ప్రస్తుతం పారిశ్రామిక రంగంలో లీడ్ (Lead) కు మంచి డిమాండ్ ఉంది. ఆటోమొబైల్స్, పారిశ్రామిక పరికరాలు, డేటా సెంటర్లకు అవసరమైన బ్యాకప్ పవర్ సిస్టమ్స్ లో వాడే లీడ్-యాసిడ్ బ్యాటరీలకు ఇది కీలకం. ఇప్పుడు, ఎలక్ట్రిక్ వాహనాల (EV) మార్కెట్ వేగంగా విస్తరిస్తుండటంతో, ఈ లీడ్ అవసరం మరింత పెరిగింది. EVలలో కూడా బ్యాటరీలకు అనుబంధంగా లీడ్ వినియోగం ఉంది. అంతేకాకుండా, డిఫెన్స్, రేడియేషన్ షీల్డింగ్ వంటి రంగాల్లోనూ లీడ్ కు తన ప్రాముఖ్యత తగ్గలేదు. ఈ నేపథ్యంలో, భారతదేశంలో లీడ్ రీసైక్లింగ్ రంగం గణనీయమైన వృద్ధిని సాధించే అవకాశం ఉంది.
ఈ రంగంలోకి సరికొత్త ఊపునిస్తున్నది భారతదేశంలో పెరుగుతున్న ఎలక్ట్రిక్ వాహనాల (EV) మార్కెట్. నిపుణుల అంచనాల ప్రకారం, భారత EV బ్యాటరీ మార్కెట్ 2025లో 17.7 GWh నుంచి 2032 నాటికి 256.3 GWh కి చేరుకుంటుంది. ఈ భారీ వృద్ధికి తగినట్టుగా బ్యాటరీల ఉత్పత్తి, తద్వారా లీడ్ సరఫరా కూడా పెరగాల్సి ఉంటుంది. దీనికి తోడు, బ్యాటరీ రీసైక్లింగ్ పరిశ్రమ కూడా గణనీయంగా పెరుగుతోంది. 2025 నాటికి USD 297.6 మిలియన్లుగా ఉన్న ఈ మార్కెట్, 2032 నాటికి USD 557.1 మిలియన్లకు చేరుకుంటుందని, అంటే సంవత్సరానికి 9.4% వృద్ధిని నమోదు చేస్తుందని అంచనా. ప్రభుత్వం కూడా ఈ రంగంపై ప్రత్యేక దృష్టి సారించింది. ఎక్స్టెండెడ్ ప్రొడ్యూసర్ రెస్పాన్సిబిలిటీ (EPR) నిబంధనలు, బ్యాటరీ వేస్ట్ మేనేజ్మెంట్ రూల్స్ వంటివి కఠినతరం చేయడంతో, వ్యవస్థీకృత రీసైక్లర్లకు అనుకూల వాతావరణం ఏర్పడుతోంది. మొత్తం మీద, భారతదేశ లీడ్ మార్కెట్ సంవత్సరానికి సుమారు 5% వృద్ధి చెందుతుందని భావిస్తున్నారు, ఇందులో సెకండరీ లీడ్ (రీసైకిల్ చేసిన లీడ్) వాటా కీలకం కానుంది.
రీసైక్లింగ్ రంగంలో Gravita India ఒక ప్రముఖ సంస్థ. దాని ఆదాయంలో 88% కంటే ఎక్కువ లీడ్ వ్యాపారం నుంచే వస్తుంది. ప్రస్తుతం ఈ సంస్థకు సుమారు 236,559 MTPA లీడ్ ఉత్పత్తి సామర్థ్యం ఉంది. రాబోయే FY28 నాటికి ₹15 బిలియన్ల పెట్టుబడితో ఈ సామర్థ్యాన్ని 700,000 MTPA కి పెంచాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. కేవలం ఉత్పత్తిని పెంచడమే కాకుండా, విలువ ఆధారిత రిఫైన్డ్ లీడ్, ప్రత్యేక ఉత్పత్తులపై దృష్టి సారిస్తోంది. లిథియం-అయాన్ బ్యాటరీలు, ప్లాస్టిక్స్, రబ్బర్ వంటి కొత్త రీసైక్లింగ్ విభాగాల్లోకి కూడా విస్తరిస్తోంది. ప్రస్తుతం (ఫిబ్రవరి 2026 ప్రారంభంలో) Gravita India మార్కెట్ క్యాపిటలైజేషన్ సుమారు ₹11,800 కోట్లగా ఉంది, దీని P/E నిష్పత్తి 30-39x పరిధిలో ఉంది. ఇది మార్కెట్ అంచనాలను ప్రతిబింబిస్తుంది.
