బంగారం వైపు RBI మొగ్గు
ప్రపంచ ఆర్థిక అనిశ్చితి, కరెన్సీల విలువలో హెచ్చుతగ్గుల నేపథ్యంలో, రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) తన ఆస్తుల నిర్వహణలో బంగారానికి ప్రాధాన్యతను పెంచుతోంది. మార్చి 2026 నాటికి, మొత్తం విదేశీ మారక నిల్వల్లో బంగారపు వాటా **16.7%**కి చేరేలా RBI లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. ఇది గత ఆరు నెలల క్రితం **13.92%**గా ఉండేది. ఈ వ్యూహం, మొత్తం ఫారెక్స్ నిల్వలు స్వల్పంగా తగ్గినప్పటికీ అమలు చేయబడుతోంది. భౌతిక బంగారం (Physical Gold) ఒక భద్రతా వలయంగా ఉపయోగపడుతుందని RBI భావిస్తోంది.
దేశీయ నిల్వల్లో భారీ పెరుగుదల
భారత్ తన బంగారు నిల్వలను పెంచుకోవడమే కాకుండా, అధిక భాగాన్ని దేశీయంగా నిల్వ చేసుకోవడంపై దృష్టి సారించింది. ప్రస్తుతం ఉన్న 880.52 మెట్రిక్ టన్నుల బంగారంలో, సుమారు 680.05 మెట్రిక్ టన్నులను దేశీయ ఖజానాల్లోనే భద్రపరుస్తోంది. కేవలం రెండేళ్ల క్రితం, అంటే మార్చి 2024లో, భారతదేశ బంగారం నిల్వల్లో సగానికి పైగా దేశీయంగా ఉండేది కాదు. ఈ మార్పు, నిల్వలపై మరింత నియంత్రణ, సులభమైన లభ్యత కోసం ఉద్దేశించింది.
ఇదే సమయంలో, మొత్తం విదేశీ మారక నిల్వలు గత ఆరు నెలల్లో $700.09 బిలియన్ల నుంచి $691.11 బిలియన్లకు పడిపోయాయి. RBI నివేదిక ఆర్థికపరమైన రిస్కులు కూడా పెరుగుతున్నాయని సూచిస్తోంది. డిసెంబర్ 2025 నాటికి, రిజర్వులకు సంబంధించి అస్థిర మూలధన ప్రవాహాల (Volatile Capital Flows) నిష్పత్తి 66.1% నుండి **69.1%**కి పెరిగింది. అలాగే, స్వల్పకాలిక రుణాల నిష్పత్తి 19.7% నుండి **21.9%**కి పెరిగింది. ఈ గణాంకాలు బంగారం వ్యూహాత్మక ప్రాముఖ్యతను మరింత నొక్కి చెబుతున్నాయి.
ప్రపంచ సెంట్రల్ బ్యాంకుల ట్రెండ్
RBI చర్య, ప్రపంచవ్యాప్తంగా సెంట్రల్ బ్యాంకులు అనుసరిస్తున్న ధోరణికి అద్దం పడుతోంది. ద్రవ్యోల్బణం, కరెన్సీ విలువ పతనం, భౌగోళిక-రాజకీయ (Geopolitical) రిస్కుల నుంచి తమను తాము రక్షించుకోవడానికి అనేక దేశాల సెంట్రల్ బ్యాంకులు బంగారం కొనుగోళ్లను పెంచుతున్నాయి. గత పదేళ్లుగా, సెంట్రల్ బ్యాంకులు అమ్మకాల కంటే కొనుగోళ్లనే ఎక్కువగా చేస్తున్నాయి, ఈ ధోరణి ఇటీవలి సంవత్సరాలలో మరింత పెరిగింది. చైనా, రష్యా వంటి దేశాలు కూడా తమ బంగారం నిల్వలను పెంచుకుంటూ, అమెరికన్ డాలర్ ఆస్తులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గిస్తున్నాయి.
బంగారం వ్యూహంలోని రిస్కులు
బంగారంపై అధికంగా ఆధారపడటం కూడా కొన్ని రిస్కులను కలిగి ఉంది. అంతర్జాతీయ బంగారు ధరలలో వచ్చే ఒడిదుడుకులు, ఈ నిల్వల విలువను ప్రభావితం చేయగలవు. బంగారం ధరలు గణనీయంగా పడిపోతే, RBI నివేదికల్లో ఫారెక్స్ నిల్వల విలువ ఆకస్మికంగా తగ్గిపోయే ప్రమాదం ఉంది. దేశీయంగా బంగారం నిల్వ చేయడం వల్ల నియంత్రణ పెరిగినప్పటికీ, భౌతిక భద్రత, రవాణా వంటి రిస్కులు కూడా పెరుగుతాయి. అంతేకాకుండా, బంగారం వాటా పెరుగుతున్నప్పటికీ, మొత్తం ఫారెక్స్ నిల్వలు తగ్గడం ఆందోళనకరమైన విషయమే. ఈ నిల్వలు దిగుమతులకు, విదేశీ రుణాల చెల్లింపులకు కీలకం. డిసెంబర్ 2025 నాటికి, దిగుమతుల కవర్ సుమారు 10.8 నెలలుగా ఉంది. సులభంగా అందుబాటులో ఉండే ఫారెక్స్ ఆస్తులు తగ్గడం, బంగారు ధరలు పడిపోవడంతో పాటు జరిగితే, భారతదేశ ఆర్థిక స్థానాన్ని బలహీనపరచవచ్చు.
