భారతదేశంలో క్రిప్టోకరెన్సీలకు ఒక అధికారిక పర్యవేక్షణ వ్యవస్థను తీసుకురావడానికి పార్లమెంటరీ కమిటీ సిద్ధమవుతోంది. డిజిటల్ అసెట్స్ ట్రాకింగ్‌ను మెరుగుపరచడం మరియు రెగ్యులేటరీ లోపాలను పూరించడమే దీని ప్రధాన ఉద్దేశ్యం.
భర్తృహరి మహతాబ్ నేతృత్వంలోని పార్లమెంటరీ స్టాండింగ్ కమిటీ ఆన్ ఫైనాన్స్, భారతదేశంలో 'వర్చువల్ డిజిటల్ అసెట్స్' (VDA) పర్యవేక్షణపై తన తుది నివేదికను సిద్ధం చేస్తోంది. గత కొంతకాలంగా ఈ రంగంపై అధ్యయనం చేసిన కమిటీ, త్వరలోనే తన సిఫార్సులను లోక్‌సభ స్పీకర్‌కు అందజేయనుంది. ఇప్పటివరకు ఉన్న రెగ్యులేటరీ అస్పష్టతను తొలగించడానికి ప్రభుత్వం వేస్తున్న కీలక అడుగు ఇది.
మారుతున్న నిబంధనలు
క్రిప్టోకరెన్సీలు దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థకు, ముఖ్యంగా మనీ లాండరింగ్ మరియు తీవ్రవాద నిధుల విషయంలో సవాలుగా మారుతున్నాయని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది. ఇప్పటికైతే పూర్తిస్థాయి చట్టం లేకపోయినా, RBI లేదా SEBI మార్గదర్శకత్వంలో సెల్ఫ్-రెగ్యులేటరీ సంస్థలను ఏర్పాటు చేసే అవకాశాలను పరిశీలిస్తున్నారు. ఇది దేశీయ మార్కెట్‌పై నిఘాను పెంచడానికి దోహదపడుతుంది.
ఇన్వెస్టర్ల పరిస్థితి ఏంటి?
మే 2026 నాటికి దేశంలో సుమారు 3.93 కోట్ల KYC వెరిఫైడ్ క్రిప్టో ఖాతాలు ఉన్నాయి. అయితే, క్రిప్టో హోల్డింగ్స్ విలువ ఏప్రిల్ 2025లో ₹34,000 కోట్లు ఉండగా, మే 2026 నాటికి అది ₹20,436 కోట్లకు పడిపోయింది. మార్కెట్‌లో ఆసక్తి తగ్గుతుండటం దీనికి ప్రధాన కారణం.
ముఖ్య గమనిక: భారత ఆర్థిక వ్యవస్థకు క్రిప్టోకరెన్సీలు ముప్పుగా మారవచ్చని RBI గతంలోనే ఆందోళన వ్యక్తం చేసింది. ప్రస్తుతం క్రిప్టోకు చట్టబద్ధమైన రక్షణ లేదు. అంటే, పెట్టుబడులు పోయినా, హ్యాకింగ్ జరిగినా లేదా ప్లాట్‌ఫామ్స్ విఫలమైనా ఇన్వెస్టర్లకు చట్టపరమైన పరిష్కారం (Legal Recourse) దాదాపు ఉండదు. నివేదిక సమర్పించిన తర్వాత రాబోయే నిబంధనలు, ముఖ్యంగా AML (Anti-Money Laundering) నిబంధనలు ఎలా ఉంటాయో ఇన్వెస్టర్లు గమనించాలి.