భారతదేశ బొమ్మల పరిశ్రమ జోరు అందుకుంది. 2026 ఆర్థిక సంవత్సరంలో ఎగుమతులుకంగా **$186 మిలియన్లకు** చేరుకున్నాయి. మరోవైపు, దిగుమతులు **71%** తగ్గాయి. ఈ నేపథ్యంలో, ప్రపంచవ్యాప్త **$179 బిలియన్ల** మార్కెట్లో మన వాటా పెంచుకోవాలని ఆర్థిక మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్ పరిశ్రమకు పిలుపునిచ్చారు.
భారత బొమ్మల పరిశ్రమలో మంచి మార్పు కనిపిస్తోంది. ప్రభుత్వ లెక్కల ప్రకారం, 2026 ఆర్థిక సంవత్సరంలో బొమ్మల ఎగుమతులు $186 మిలియన్లకు పెరిగాయి. ఢిల్లీలో జరిగిన అంతర్జాతీయ బొమ్మల ఎక్స్పోలో ఆర్థిక మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్ మాట్లాడుతూ, భారతీయ బొమ్మలు ఇప్పుడు 153 దేశాలకు చేరుకున్నాయని తెలిపారు. 2020తో పోలిస్తే దిగుమతులు 71% తగ్గడం కూడా విశేషం. అంటే, విదేశీ బొమ్మల స్థానంలో దేశీయ ఉత్పత్తులే ఎక్కువగా మార్కెట్లోకి వస్తున్నాయని అర్థమవుతోంది.
ప్రభుత్వ విధానాలు.. దేశీయ మార్కెట్ రక్షణ
దిగుమతులు తగ్గడానికి ప్రధాన కారణం ప్రభుత్వ జోక్యమే. 2020లో, చౌకగా దిగుమతి అవుతున్న బొమ్మల నుంచి దేశీయ తయారీదారులను రక్షించడానికి, కస్టమ్స్ డ్యూటీని 20% నుంచి **60%**కి పెంచారు. అంతేకాకుండా, భారతీయ ప్రమాణాల బ్యూరో (BIS) దిగుమతి అయ్యే వస్తువులపై కఠినమైన భద్రతా, నాణ్యతా ప్రమాణాలను అమలు చేసింది. ఈ పాలసీల వల్ల దేశీయ కంపెనీలు ధరల పోటీ నుంచి నాణ్యత, డిజైన్ల వైపు దృష్టి పెట్టడానికి అవకాశం దొరికింది.
అధిక-విలువ ఉత్పత్తుల వైపు వ్యూహాత్మక మార్పు
దేశీయ మార్కెట్ $5 బిలియన్లకు చేరుకుంటుందని అంచనా వేస్తుంటే, ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న $179 బిలియన్ల భారీ బొమ్మల మార్కెట్ లో పెద్ద వాటా పొందాలని ఆర్థిక మంత్రి ప్రోత్సహించారు. ఈ లక్ష్యాన్ని చేరుకోవాలంటే, కేవలం తయారీతో సరిపెట్టకుండా, ఎలక్ట్రానిక్ బొమ్మలు, కోడింగ్ గేమ్స్, ఆగ్మెంటెడ్ రియాలిటీ (AR) అనుభవాలు వంటి అధిక-విలువ ఉత్పత్తులపై దృష్టి పెట్టాలి. ఇందుకోసం, బొమ్మల కోసం జాతీయ కార్యాచరణ ప్రణాళిక (National Action Plan for Toys) కింద ప్రత్యేక తయారీ క్లస్టర్లను ఏర్పాటు చేయడం, నైపుణ్యాభివృద్ధి కార్యక్రమాలను అందించడం వంటివి చేస్తున్నారు.
గ్లోబల్ బ్రాండింగ్లో సవాళ్లు
అయితే, భారతీయ కంపెనీలు గ్లోబల్ మార్కెట్లోకి విస్తరించడానికి బ్రాండ్ గుర్తింపు విషయంలో కొన్ని అడ్డంకులను అధిగమించాల్సి ఉంది. తయారీ సామర్థ్యం ఒకవైపు ఉంటే, ప్రపంచవ్యాప్తంగా గుర్తింపు పొందిన బ్రాండ్లను సృష్టించడమే దీర్ఘకాలిక విజయానికి కీలకం అని ఆర్థిక మంత్రి అన్నారు. యూఏఈ, ఆస్ట్రేలియాతో వాణిజ్య ఒప్పందాలు ఉన్నప్పటికీ, ఇప్పటికే మార్కెట్లో బలమైన నెట్వర్క్లు, బ్రాండ్ ఈక్విటీ కలిగిన అంతర్జాతీయ కంపెనీలతో భారతీయ ఎగుమతిదారులు పోటీ పడాల్సి ఉంది. దేశీయ కంపెనీలు కాంట్రాక్ట్ తయారీదారుల స్థాయి నుంచి సొంత బ్రాండ్లను నిర్మించుకోగలవా అనేది చూడాలి. పరిశ్రమ తక్కువ-ధర ప్లాస్టిక్ వస్తువుల నుంచి సంక్లిష్టమైన, విలువ-ఆధారిత విభాగాలకు మారుతున్నందున, ఎగుమతి వృద్ధిని నిలబెట్టుకోవడానికి, లాభాలను మెరుగుపరచడానికి పరిశోధన, అభివృద్ధి (R&D), డిజిటల్ ఆవిష్కరణలలో పెట్టుబడులు కీలకం.