భారత ప్రభుత్వం కీలక ఖనిజాల గనుల తవ్వకం కోసం ఒక భారీ పథకాన్ని ప్రకటించింది. 79 మైనింగ్ బ్లాకులలో ఉత్పత్తిని వేగవంతం చేయడానికి రాష్ట్రాలకు ₹5,175 కోట్ల ప్రోత్సాహకాలను అందిస్తున్నారు. ఈ పథకం డిసెంబర్ 31, 2026 నాటికి అమలులోకి రావాలి.
గనుల రంగంలో కొత్త ఆశలు
భారత ప్రభుత్వం మైనింగ్ రంగంలో విప్లవాత్మక మార్పులు తీసుకురావడానికి సిద్ధమైంది. 79 వేలం వేసిన మైనింగ్ బ్లాకుల్లో ఉత్పత్తిని వేగవంతం చేయాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. దీనికోసం, రాష్ట్రాలకు ₹5,175 కోట్లతో కూడిన ప్రత్యేక ప్రోత్సాహక పథకాన్ని (Scheme for Special Assistance to States for Capital Investment - SASCI) ప్రకటించింది. దీని ముఖ్య ఉద్దేశ్యం, కీలకమైన ఖనిజాల దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించి, దేశీయ ఉత్పత్తిని పెంచడం.
లక్ష్య సాధనకు గడువు...
రాష్ట్రాలు ఈ నిధులను పొందాలంటే, నిర్దేశించిన మైలురాళ్లను డిసెంబర్ 31, 2026 లోపు తప్పనిసరిగా చేరుకోవాలి. ఈ పథకం కింద, 13 గనులతో రాజస్థాన్, మధ్యప్రదేశ్ రాష్ట్రాలు ముందున్నాయి. ఒడిశా, కర్ణాటక, ఛత్తీస్గఢ్, గుజరాత్, మహారాష్ట్ర వంటి రాష్ట్రాలు కూడా గణనీయమైన సంఖ్యలో బ్లాకులను క్రియాశీలం చేయాల్సి ఉంది. దేశవ్యాప్తంగా ఇప్పటివరకు వేలం వేసిన 684 బ్లాకుల్లో దాదాపు 10% ఈ పథకం పరిధిలోకి వస్తున్నాయి.
ప్రోత్సాహకాల విభజన...
ఈ భారీ ప్యాకేజీ మూడు ప్రధాన విభాగాలుగా విభజించబడింది. అత్యధికంగా ₹2,500 కోట్లు గనుల కార్యకలాపాల ప్రారంభానికి కేటాయించారు. ప్రతి ప్రధాన ఖనిజ బ్లాక్ ఉత్పత్తిని ప్రారంభించినందుకు రాష్ట్రాలకు ₹20 కోట్లు లభిస్తాయి. అయితే, రాష్ట్రస్థాయిలో దీనికి గరిష్ట పరిమితి ₹200 కోట్లు. దీనితో పాటు, అటవీ, పర్యావరణ, భూ వినియోగ అనుమతులు పూర్తిచేయడం తప్పనిసరి. మరో ₹2,000 కోట్లు మైనింగ్ పాలనా సంస్కరణల అమలుకు, మిగిలిన ₹675 కోట్లు 'స్టేట్ మైనింగ్ రెడీనెస్ ఇండెక్స్' ఆధారంగా రాష్ట్రాలకు కేటాయించబడతాయి.
పెట్టుబడిదారులకు ప్రయోజనం?
ఈ చర్య మైనింగ్ రంగంలో వ్యాపారాన్ని సులభతరం చేస్తుందని పెట్టుబడిదారులు భావిస్తున్నారు. దీర్ఘకాలంగా పెండింగ్లో ఉన్న అనుమతులు, భూ సేకరణ సమస్యలు తగ్గితే, గనుల ప్రాజెక్టులు వేగవంతం అవుతాయి. దీనివల్ల ఉక్కు, సిమెంట్, విద్యుత్, బ్యాటరీ తయారీ వంటి రంగాలపై ఆధారపడిన పరిశ్రమలకు ముడిసరుకుల లభ్యత మెరుగుపడుతుంది. దీర్ఘకాలంలో ఉత్పత్తి వ్యయాలు కూడా తగ్గే అవకాశం ఉంది.