రిజిస్టర్ కాని హెర్బిసైడ్లను (Herbicide) ఆన్లైన్లో విక్రయించినందుకు Amazon, Flipkart, JioMart సంస్థలకు Central Consumer Protection Authority (CCPA) భారీ జరిమానా విధించింది. తాము కేవలం మధ్యవర్తులమని, తమకు బాధ్యత లేదని కంపెనీలు చేసిన వాదనను రెగ్యులేటర్ కొట్టిపారేసింది.
ఈ-కామర్స్ ప్లాట్ఫామ్స్ బాధ్యతాయుతంగా వ్యవహరించాలంటూ కేంద్ర వినియోగదారుల రక్షణ ప్రాధికార సంస్థ (CCPA) సంచలన నిర్ణయం తీసుకుంది. రిజిస్ట్రేషన్ లేని 'Cyclosinone Herbicide' ఉత్పత్తులను విక్రయిస్తున్నట్లు గుర్తించి, Amazon మరియు Flipkart సంస్థలకు తలా ₹10 లక్షలు, JioMartకి ₹5 లక్షల పెనాల్టీని విధించింది.
అసలేం జరిగింది?
వ్యవసాయ మంత్రిత్వ శాఖ నిబంధనల ప్రకారం, 1968 నాటి ఇన్సెక్టిసైడ్స్ చట్టం కింద అనుమతి లేని ఏ వస్తువును విక్రయించకూడదు. కానీ, ఈ ప్లాట్ఫామ్స్ వేల సంఖ్యలో ఆర్డర్లను అనుమతించాయి. ముఖ్యంగా Amazon ఒక్కటే 38,000కు పైగా ఆర్డర్లను ప్రాసెస్ చేసి, దాదాపు ₹1 కోటి విలువైన అమ్మకాలను నమోదు చేసింది. నాణ్యత లేని, ప్రమాదకరమైన ఉత్పత్తులు వినియోగదారులకు చేరడంపై CCPA తీవ్ర అసహనం వ్యక్తం చేసింది.
'మధ్యవర్తి' వాదన చెల్లదు!
సాధారణంగా ఈ-కామర్స్ సంస్థలు తమను తాము కేవలం 'మధ్యవర్తులుగా' (Intermediaries) చెప్పుకుంటూ, థర్డ్-పార్టీ సెల్లర్ల తప్పిదాలకు తమకు సంబంధం లేదని వాదిస్తుంటాయి. అయితే, ఈసారి ఆ వాదనను CCPA పూర్తిగా తోసిపుచ్చింది. తమ ప్లాట్ఫామ్పై అమ్మే వస్తువుల లీగాలిటీని తనిఖీ చేయాల్సిన బాధ్యత పూర్తిగా కంపెనీలదేనని, ఇందులో నిర్లక్ష్యం వహిస్తే అది 'గ్రాస్ నెగ్లిజెన్స్' కిందకు వస్తుందని తేల్చి చెప్పింది.
ముందున్న సవాళ్లు
ఈ తీర్పుతో ఈ-కామర్స్ రంగంలో కంప్లయన్స్ ఒత్తిడి పెరగనుంది. ఇకపై ప్లాట్ఫామ్స్ కేవలం సెల్లర్ల డిక్లరేషన్ మీద ఆధారపడకుండా, సొంతంగా ఆడిట్స్ నిర్వహించాల్సి ఉంటుంది. ఇందుకోసం సాఫ్ట్వేర్ అప్గ్రేడ్స్, ప్రొడక్ట్ వెరిఫికేషన్ టీమ్స్ ఏర్పాటుపై ఖర్చు చేయాల్సి రావచ్చు. రాబోయే 15 రోజుల్లో కంపెనీలు తమ కంప్లయన్స్ రిపోర్ట్లను సబ్మిట్ చేయాల్సి ఉంటుంది.