఫ్రాంటియర్ సెక్టార్స్' లో కొత్త వ్యాపారాలు, సామర్థ్య విస్తరణపై దృష్టి సారించినట్లు పేర్కొన్నారు. అయితే, గతంలో ప్రైవేట్ కార్పొరేట్ పెట్టుబడులు జీడీపీలో 10% మేరకే పరిమితమయ్యాయి. సంస్కరణల వేగం, మెరుగైన ప్రపంచ పరిస్థితులు తోడైతేనే ప్రైవేట్ పెట్టుబడులు గణనీయంగా పెరుగుతాయని విశ్లేషకులు అంచనా వేస్తున్నారు.
కేవలం దేశీయంగానే కాకుండా, అంతర్జాతీయ పెట్టుబడిదారుల సెంటిమెంట్లోనూ సానుకూల ధోరణులు కనిపిస్తున్నాయి. నార్వే, కెనడా వంటి దేశాల నుంచి పెన్షన్, సార్వభౌమ నిధులు (Sovereign Funds) ఆసక్తి చూపుతున్నట్లు సమాచారం. ఇటీవల దౌత్యపరమైన చర్చల నేపథ్యంలో రూపాయి బలపడటం, స్టాక్ మార్కెట్ సానుకూల స్పందన కనబరచడం గమనార్హం. రాబోయే 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరానికి 10% నామమాత్రపు జీడీపీ వృద్ధి అంచనాను ఆర్థిక మంత్రి 'వాస్తవికమైనది'గా అభివర్ణించారు. వాస్తవ జీడీపీ వృద్ధి 6.8% నుంచి 7.2% మధ్య ఉంటుందని, ఇందులో సేవల రంగం, తయారీ రంగం కీలక పాత్ర పోషిస్తాయని అంచనా వేస్తున్నారు. అయితే, ప్రపంచ వాణిజ్య అనిశ్చితులు, సరఫరా గొలుసు మార్పులు వంటి అంశాలు సవాళ్లుగా నిలుస్తున్నాయి. గత సంవత్సరం (2025) విదేశీ సంస్థాగత పెట్టుబడిదారులు (FIIs) నిధులను గణనీయంగా ఉపసంహరించుకోవడం, ప్రపంచ ఆర్థిక అనిశ్చితిని ప్రతిబింబించింది.
ఇక విధానపరమైన మార్పులకొస్తే, సార్వభౌమ స్వర్ణ బాండ్ల (SGBs) విషయంలో ఒక కీలక ప్రకటన వెలువడింది. సెకండరీ మార్కెట్ నుంచి కొనుగోలు చేసిన SGBలపై ఇకపై మూలధన లాభాల పన్ను (Capital Gains Tax) వర్తిస్తుందని ప్రభుత్వం స్పష్టం చేసింది. ఇది కొత్త విధానం కాదని, ఇప్పటికే ఉన్న నిబంధనలను స్పష్టం చేస్తున్నామని ప్రభుత్వం తెలిపింది. దీని ప్రధాన లక్ష్యం సెకండరీ మార్కెట్లో ఊహాజనిత ట్రేడింగ్ను నిరోధించి, అసలు జారీ నుండి కొనుగోలును ప్రోత్సహించడం.
మరోవైపు, డెరివేటివ్స్ (F&O) ట్రేడింగ్పై సెక్యూరిటీస్ ట్రాన్సాక్షన్ టాక్స్ (STT)ను పెంచుతున్నట్లు ప్రకటించారు. అధిక శాతం F&O ట్రేడర్లు నష్టపోతున్న నేపథ్యంలో, అధిక స్పెక్యులేషన్ను అరికట్టడమే ఈ చర్య వెనుక ముఖ్య ఉద్దేశ్యమని ప్రభుత్వం పేర్కొంది. ఫ్యూచర్స్ కాంట్రాక్టులపై STT 0.02% నుంచి **0.05%**కి, ఆప్షన్స్పై 0.1% నుంచి **0.15%**కి పెరుగుతుంది. ఇది అధిక-ఫ్రీక్వెన్సీ ట్రేడర్లు, స్వల్పకాలిక వ్యూహాలు అనుసరించే వారికి ట్రేడింగ్ ఖర్చులను గణనీయంగా పెంచుతుంది.
