Income Tax Appellate Tribunal (ITAT) Delhi తాజాగా ఒక కీలకమైన తీర్పును వెలువరించింది. అసలు ఇన్కమ్ ట్యాక్స్ రిటర్న్స్ (ITR) సమర్పించడంలో ఆలస్యమైనా, సెక్షన్ 148 రీఅసెస్మెంట్ నోటీసుకు సమాధానంగా ఫైల్ చేసే రిటర్న్స్ ద్వారా ట్యాక్స్ పేయర్లు రీఫండ్ క్లెయిమ్ చేసుకోవచ్చని స్పష్టం చేసింది.
ఆదాయపు పన్ను శాఖ నుంచి వచ్చే రీఅసెస్మెంట్ నోటీసుల విషయంలో పన్ను చెల్లింపుదారులకు ITAT Delhi భారీ ఊరటనిచ్చింది. ఒరిజినల్ ఐటీఆర్ ఫైల్ చేయకపోయినా, సెక్షన్ 148 కింద నోటీసు అందుకున్నప్పుడు ఫైల్ చేసే రిటర్న్స్లో రీఫండ్ క్లెయిమ్ చేసే హక్కు పన్ను చెల్లింపుదారులకు ఉంటుందని ట్రిబ్యునల్ పేర్కొంది.\n\n### అసలేం జరిగింది?\nఈ వివాదం ఒక ట్యాక్స్ రీఫండ్ క్లెయిమ్కు సంబంధించింది. సుమారు ₹5.31 లక్షల రీఫండ్ను ఆదాయపు పన్ను శాఖ తిరస్కరించింది. పన్ను చెల్లింపుదారుడు సెక్షన్ 139 ప్రకారం ఒరిజినల్ రిటర్న్ ఫైల్ చేయలేదని, కాబట్టి రీఅసెస్మెంట్ సమయంలో రీఫండ్ కోరే హక్కు లేదని డిపార్ట్మెంట్ వాదించింది. సెక్షన్ 148 అనేది కేవలం పన్ను వసూలు కోసమే తప్ప, రీఫండ్ కోసం కాదని అధికారులు పేర్కొన్నారు.\n\n### ITAT ఏం చెప్పింది?\nట్రిబ్యునల్ ఈ వాదనను తోసిపుచ్చింది. ఆదాయపు పన్ను చట్టంలోని సెక్షన్ 237 ప్రకారం, అసలైన బాధ్యత కంటే ఎక్కువ ట్యాక్స్ వసూలైనప్పుడు, ఆ మొత్తాన్ని వెనక్కి ఇచ్చే హక్కు పన్ను చెల్లింపుదారుడికి ఉంటుందని స్పష్టం చేసింది. ఈ కేసులో వ్యాపార నష్టాలను (Business Loss) చూపడం ద్వారా అసలు ఆదాయం 'నిల్' (Nil) అని తేలింది. ప్రభుత్వం తన అధికారాన్ని ఉపయోగించి చట్టబద్ధంగా కంటే ఎక్కువ పన్నును అట్టిపెట్టుకోకూడదని ట్రిబ్యునల్ హెచ్చరించింది.\n\n### రాజ్యాంగబద్ధమైన హక్కు\nభారత రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 265 ప్రకారం, చట్టం నిర్దేశించిన పద్ధతిలో తప్ప అదనపు పన్నులను వసూలు చేయడం లేదా ఉంచుకోవడం తప్పు. రీఅసెస్మెంట్ ప్రక్రియలో అదనపు పన్ను చెల్లించారని తేలితే, ఆ సొమ్మును తిరిగి చెల్లించాల్సిన బాధ్యత అధికారులపై ఉందని ట్రిబ్యునల్ గుర్తు చేసింది.\n\nగమనిక: ఈ తీర్పు కేవలం రీఅసెస్మెంట్ సందర్భాలకు మాత్రమే వర్తిస్తుంది. ట్యాక్స్ చెల్లింపుదారులు సాధారణ గడువులోపు రిటర్న్స్ ఫైల్ చేయాలనే నిబంధన ఇప్పటికీ అమలులోనే ఉంది. పన్ను ఎగవేతకు ఇది ఒక మినహాయింపు కాదు, కేవలం టెక్నికల్ కారణాలతో పన్ను చెల్లింపుదారులు తమ రీఫండ్ను కోల్పోకుండా ఉండేలా ఈ తీర్పు రక్షణగా ఉంటుంది.