అసలు సమస్య ఏంటి?
రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) డేటా ప్రకారం, భారతదేశంలోని కీలక ఆర్థిక రంగాలలో లోన్లకు (క్రెడిట్) డిమాండ్ విపరీతంగా పెరుగుతోంది. అయితే, డిపాజిట్లను సేకరించడంలో బ్యాంకులు అంత వేగంగా ముందుకు వెళ్లలేకపోతున్నాయి. ఈ అంతరం వల్ల క్రెడిట్-టు-డిపాజిట్ రేషియో (CD Ratio) చరిత్రలో ఎన్నడూ లేనంత గరిష్ట స్థాయికి చేరుకుంది. దీనివల్ల బ్యాంకింగ్ రంగానికి నిధుల సేకరణలో ఒత్తిడి పెరిగి, ఖర్చులు పెరిగే అవకాశం ఉంది.
క్రెడిట్-డిపాజిట్ మధ్య పెరిగిన అంతరం
జనవరి 2026 చివరి నాటికి, బ్యాంకుల నాన్-ఫుడ్ క్రెడిట్ వృద్ధి ఏడాదికి 14.4% గా నమోదైంది. గత ఏడాది ఇదే సమయంతో పోలిస్తే ఇది గణనీయమైన పెరుగుదల (అప్పట్లో 11.3%). వ్యవసాయం, పరిశ్రమలు, సేవల రంగం, వ్యక్తిగత లోన్ల విభాగాల్లో ఈ వృద్ధి కనిపించింది. ఇది ఆర్థిక వ్యవస్థలో బలమైన కార్యకలాపాలను సూచిస్తోంది. అయితే, ఇదే సమయంలో బ్యాంకుల మొత్తం డిపాజిట్లు ఏడాదికి కేవలం 12.5% మాత్రమే పెరిగాయి. ఇది గతంలోని 10.6% కంటే ఎక్కువైనప్పటికీ, క్రెడిట్ వృద్ధిని అందుకోవడానికి సరిపోలేదు.
ఈ వ్యత్యాసం కారణంగా, డిసెంబర్ 31, 2025 నాటికి క్రెడిట్-టు-డిపాజిట్ (CD) రేషియో సుమారు 81.75% కి చేరింది. ఇంత ఎక్కువ రేషియో అంటే, బ్యాంకులు తమ వద్ద ఉన్న డిపాజిట్లలో ఎక్కువ భాగాన్ని లోన్లుగా ఇస్తున్నాయని అర్థం. ఇది గతంలో డిపాజిట్ల కోసం పోటీ పెరగడానికి, నిధుల ఖర్చులు పెరగడానికి దారితీసింది. ఈ అంతరాన్ని పూడ్చుకోవడానికి, బ్యాంకులు సర్టిఫికేట్స్ ఆఫ్ డిపాజిట్ (CDs) మరియు హోల్సేల్ అప్పులపై ఆధారపడుతున్నాయి. CDs జారీలు రికార్డు స్థాయికి చేరగా, వాటిపై వడ్డీ రేట్లు 7% దాటాయి.
వివిధ రంగాల్లో లోన్ల తీరు
సేవల రంగంలో లోన్లు 15.5% పెరిగాయి. ముఖ్యంగా, నాన్-బ్యాంకింగ్ ఫైనాన్షియల్ కంపెనీలు (NBFCs), వాణిజ్యం, రియల్ ఎస్టేట్ రంగాల నుండి ఈ డిమాండ్ వచ్చింది. పరిశ్రమల రంగానికి 12.1% వృద్ధి కనిపించింది. మైక్రో, చిన్న, మధ్య తరహా పరిశ్రమలు (MSMEs) కూడా మంచి వృద్ధిని చూపాయి. వ్యక్తిగత లోన్లు 14.9% పెరిగాయి, వాహన, గోల్డ్ లోన్లు దీనికి ప్రధాన కారణం. వ్యవసాయం, అనుబంధ కార్యకలాపాలకు 11.4% క్రెడిట్ వృద్ధి నమోదైంది. ఆర్థిక కార్యకలాపాలు బలంగా ఉన్నా, బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థకు నిధుల సమీకరణే ప్రధాన సవాలుగా మారింది.
విశ్లేషకుల అంచనాలు
పెరుగుతున్న CD రేషియో వల్ల బ్యాంకుల నిధుల ఖర్చులు పెరిగే ప్రమాదం ఉంది. ఇది బ్యాంకుల లాభదాయకతను (Profitability) తగ్గించవచ్చు. ఇప్పటికే బ్యాంకులు ఖరీదైన మార్గాలైన CDs, పెద్ద డిపాజిట్లపై ఆధారపడుతున్నాయి. ఇది వడ్డీ రేట్లలో హెచ్చుతగ్గులకు బ్యాంకులు గురయ్యేలా చేస్తుంది. RBI పాలసీ రేట్లను తగ్గించినా, డిపాజిట్ల నుండి నిధులు బయటకు వెళ్లే ప్రమాదం ఉంది.
ఆర్థిక కార్యకలాపాలు బలంగా ఉంటాయని అంచనా వేస్తున్నప్పటికీ, క్రెడిట్ వృద్ధికి తగ్గట్టుగా డిపాజిట్లు రాకపోతే, బ్యాంకులు వడ్డీ రేట్లను పెంచాల్సి వస్తుంది. ఇది రుణగ్రహీతలకు, ముఖ్యంగా MSMEలకు భారంగా మారవచ్చు. ప్రస్తుతానికి బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థ స్థిరంగానే ఉన్నా, కొన్ని సంస్థలకు నిధుల ఖర్చులు, లాభదాయకతపై ఒత్తిడి పెరగవచ్చు. పెట్టుబడిదారులు డిపాజిట్ల సేకరణ తీరును, నిధుల కోసం పోటీని నిశితంగా గమనించాలి.