హిమాలయాల్లోని గ్లేసియర్లు పదేళ్ల క్రితం కంటే ఇప్పుడు 65% వేగంగా కరుగుతున్నాయని 2026 నాటి ఒక అధ్యయనం తేల్చింది. ఇది భారత్ జీడీపీలో 20% వాటా ఉన్న ప్రాంతాల నీటి భద్రతకు, ముఖ్యంగా అగ్రికల్చర్ మరియు హైడ్రోపవర్ రంగాలకు పెద్ద ముప్పుగా మారింది.
2026 సెప్టెంబర్లో వెలువడిన ఒక తాజా పరిశోధన భారత ఆర్థిక స్థిరత్వంపై తీవ్ర ఆందోళనలను వ్యక్తం చేసింది. సిస్టమిక్ (Systemiq), ఐసీఐఎంఓడి (ICIMOD) మరియు జీబీ పంత్ నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ హిమాలయన్ ఎన్విరాన్మెంట్ సంయుక్తంగా నిర్వహించిన ఈ అధ్యయనంలో హిమాలయ గ్లేసియర్లు గత దశాబ్దంతో పోలిస్తే 65% వేగంగా కరిగిపోతున్నట్లు గుర్తించారు.
ఆర్థిక రంగంపై ప్రభావం
ఈ వేగవంతమైన కరుగుదల వల్ల శతాబ్దపు మధ్య నాటికి నీటి లభ్యత ఒక్కసారిగా పడిపోయే అవకాశం ఉంది. హిమాలయ నదీ వ్యవస్థలు దేశ ఆర్థిక ఉత్పత్తిలో 20% కంటే ఎక్కువ వాటాను కలిగి ఉన్నాయి. నీటి ప్రవాహాల్లో వచ్చే మార్పులు నేరుగా పరిశ్రమలు, వ్యవసాయంపై ప్రభావం చూపుతాయి.
హైడ్రోపవర్ రంగానికి రిస్క్
ఉత్తర భారతంలో హైడ్రోపవర్ ప్రాజెక్టులలో సుమారు ₹2.4 లక్షల కోట్ల పెట్టుబడులు ఉన్నాయి. వీటి మనుగడ నీటి ప్రవాహంపైనే ఆధారపడి ఉంటుంది. ప్రస్తుతం గ్లేసియర్లు కరగడం వల్ల ఈ ప్రాజెక్టుల భవిష్యత్తు ప్రశ్నార్థకంగా మారింది. అంతేకాకుండా, ఇండో-గ్యాంజిటిక్ మైదాన ప్రాంతాల్లోని వ్యవసాయం, సీజనల్ వర్షాలపై ఆధారపడే ప్రమాదం ఉంది.
భౌగోళిక అస్థిరత - విపత్తుల ముప్పు
భారతదేశంలో దాదాపు 200 గ్లేసియల్ సరస్సులను అత్యంత ప్రమాదకరమైనవిగా గుర్తించారు, వీటిలో 56 సరస్సులు విపత్తులకు కారణమయ్యే అవకాశం ఉందని హెచ్చరించారు. ఆగస్టు 2026 చివరలో నేపాల్-టిబెట్ సరిహద్దులో జరిగిన విషాదకర సంఘటనలో 1,300 మందికి పైగా మరణించడం, ఈ ప్రమాద తీవ్రతకు నిదర్శనం.
ప్రస్తుతం ఉన్న 40,000 గ్లేసియర్లలో కేవలం 21 మాత్రమే పర్యవేక్షణలో ఉన్నాయి. ఈ డేటా కొరత వల్ల భవిష్యత్తులో వచ్చే విపత్తులను ముందే ఊహించడం సవాలుగా మారింది. మదుపరులు, పాలసీ మేకర్లు ఇకపై మౌలిక సదుపాయాల బలోపేతం మరియు అత్యాధునిక మానిటరింగ్ టెక్నాలజీపై దృష్టి సారించాల్సిన అవసరం ఎంతైనా ఉంది.