డైమండ్ పరిశ్రమలో కొత్త అధ్యాయం: 5వ 'C'గా 'Conscience' తెస్తున్న భారత్

ప్రపంచవ్యాప్తంగా కటింగ్, పాలిషింగ్‌లో అగ్రగామిగా ఉన్న భారతదేశ డైమండ్ పరిశ్రమ, ఇప్పుడు సుస్థిరతకు (Sustainability) అధిక ప్రాధాన్యతనిస్తోంది. కేవలం సాంప్రదాయక కొలమానాలైన కట్, కలర్, క్లారిటీ, క్యారెట్ (4 Cs) దాటి, 5వ 'C'గా 'Conscience' (మనస్సాక్షి) ఈ రంగం గుర్తింపును మారుస్తోంది.

అనుకున్నదానికంటే ముందే నెట్ జీరో

సూరత్ డైమండ్ క్లస్టర్‌లోని ప్రముఖ కంపెనీ అయిన శ్రీ రామకృష్ణ ఎక్స్‌పోర్ట్స్ (SRK), తమ పాలిష్ చేసిన వజ్రాలకు 2024లో సర్టిఫైడ్ నెట్ జీరో స్టేటస్ సాధించింది. ఇది వారి లక్ష్యం కంటే ఆరేళ్లు ముందుగానే జరిగింది. ఈ ఘనతతో SRK, కార్బన్-నెగటివ్ సహజ వజ్రాల ఉత్పత్తిదారుగా నిలిచింది. అంటే, వారి కార్యకలాపాల వల్ల వాతావరణం నుండి తొలగింపబడే కార్బన్, వారు విడుదల చేసే దానికంటే ఎక్కువ. ధృవీకరించబడిన డేటా ప్రకారం, SRK యొక్క కార్బన్ ఫుట్‌ప్రింట్ ప్రతి క్యారెట్‌కు నెగటివ్ 0.239 kg CO₂e గా ఉంది. అలాగే, సంస్థాగతంగా 893 MTCO₂e మేర కార్బన్ తగ్గింపు నమోదైంది. ఈ కంపెనీ తమ ప్లాంట్లకు సౌరశక్తిని ఉపయోగిస్తుంది మరియు తక్కువ ఉద్గారాలు, వ్యర్థాల కోసం ప్రత్యేక డిజైన్లను అమలుచేసింది.

విస్తరిస్తున్న సుస్థిరతా ప్రయత్నాలు

పరిశ్రమ అంతటా, తయారీదారులు శిలాజ ఇంధనాలపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడానికి పునరుత్పాదక ఇంధన వనరులను, ముఖ్యంగా సౌరశక్తిని అవలంబిస్తున్నారు. అధునాతన నీటి నిర్వహణ పద్ధతులు, వర్షపు నీటి సంరక్షణ మరియు రీసైక్లింగ్ వ్యవస్థలు మంచినీటి వాడకాన్ని గణనీయంగా తగ్గించి, స్థానిక వనరులను పరిరక్షిస్తున్నాయి. సుస్థిరతలో సామాజిక అంశం కూడా పెరుగుతోంది. కంపెనీలు కమ్యూనిటీ డెవలప్‌మెంట్‌పై పెట్టుబడులు పెడుతున్నాయి. ఉదాహరణకు, KP Sanghvi విద్యా సంస్థలను స్థాపించింది. ఇక్కడ మహిళా విద్యార్థులు, ఉద్యోగులు అధిక సంఖ్యలో ఉన్నారు. ఇది విద్యార్థులు, ఉద్యోగులలో సమానత్వాన్ని ప్రోత్సహిస్తుంది. De Beers Group, Rio Tinto వంటి ఇతర పెద్ద కంపెనీలు కూడా కార్బన్ న్యూట్రాలిటీ, ఉద్గారాల తగ్గింపు కోసం ప్రతిష్టాత్మక లక్ష్యాలను నిర్దేశించుకున్నాయి.

సమాజం మరియు పర్యావరణంపై ప్రభావం

సుస్థిరతా కార్యక్రమాలు గ్రామీణ ప్రాంతాలకు విస్తరిస్తున్నాయి. నీటి సంరక్షణ, పర్యావరణ వ్యవస్థల పునరుద్ధరణపై దృష్టి సారిస్తున్నాయి. హరి కృష్ణ ఎక్స్‌పోర్ట్స్ చేపట్టిన 'మిషన్ రివర్' ప్రాజెక్ట్, గుజరాత్‌లోని 160కు పైగా నీటి వనరులను విజయవంతంగా పునరుద్ధరించింది. ఈ ప్రయత్నం బిలియన్ల లీటర్ల నీటిని ఆదా చేయడమే కాకుండా, లక్షలాది మంది రైతులకు సాగునీటిని మెరుగుపరిచింది. ఈ ప్రాజెక్టులు పర్యావరణానికే కాకుండా, స్థానిక ఉద్యోగాల కల్పనకు, ఆర్థిక వ్యవస్థలను బలోపేతం చేయడానికి కూడా దోహదపడుతున్నాయి. Gem & Jewellery Export Promotion Council (GJEPC), Natural Diamond Council వంటి పరిశ్రమ సంస్థలు గణనీయమైన ప్రయోజనాలను నివేదించాయి. వీటిలో సూరత్‌లో నీటి రీసైక్లింగ్ ద్వారా మంచినీటి వాడకంలో 70% వరకు తగ్గింపు, ఏటా సుమారు 50,000 టన్నుల డైమండ్ వ్యర్థాల ప్రాసెసింగ్, మెరుగైన ట్రేసబిలిటీ, నైతిక సోర్సింగ్ కోసం బ్లాక్‌చెయిన్ టెక్నాలజీ వాడకం వంటివి ఉన్నాయి. పునరుత్పాదక శక్తి, ముఖ్యంగా సౌరశక్తి, సార్టింగ్, టెస్టింగ్ ప్రక్రియలలో ఉద్గారాలను తగ్గించడంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తోంది.