మారిటైమ్ రంగానికి బూస్ట్: ₹13,000 కోట్ల నిధి!
భారతదేశం తన మారిటైమ్ రంగ సామర్థ్యాలను బలోపేతం చేయడానికి ₹13,000 కోట్ల విలువైన సావరిన్ మారిటైమ్ ఫండ్కు ఆమోదం తెలిపింది. ఈ నిధి భారతీయ జెండాతో నడిచే నౌకలకు, దేశంతో వ్యాపారం చేసే నౌకలకు స్థిరమైన, సరసమైన బీమాను అందిస్తుంది. అంతర్జాతీయ అనిశ్చితుల నేపథ్యంలో, థర్డ్-పార్టీ లయబిలిటీ కవరేజ్ కోసం విదేశీ ప్రొటెక్షన్ అండ్ ఇన్డెమ్నిటీ (P&I) క్లబ్లపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడం దీని లక్ష్యం. 2047 నాటికి ఓడరేవుల మౌలిక సదుపాయాలు, నౌకా నిర్మాణం, అంతర్గత జలమార్గాల కోసం 1 ట్రిలియన్ డాలర్ల పెట్టుబడులు పెట్టాలనే ప్రభుత్వ లక్ష్యాలకు ఇది అనుగుణంగా ఉంది. ఈ రంగం 2047 నాటికి 8 ట్రిలియన్ రూపాయల పెట్టుబడులను ఆకర్షించి, ఉద్యోగాలను సృష్టించి, భారతదేశాన్ని ప్రపంచ నౌకా నిర్మాణ కేంద్రంగా నిలబెట్టే అవకాశం ఉంది.
గ్రామీణ రోడ్ల పథకం 2028 వరకు పొడిగింపు!
ప్రధాన మంత్రి గ్రామ్ సడక్ యోజన (PMGSY) ను 2028 వరకు పొడిగిస్తూ, అదనంగా ₹3,000 కోట్లను కేటాయిస్తూ కేబినెట్ ఆమోదం తెలిపింది. ఈ పథకం ప్రారంభమైనప్పటి నుండి, గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో కనెక్టివిటీ గణనీయంగా మెరుగుపడింది, ఇది ఆర్థిక ప్రయోజనాలకు దారితీసింది. అధ్యయనాల ప్రకారం, మెరుగైన గ్రామీణ రోడ్లు వ్యవసాయ ఉత్పాదకతను 8-10% పెంచుతాయి, రవాణా ఖర్చులను 12-15% తగ్గిస్తాయి, మరియు మార్కెట్ అందుబాటును సుమారు 20% పెంచుతాయి. ఈ కార్యక్రమం నిర్మాణం ద్వారానే కాకుండా, వ్యవసాయేతర ఉద్యోగాలకు అందుబాటును సులభతరం చేయడం ద్వారా ఉపాధిని కూడా సృష్టించింది. గ్రామీణ మౌలిక సదుపాయాలపై దృష్టి సారించడం ఆర్థిక వృద్ధికి, పేదరిక నిర్మూలనకు కీలకమని ఈ పొడిగింపు తెలియజేస్తుంది.
ప్రభుత్వ ఉద్యోగులు, పెన్షనర్లకు DA పెంపు!
కేంద్ర ప్రభుత్వ ఉద్యోగులు, పెన్షనర్లకు కరెంట్ అఫైర్స్ అలవెన్స్ (DA) ను 2% పెంచుతూ కూడా నిర్ణయం తీసుకున్నారు. ఇది జనవరి 2026 నుండి అమలులోకి రానుంది. దీంతో DA, బేసిక్ పేలో **60%**కి చేరుకుంటుంది. ఈ పెంపు సుమారు 50.46 లక్షల మంది ఉద్యోగులకు, 68.27 లక్షల మంది పెన్షనర్లకు ప్రయోజనం చేకూరుస్తుంది. దీనికి వార్షికంగా సుమారు ₹6,791 కోట్ల ఖర్చు అవుతుందని అంచనా. ద్రవ్యోల్బణాన్ని అధిగమించి, ప్రభుత్వ ఉద్యోగులు, పదవీ విరమణ చేసిన వారి కొనుగోలు శక్తిని కాపాడటం ఈ DA పెంపు లక్ష్యం. ఫలితంగా పెరిగే ఖర్చు చేయగల ఆదాయం (disposable income), వినియోగదారుల ఖర్చులకు, ఆర్థిక వ్యవస్థలో ద్రవ్యత్వానికి (liquidity) స్వల్ప ఊపునిస్తుందని భావిస్తున్నారు.
ఆర్థికాభివృద్ధి వ్యూహంలో కీలక అడుగులు
మొత్తంమీద, ఈ విధాన నిర్ణయాలు లక్షిత ఆర్థిక చర్యల ద్వారా ఆర్థిక కార్యకలాపాలను ఉత్తేజపరిచే ప్రభుత్వ వ్యూహాన్ని ప్రతిబింబిస్తాయి. పెరుగుతున్న వాణిజ్య పరిమాణాలు, ప్రపంచ సరఫరా గొలుసుల్లో భారతదేశ పాత్రను దృష్టిలో ఉంచుకుని మారిటైమ్ మౌలిక సదుపాయాల్లో పెట్టుబడులు పెట్టడం దీనిలో భాగం. గ్రామీణ-పట్టణ అంతరాన్ని తగ్గించి, దేశ జనాభాలో 65% నివసించే గ్రామీణ ప్రాంతాల సామర్థ్యాన్ని వెలికితీయడానికి గ్రామీణ మౌలిక సదుపాయాలపై నిరంతరాయంగా దృష్టి సారించింది. FY24 నుండి FY28 మధ్య మౌలిక సదుపాయాలపై మూలధన వ్యయం (capital expenditure) 88 ట్రిలియన్ రూపాయలకు చేరుకుంటుందని ప్రభుత్వం అంచనా వేస్తోంది, ఇది సుమారు 80% పెరుగుదల. ఈ విస్తృత మౌలిక సదుపాయాల పెంపు GDP వృద్ధిని, ప్రస్తుత 6.5% అంచనాలను సమర్థించనుంది.
సవాళ్లు, రిస్కులు
అయితే, కొన్ని సవాళ్లు కూడా ఉన్నాయి. DA పెంపుతో ఫిస్కల్ డెఫిసిట్ (fiscal deficit) పై భారం పడుతుంది. భారీ మౌలిక సదుపాయాల ప్రాజెక్టులు ఆలస్యం లేదా అమలులో సమస్యలను ఎదుర్కోవచ్చు. భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు, మారుతున్న ఇంధన ధరలతో సహా ప్రపంచ ఆర్థిక అనిశ్చితి, వాణిజ్యం, పెట్టుబడుల సెంటిమెంట్కు ప్రమాదాన్ని కలిగిస్తాయి. గ్రామీణ రోడ్లు కనెక్టివిటీని మెరుగుపరిచినప్పటికీ, గ్రామీణ ఆదాయాలు, ఆస్తులపై వాటి ప్రభావం మిశ్రమంగా ఉంటుందని కొన్ని అధ్యయనాలు సూచిస్తున్నాయి.