గ్లోబల్ మార్కెట్ ను కుదిపేస్తున్న ఇరాన్ సంఘర్షణ
ఇరాన్ లో తీవ్రమవుతున్న సంఘర్షణ గ్లోబల్ పిస్తా మార్కెట్ ను కుదిపేస్తోంది. ధరలు గత 8 ఏళ్ల గరిష్ట స్థాయికి దూసుకెళ్లాయి. ఇది ఇప్పటికే ఉన్న సరఫరా గొలుసు (Supply Chain) సమస్యలను మరింత జటిలం చేయడమే కాకుండా, రికార్డు స్థాయిలో ఉన్న కన్స్యూమర్ డిమాండ్ తో పాటు ఫుడ్ మేకర్లకు ఇబ్బందులు తెచ్చిపెడుతోంది.
సరఫరా గొలుసులో తీవ్ర అంతరాయం
ఇరాన్ లోని సంఘర్షణ, ముఖ్యంగా గ్లోబల్ ట్రేడ్ కు కీలకమైన స్ట్రెయిట్ ఆఫ్ హోర్ముజ్ (Strait of Hormuz) మార్గంలో తీవ్ర అంతరాయం కలిగించింది. దీనివల్ల షిప్పింగ్ రద్దులు, యుద్ధ-ప్రమాద బీమా ఖర్చులు పెరిగి, రవాణా సమయం కూడా పెరిగింది. ఫలితంగా, అమెరికాలో పిస్తా హోల్ సేల్ ధరలు విపరీతంగా పెరిగాయి. షెల్డ్ పిస్తాల ధరలు $10.29 పర్ పౌండ్ దాటగా, మొత్తం హోల్ సేల్ రేంజ్ $4.60 నుండి $11.51 పర్ పౌండ్ మధ్య ఉంది. మార్చిలో $4.57 పర్ పౌండ్ ఉన్న ధర, 2018 మే తర్వాత ఇదే అత్యధికం. ఈ ప్రభావం భారతదేశం వంటి దేశాలపై కూడా పడింది, ఇక్కడ పిస్తా దిగుమతి ధరలు ఒకే వారంలో దాదాపు 26% పెరిగాయి.
డిమాండ్ కు, సప్లై షాక్ కు మధ్య నలిగిపోతున్న మార్కెట్
ఇలా ధరలు పెరగడానికి మరో కారణం.. 'దుబాయ్ చాక్లెట్' వంటి వైరల్ సోషల్ మీడియా ట్రెండ్స్, Haagen-Dazs, Starbucks వంటి పెద్ద ఫుడ్ బ్రాండ్లు పిస్తాలను తమ ఉత్పత్తులలో ఎక్కువగా వాడటం వల్ల కన్స్యూమర్ డిమాండ్ విపరీతంగా పెరిగింది. అయితే, గ్లోబల్ సప్లై మాత్రం తగ్గుతోంది. కీలక ఉత్పత్తిదారు అయిన ఇరాన్ మార్కెట్ వాటా ప్రస్తుతం 18% గా ఉంది. దీనికి తోడు, 2025/2026 సీజన్ అమెరికా, ఇరాన్ రెండింటిలోనూ ఉత్పత్తి 'ఆఫ్-ఇయర్' (Off-year) కావడంతో సహజంగానే సప్లై తగ్గుతుంది. 2025/2026 మార్కెటింగ్ సంవత్సరానికి గ్లోబల్ పిస్తా ఉత్పత్తి సుమారు 8% తగ్గుతుందని అంచనా.
తయారీదారుల సందిగ్ధత & పోటీ వాతావరణం
ఈ పరిస్థితుల్లో ఫుడ్ మేకర్లు తీవ్ర సందిగ్ధంలో పడ్డారు. పెరిగిన ధరలను భరించాలా, ప్రొడక్ట్ రెసిపీలను మార్చాలా, లేక వేరే ప్రత్యామ్నాయ పదార్థాలను వాడాలా అని ఆలోచిస్తున్నారు. రాబోయే వేసవి ఉత్పత్తులలో పిస్తా ఫ్లేవర్ ను తగ్గించడం లేదా పూర్తిగా వేరే పదార్థాలతో భర్తీ చేయడం వంటివి చేయాల్సి రావచ్చని అనలిస్టులు భావిస్తున్నారు. పిస్తాల ప్రత్యేక ఆకర్షణ, రుచి కారణంగా వాటిని ప్రత్యామ్నాయాలతో భర్తీ చేయడం కష్టమని వారు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
మార్కెట్ లో లోతైన బలహీనతలు
భౌగోళిక రాజకీయ సమస్యలతో పాటు, పిస్తా మార్కెట్ లో కొన్ని లోతైన బలహీనతలు కూడా ఉన్నాయి. ఈ పరిశ్రమ స్ట్రెయిట్ ఆఫ్ హోర్ముజ్ వంటి సముద్ర మార్గాలపైనే ఎక్కువగా ఆధారపడటం, ప్రాంతీయ అస్థిరతకు సున్నితంగా మారడానికి కారణమవుతోంది. అంతేకాకుండా, 2026 ఉత్పత్తి చక్రం 'ఆఫ్-ఇయర్' కావడం, కరువు, పంట దిగుబడి తగ్గడం, ఇరాన్ లో అంతర్గత అంతరాయాలు వంటి సమస్యలు కూడా దీనికి తోడయ్యాయి. గత అమెరికా ఆంక్షలు దశాబ్దాలుగా ఇరాన్ మార్కెట్ వాటాను మార్చాయి.
భవిష్యత్తు అంచనాలు & మార్కెట్ ప్రతిస్పందన
ప్రస్తుత సప్లై షాక్ లతో పాటు, దీర్ఘకాలంలో పిస్తాలకు డిమాండ్ బలంగానే ఉంటుందని భావిస్తున్నారు. భవిష్యత్తులో సప్లై కొరతను తీర్చడానికి అమెరికా ఉత్పత్తి విస్తీర్ణం పెంచుతోంది. తయారీదారులు కస్టమర్ల అంచనాలను, ధరల పెరుగుదలను బ్యాలెన్స్ చేస్తూ కొత్త ఆవిష్కరణలు చేస్తూనే ఉంటారు. ఇరాన్ లోని ప్రస్తుత భౌగోళిక రాజకీయ పరిస్థితి, సహజ ఉత్పత్తి చక్రాలు 2026 మరియు ఆ తర్వాత కూడా పిస్తా మార్కెట్ లో ధరల ఒడిదుడుకులకు, సరఫరా గొలుసు నిర్వహణకు కీలకంగా మారతాయి.