తూర్పు భారత ఆర్థికాభివృద్ధికి బ్రేకులు.. మౌలిక సదుపాయాల లోపంతో కుంటుపడుతున్న వాణిజ్యం

తూర్పు మరియు ఈశాన్య భారత రాష్ట్రాలు ఆగ్నేయాసియా దేశాలతో వాణిజ్య సంబంధాలను పెంచుకోవడానికి భౌగోళికంగా ఎంతో అనుకూలమైన స్థానంలో ఉన్నాయి. అయితే, మౌలిక సదుపాయాల కొరత మరియు పరిపాలనాపరమైన చిక్కుల వల్ల ఈ ప్రాంతం పారిశ్రామికంగా వెనుకబడి ఉంది. జాతీయ ఆర్థిక వ్యవస్థలో పశ్చిమ బెంగాల్ వాటా కేవలం 5.6% గా ఉంటే, ఈశాన్య రాష్ట్రాల మొత్తం వాటా 3% కంటే తక్కువగా ఉండటం ఇక్కడ నెలకొన్న ఆర్థిక మందగమనానికి నిదర్శనం.

ప్రణాళికల్లో గందరగోళం

ఈ ప్రాంత అభివృద్ధి కోసం కేంద్రం ప్రవేశపెట్టిన 'పుర్వోదయ', 'ఉన్నతి', మరియు 'PM-DevINE' వంటి ప్రాజెక్టులు వేర్వేరు విభాగాల ద్వారా నడవడం వల్ల పెట్టుబడిదారులకు ఇబ్బందులు ఎదురవుతున్నాయి. ఒకే ఆర్థిక జోన్‌గా కాకుండా, విడివిడి ప్రాంతాలుగా పరిగణించడం వల్ల తయారీ రంగానికి అవసరమైన సమన్వయం లోపిస్తోంది.

పోర్టులు, రవాణాలో సవాళ్లు

హల్దియా, కలకత్తా పోర్టుల్లో నీటి లోతు (Depth) తక్కువగా ఉండటంతో పెద్ద నౌకలు రావడం కష్టంగా మారింది. దీనివల్ల ఎగుమతిదారులు సింగపూర్ లేదా కొలంబో వంటి ఇతర హబ్ లపై ఆధారపడాల్సి వస్తోంది. ఇది రవాణా సమయాన్ని పెంచడమే కాకుండా, లాజిస్టిక్స్ ఖర్చులను విపరీతంగా పెంచుతోంది. మరోవైపు, 'కాలాదన్ మల్టీ-మోడల్ ట్రాన్సిట్' ప్రాజెక్టు జాప్యం, సిలిగురి కారిడార్ వద్ద ట్రాఫిక్ సమస్యలు సరఫరా గొలుసును (Supply chain) దెబ్బతీస్తున్నాయి.

పరిష్కారం ఏంటి?

ఈ సమస్యలకు చెక్ పెట్టడానికి 'ఈస్ట్ ఇన్వెస్ట్‌మెంట్ ప్లాట్‌ఫారమ్' (East Investment Platform) వంటి కేంద్రీకృత వ్యవస్థ అవసరమని ఆర్థిక నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. పదమూడు రాష్ట్రాల్లోని పెట్టుబడులను, లాజిస్టిక్ డేటాను ఒకే వేదికపైకి తీసుకురావడం ద్వారా మాత్రమే ఈ ప్రాంతాన్ని వాణిజ్య హబ్ గా మార్చడం సాధ్యమవుతుంది.