Whalesbook
కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్ ఫిబ్రవరి 1న ప్రవేశపెట్టిన బడ్జెట్ 2026, పరిశ్రమల వర్గాల నుంచి మిశ్రమ స్పందనలను అందుకుంది. ఈ బడ్జెట్ను 'బిగ్ బ్యాంగ్' (Big Bang) ప్రకటనల కంటే, ప్రభుత్వ ఆర్థిక ప్రణాళికకు కొనసాగింపుగా, 'బిల్డ్ ఫార్వర్డ్' (Build Forward) విధానంగా అభివర్ణించారు. ఇది అంతర్జాతీయ మార్కెట్లతో సమన్వయాన్ని పెంచి, అనిశ్చితుల మధ్య నిలకడైన వృద్ధిని ప్రోత్సహించే లక్ష్యంతో ఉంది. ఈ విధానం గ్లోబల్ ఇన్వెస్టర్లకు ఒక సానుకూల సంకేతంగా భావిస్తున్నారు. అయితే, డెరివేటివ్స్ పై సెక్యూరిటీస్ ట్రాన్సాక్షన్ టాక్స్ (STT) ను గణనీయంగా పెంచడం మార్కెట్లో వెంటనే అలజడికి దారితీసింది.
బడ్జెట్ లో ఆర్థిక క్రమబద్ధీకరణపై (Fiscal Consolidation) స్పష్టమైన దృష్టి సారించారు. 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరానికి గాను, ద్రవ్య లోటు (Fiscal Deficit) గత సంవత్సర అంచనా 4.4% నుండి **4.3%**కి తగ్గుతుందని అంచనా వేశారు. ఈ ఆర్థిక క్రమశిక్షణ, దేశ స్థూల ఆర్థిక స్థితిని బలోపేతం చేస్తూ, గ్లోబల్ ఇన్వెస్టర్లను ఆకర్షించే కీలక సంకేతాన్ని పంపుతోంది.
బడ్జెట్ అనేక కీలక రంగాలపై దృష్టి సారించింది. సెమీకండక్టర్లు, ఎలక్ట్రానిక్స్, ఫార్మాస్యూటికల్స్ వంటి వ్యూహాత్మక రంగాలలో ఉత్పత్తిని పెంచడం, పాత పారిశ్రామిక క్లస్టర్లను పునరుజ్జీవింపజేయడం వంటి చర్యలతో తయారీ రంగానికి (Manufacturing) పెద్దపీట వేశారు. స్వచ్ఛ ఇంధనం, బయో-గ్యాస్, సౌర విద్యుత్, అణు విద్యుత్ కార్యక్రమాలకు మద్దతు ఇస్తూ, సుస్థిర పరిశ్రమలలో పోటీతత్వాన్ని పెంచే లక్ష్యంతో గ్రీన్ గ్రోత్ (Green Growth) ఒక ముఖ్యమైన అంశంగా నిలిచింది. నైపుణ్యాభివృద్ధి (Skilling) మరియు ఉపాధి కల్పన ఒకదానితో ఒకటి ముడిపడి ఉన్నాయి. రంగాల వారీ శిక్షణా కార్యక్రమాలు, విద్య, ఉపాధి, వ్యవస్థాపకతను అనుసంధానించే సమగ్ర విధానాన్ని దీనికోసం రూపొందించారు. అలాగే, MSMEల పోటీతత్వాన్ని, మార్కెట్ అందుబాటును మెరుగుపరిచేందుకు ₹10,000 కోట్ల వృద్ధి నిధిని కూడా ప్రభుత్వం ప్రకటించింది.
మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధి ద్వారా ఆర్థిక వేగాన్ని కొనసాగించేందుకు, బడ్జెట్లో ప్రభుత్వ మూలధన వ్యయాన్ని (Capital Expenditure) గణనీయంగా పెంచారు. 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరానికి గాను ఈ వ్యయాన్ని ₹11.2 లక్షల కోట్ల నుండి ₹12.2 లక్షల కోట్లకు పెంచారు. ఇందులో భాగంగా ఏడు హై-స్పీడ్ రైలు కారిడార్ల ఏర్పాటు, సరుకు రవాణాను ప్రోత్సహించేందుకు 20 జాతీయ జలమార్గాల (National Waterways) నిర్వహణ ప్రతిపాదనలున్నాయి.
అభివృద్ధి అజెండాకు సానుకూల స్పందన లభించినప్పటికీ, డెరివేటివ్స్ పై సెక్యూరిటీస్ ట్రాన్సాక్షన్ టాక్స్ (STT) లో భారీ పెరుగుదల బడ్జెట్ ప్రకటన అనంతరం మార్కెట్లో తక్షణమే తీవ్ర గందరగోళానికి దారితీసింది. ఫ్యూచర్స్ కాంట్రాక్టులపై STTని 0.02% నుండి **0.05%**కి, ఆప్షన్స్ ప్రీమియం మరియు ఎక్సర్ సైజ్ పై STT ని 0.1% మరియు 0.125% నుండి **0.15%**కి పెంచారు. ఊహాగాన ధోరణులను అరికట్టడం, సిస్టమిక్ రిస్క్ ను నిర్వహించడం వంటి లక్ష్యాలతో ఈ పెంపుదల ఉందని రెవెన్యూ కార్యదర్శి అరవింద్ శ్రీవాస్తవ తెలిపారు. దీని ఫలితంగా, మార్కెట్ లో భారీ అమ్మకాల ఒత్తిడి (Sell-off) మొదలైంది. సెన్సెక్స్ ఏకంగా 2,300 పాయింట్లకు పైగా పడిపోగా, నిఫ్టీ 25,000 మార్క్ దిగువకు చేరింది. అధిక లావాదేవీల ఖర్చుల కారణంగా ట్రేడింగ్ వాల్యూమ్స్ ప్రభావితం అవుతాయనే అంచనాలతో, స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజీలు, బ్రోకరేజీ సంస్థల షేర్లు గణనీయంగా పడిపోయాయి. F&O సెగ్మెంట్ లో 90% కంటే ఎక్కువ ట్రేడ్స్ చారిత్రాత్మకంగా నష్టాలకే దారితీస్తున్నాయని, ఈ పెంపుదల రిటైల్ ఇన్వెస్టర్ల అధిక రిస్క్ తీసుకునే ధోరణిని తగ్గించడానికి ఉద్దేశించినదని రెవెన్యూ కార్యదర్శి స్పష్టం చేశారు.
ప్రభుత్వం గ్రీన్ ఎనర్జీకి కట్టుబడి ఉందని పునరుద్ఘాటించింది. సౌర విద్యుత్ కేటాయింపులు పెంచడంతో పాటు, కార్బన్ క్యాప్చర్ యూటిలైజేషన్ అండ్ స్టోరేజ్ టెక్నాలజీల ప్రోత్సాహానికి చర్యలు చేపట్టింది. బయోఫార్మా రంగంలో ₹10,000 కోట్ల పెట్టుబడి, సెమీకండక్టర్ తయారీ, రేర్ ఎర్త్ కారిడార్లను ప్రోత్సహించేందుకు కూడా చర్యలు ప్రకటించారు. మొత్తం మీద, బడ్జెట్ 2026 దీర్ఘకాలిక వృద్ధి చోదకాలపై దృష్టి సారించినప్పటికీ, డెరివేటివ్స్ పై STT పెంపుదల ప్రభావం మార్కెట్ లోని ట్రేడింగ్ వాల్యూమ్స్, ఇన్వెస్టర్ల సెంటిమెంట్ పై ఎలా ఉంటుందనేది కీలక ఆందోళనగా మిగిలింది.