ఆర్థిక వృద్ధికి పెద్దపీట.. బడ్జెట్ లో కీలకాంశాలు!
దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థ ప్రస్తుతం బలమైన వృద్ధిని కనబరుస్తోంది. గ్లోబల్ గా కొన్ని అనిశ్చితులు ఉన్నప్పటికీ, కేంద్ర బడ్జెట్ 2026-27 దేశీయ వృద్ధిని మరింత వేగవంతం చేసే దిశగా అడుగులు వేసింది. ముఖ్యంగా, మౌలిక సదుపాయాల (Infrastructure) కల్పనపై భారీగా పెట్టుబడులు పెట్టడంపై ప్రభుత్వం దృష్టి సారించింది.
ఇన్ఫ్రాపై రికార్డు స్థాయి పెట్టుబడి!
ఈ బడ్జెట్ లో మౌలిక సదుపాయాల కల్పన కోసం క్యాపిటల్ ఎక్స్పెండిచర్ (Capex) ను గత ఏడాదితో పోలిస్తే మరింత పెంచారు. ఈసారి ఏకంగా ₹12.2 లక్షల కోట్లను కేటాయించారు. ఇది ఈ బడ్జెట్ లో అతిపెద్ద కేటాయింపు. ఈ నిధులతో డాంకుని-సూరత్ మధ్య కొత్త డెడికేటెడ్ ఫ్రైట్ కారిడార్లు, నేషనల్ వాటర్ వేస్ విస్తరణ, ఏడు హై-స్పీడ్ రైల్ కారిడార్ల నిర్మాణం వంటి కీలక ప్రాజెక్టులు చేపట్టనున్నారు. ఈ ప్రభుత్వ పెట్టుబడులు ప్రైవేట్ రంగ పెట్టుబడులను కూడా ఆకర్షించి, ఆర్థిక కార్యకలాపాలను మరింత పెంచుతాయని అంచనా.
ఆర్థిక క్రమశిక్షణ, అప్పుల వ్యూహం!
పెట్టుబడులు పెంచినప్పటికీ, ప్రభుత్వం ఆర్థిక క్రమశిక్షణకు పెద్ద పీట వేసింది. రాబోయే ఆర్థిక సంవత్సరానికి (FY2026-27) ఫిస్కల్ డెఫిసిట్ (Fiscal Deficit) ను 4.3% గా లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నారు. ప్రస్తుత ఆర్థిక సంవత్సరానికి ఇది 4.4% గా అంచనా. 2030-31 నాటికి రుణ-GDP నిష్పత్తిని 50% కి తగ్గించాలనే లక్ష్యంతో, వచ్చే ఆర్థిక సంవత్సరంలో దీనిని 55.6% కి చేర్చాలని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది. అయితే, ₹5.5 లక్షల కోట్ల రుణాల చెల్లింపులు ఉన్నందున, మొత్తం మార్కెట్ రుణం (Gross Market Borrowing) ₹17.2 లక్షల కోట్లకు చేరుకుంది. నికర రుణం (Net Borrowing) మాత్రం ₹11.7 లక్షల కోట్లకు స్థిరంగా ఉంది.
MSMEలకు చేయూత.. మార్కెట్ లో మార్పులు!
చిన్న, మధ్య తరహా పరిశ్రమలకు (MSMEs) చేయూతగా ₹10,000 కోట్ల SME గ్రోత్ ఫండ్ ను ఏర్పాటు చేయనున్నారు. కార్పొరేట్ బాండ్ మార్కెట్ ను మెరుగుపరచడానికి, లిక్విడిటీని పెంచడానికి చర్యలు తీసుకోనున్నారు. మున్సిపాలిటీలు బాండ్ మార్కెట్ ను ఉపయోగించుకునేలా ప్రోత్సాహకాలు ఇవ్వనున్నారు. అయితే, క్యాపిటల్ మార్కెట్లలో ఫ్యూచర్స్ అండ్ ఆప్షన్స్ (F&O) ట్రేడింగ్ పై సెక్యూరిటీస్ ట్రాన్సాక్షన్ టాక్స్ (STT) ను పెంచారు. ఇది స్పెక్యులేటివ్ కార్యకలాపాలను తగ్గించడానికి ఉద్దేశించినట్లు విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
భవిష్యత్ అంచనాలు
ఈ బడ్జెట్ వ్యూహం, మౌలిక సదుపాయాల పెట్టుబడుల ద్వారా ఉత్పాదకత, పోటీతత్వాన్ని పెంచడంపై ఆధారపడి ఉంది. ప్రపంచ ఆర్థిక అనిశ్చితుల మధ్య, భారతదేశం మరింత పటిష్టంగా మారే అవకాశం ఉంది. FY27 కి నామమాత్రపు GDP వృద్ధి 10% గా అంచనా వేయబడింది. ప్రైవేట్ పెట్టుబడులను ఆకర్షించడం, భారీ రుణ భారాన్ని నిర్వహించడం కీలక అంశాలుగా మారనున్నాయి.