గత కొన్నేళ్లుగా చూస్తే, ప్రభుత్వ మూలధన వ్యయమే (capex) దేశ ఆర్థిక వృద్ధికి చోదక శక్తిగా నిలుస్తోంది. ప్రస్తుత బడ్జెట్ కూడా ప్రభుత్వ వ్యయంపైనే ఆధారపడి వృద్ధిని సాధించాలనే వ్యూహాన్ని స్పష్టం చేసింది. అయితే, ప్రైవేట్ పెట్టుబడుల పునరుద్ధరణ ఇంకా ఆశాజనకంగా మారాల్సి ఉందని విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. 2047 నాటికి అభివృద్ధి చెందిన దేశంగా ఎదగాలనే భారత్ లక్ష్య సాధనకు, మౌలిక సదుపాయాల ఫైనాన్సింగ్ గ్యాప్ను పూడ్చడానికి ప్రైవేట్ రంగ భాగస్వామ్యం అత్యవసరం. ఇతర దేశాలతో పోలిస్తే, భారత్ మౌలిక సదుపాయాలపై దృష్టి సారిస్తున్నప్పటికీ, చైనా వంటి దేశాలలో ఇప్పటికే అధునాతన ఎక్స్ప్రెస్ వేలు, హై-స్పీడ్ రైలు నెట్వర్క్లు అందుబాటులో ఉన్నాయి.
డెరివేటివ్స్పై STT పెంపు, స్పెక్యులేషన్ను తగ్గించడంతో పాటు, మార్కెట్ లిక్విడిటీ, ట్రేడింగ్ వాల్యూమ్లను కూడా ప్రభావితం చేయగలదని భావిస్తున్నారు. ఈ నిర్ణయం వెనుక ఆదాయాన్ని పెంచడం కంటే, పెట్టుబడిదారుల రక్షణ, వ్యవస్థాగత రిస్క్ నిర్వహణ ప్రధాన కారణాలుగా విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. SGBలపై పన్ను మార్పు, ముఖ్యంగా సెకండరీ మార్కెట్ పెట్టుబడిదారుల పెట్టుబడి గణనలను (Investment Calculus) మార్చివేస్తుంది. FY27కి **4.3%**గా అంచనా వేసిన ద్రవ్య లోటు లక్ష్యం, FY26లోని 4.4% కంటే స్వల్పంగా తగ్గడం, ఆర్థిక క్రమశిక్షణపై ప్రభుత్వ నిబద్ధతను సూచిస్తోంది.
మొత్తంగా, బడ్జెట్ యొక్క భవిష్యత్ ప్రణాళికలు, మౌలిక సదుపాయాలపై నిరంతర కేటాయింపులు, ప్రైవేట్ పెట్టుబడులను ప్రోత్సహించే ప్రయత్నాలు, పన్ను విధానాల సవరణలు మధ్యకాలిక వృద్ధికి బలమైన పునాది వేస్తున్నాయని భావిస్తున్నారు. దేశీయ డిమాండ్, పెట్టుబడుల ద్వారా వృద్ధి కొనసాగుతుందని, 10% నామమాత్రపు జీడీపీ వృద్ధి లక్ష్యం వాస్తవికమైనదేనని అంచనా వేస్తున్నారు. ప్రాజెక్టుల సమర్థవంతమైన అమలు, సంస్కరణల కొనసాగింపు ప్రైవేట్, విదేశీ పెట్టుబడులను ఆకర్షించడంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి. 'రుణం-టు-జీడీపీ' (Debt to GDP) నిష్పత్తిని ప్రాథమిక ద్రవ్య యాంకర్గా స్వీకరించడం, దీర్ఘకాలిక ఆర్థిక నిర్వహణ దిశగా ఒక ముఖ్యమైన అడుగు.