Pondy Oxides and Chemicals (POCL) కూడా లీడ్ రీసైక్లింగ్ లో ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తోంది. ఈ సంస్థకు దాదాపు 132,000 MTPA ఉత్పత్తి సామర్థ్యం ఉండగా, ఇటీవల జరిగిన విస్తరణతో దీనిని 204,000 MTPA కి పెంచుకునే అవకాశం ఉంది. POCL తన ఆదాయంలో 70% లీడ్ సెగ్మెంట్ నుంచి వచ్చే విలువ ఆధారిత ఉత్పత్తుల ద్వారా సంపాదించాలని చూస్తోంది. అలాగే, ఎగుమతులపై కూడా బలమైన దృష్టి సారించింది. లీడ్ విస్తరణ ప్రాజెక్ట్ రెండో దశను పూర్తి చేసిన POCL, తన కాపర్ రీసైక్లింగ్ సామర్థ్యాన్ని రెట్టింపు చేసింది. లిథియం-అయాన్ బ్యాటరీ రీసైక్లింగ్, ఈ-వ్యర్థాల నిర్వహణ వంటి రంగాల్లోకి కూడా ప్రవేశిస్తూ, విస్తృత వృద్ధి వ్యూహాన్ని అనుసరిస్తోంది. (జనవరి 2026 చివరి నాటికి) POCL మార్కెట్ క్యాపిటలైజేషన్ సుమారు ₹3,600-₹3,800 కోట్ల మధ్య ఉంది, దీని P/E నిష్పత్తి సాధారణంగా 31x నుండి 43x వరకు ఉంది.
Nile Limited సంవత్సరానికి సుమారు 107,000 టన్నుల లీడ్ ఉత్పత్తి సామర్థ్యంతో పనిచేస్తోంది. ప్రధానంగా బ్యాటరీ పరిశ్రమ కోసం స్వచ్ఛమైన లీడ్, లీడ్ మిశ్రమ లోహాలపై దృష్టి సారించినప్పటికీ, Nile కూడా లిథియం-అయాన్ బ్యాటరీ రీసైక్లింగ్ రంగంలోకి అడుగుపెడుతోంది. FY26, FY27 లో దీనికి సంబంధించిన ప్రాజెక్ట్ దశలు ప్రారంభమయ్యే అవకాశం ఉంది. గమనించాల్సిన విషయం ఏంటంటే, 2026 ప్రారంభంలో Nile స్టాక్ 7.5x నుండి 10x మధ్య చాలా తక్కువ P/E నిష్పత్తిని చూపించింది. ఇది తోటి కంపెనీలతో పోలిస్తే కొంత అండర్ వాల్యుయేషన్ ను సూచిస్తుంది. (ఫిబ్రవరి 2026 ప్రారంభంలో) దీని మార్కెట్ క్యాపిటలైజేషన్ సుమారు ₹441-₹464 కోట్లగా ఉంది.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా లీడ్-యాసిడ్ బ్యాటరీ మార్కెట్ 2025లో సుమారు $49.37 బిలియన్ల నుంచి 2030 నాటికి $61.23 బిలియన్లకు చేరుకుంటుందని అంచనా. పెరుగుతున్న ఆటోమొబైల్ డిమాండ్, కఠినమైన ఉద్గార నిబంధనలు, EVలు, హైబ్రిడ్ వాహనాల నిరంతర స్వీకరణ దీనికి కారణాలు. ఈ సానుకూల పారిశ్రామిక దృక్పథం లీడ్, లీడ్ ఆధారిత ఉత్పత్తులకు స్థిరమైన డిమాండ్ను సృష్టిస్తుంది. Gravita India వంటి కంపెనీలు దూకుడుగా విస్తరణ ప్రణాళికలు, కొత్త వ్యర్థాల రీసైక్లింగ్ లోకి ప్రవేశించడం, POCL మెరుగైన సామర్థ్యం, విలువ ఆధారిత ఉత్పత్తులపై దృష్టి సారించడం వంటివి వీటికి అనుకూల అంశాలు. Nile Limited లిథియం-అయాన్ బ్యాటరీ రీసైక్లింగ్ లోకి ప్రవేశించడం, దాని ప్రస్తుత వాల్యుయేషన్ తో కలిసి ఒక ఆసక్తికరమైన అవకాశాన్ని అందిస్తోంది. వృత్తాకార ఆర్థిక వ్యవస్థ (Circular Economy) వైపు ప్రపంచం మొగ్గు చూపడం, రీసైక్లింగ్ సామర్థ్యం పెరగడం వంటివి ఈ భారతీయ లీడ్ రీసైక్లింగ్ సంస్థలకు ఉజ్వల భవిష్యత్తును సూచిస్తున్నాయి.