భారతదేశం నుంచి రష్యా, సూడాన్లకు యాక్టివేటెడ్ కార్బన్ ఎగుమతి చేసే వ్యాపారులు ఇప్పుడు కష్టాల్లో పడ్డారు. బ్యాంకులు ఈ దేశాలకు చేసే చెల్లింపులపై ఆంక్షలు విధించడంతో, దాదాపు **45,000 టన్నుల** వార్షిక వాణిజ్యం ప్రమాదంలో పడింది. అంతర్జాతీయ ఆంక్షలకు కట్టుబడి ఉండాలనే నిబంధనలే దీనికి కారణమని బ్యాంకులు చెబుతున్నాయి. ఇప్పటికే అధిక రవాణా ఖర్చులు, చైనా తయారీదారుల నుంచి పోటీతో సతమతమవుతున్న ఈ పరిశ్రమకు ఇది మరో పెద్ద చిక్కుగా మారింది.
ఎగుమతులకు బ్రేక్ వేసిన బ్యాంకులు
భారత యాక్టివేటెడ్ కార్బన్ (Activated Carbon) ఎగుమతిదారులకు పెద్ద కష్టం వచ్చిపడింది. ముఖ్యంగా రష్యా, సూడాన్లకు తమ ఉత్పత్తులను పంపించే వ్యాపారులకు ఇప్పుడు బ్యాంకులు అడ్డంకులు సృష్టిస్తున్నాయి. ఆయా దేశాలకు చేసే పేమెంట్లను బ్యాంకులు అడ్డుకుంటున్నాయి లేదా ఆలస్యం చేస్తున్నాయి. అంతర్జాతీయ ఆంక్షలను కఠినంగా పాటించాలనే ఉద్దేశ్యంతోనే ఈ చర్యలు తీసుకుంటున్నట్లు బ్యాంకులు చెబుతున్నాయి. అయితే, భారత ప్రభుత్వం మాత్రం ఈ దేశాలతో వాణిజ్యంపై అధికారికంగా ఎలాంటి నిషేధం విధించలేదని స్పష్టం చేసింది.
కీలక మార్కెట్లకు ముప్పు
భారత యాక్టివేటెడ్ కార్బన్ పరిశ్రమకు రష్యా, సూడాన్ చాలా ముఖ్యమైన మార్కెట్లు. రష్యా నుంచి ఏటా సుమారు 25,000 టన్నుల యాక్టివేటెడ్ కార్బన్ దిగుమతి అవుతుండగా, సూడాన్ నుంచి సుమారు 20,000 టన్నుల వరకు దిగుమతి అవుతోంది. ముఖ్యంగా సూడాన్లోని గోల్డ్ మైనింగ్ రంగం నుంచి ఈ డిమాండ్ వస్తోంది. ఈ రెండు దేశాల నుంచి వచ్చే ఆదాయం ఆగిపోతే, భారత ఎగుమతిదారుల ఆదాయానికి గండి పడుతుంది. ఇంతకుముందు రూపీ-బేస్డ్ పేమెంట్ పద్ధతుల ద్వారా అడ్డంకులను అధిగమిస్తున్న వ్యాపారులకు ఇది పెద్ద దెబ్బ.
అంతర్జాతీయ నిబంధనలు & బ్యాంకుల వైఖరి
యాక్టివేటెడ్ కార్బన్ తయారీదారుల సంఘం (Activated Carbon Manufacturers Association of India) ఈ పరిణామాలపై తీవ్ర అసంతృప్తి వ్యక్తం చేసింది. రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI), డైరెక్టరేట్ జనరల్ ఆఫ్ ఫారిన్ ట్రేడ్ (DGFT) ఈ దేశాలతో వ్యాపారాన్ని నిషేధించనప్పటికీ, బ్యాంకులు మాత్రం యూరోపియన్ యూనియన్ రెగ్యులేషన్ (EU) No. 833/2014 వంటి అంతర్జాతీయ నిబంధనలను, కఠినమైన కంప్లైయన్స్ (Compliance) ఫ్రేమ్వర్క్లను చూపిస్తూ లావాదేవీలను ఆపుతున్నాయి. ప్రభుత్వ విధానాలకు, బ్యాంకుల చర్యలకు మధ్య తేడా ఉండటంతో ఎగుమతిదారులు ఆందోళన చెందుతున్నారు.
చైనా పోటీ & ఆర్థిక ఒత్తిళ్లు
ఈ ఆంక్షలు వచ్చే సమయం కూడా పరిశ్రమకు చాలా ఇబ్బందికరంగా మారింది. గత ఆర్థిక సంవత్సరంలో, భారతదేశం సుమారు 1.8 లక్షల టన్నుల యాక్టివేటెడ్ కార్బన్ను ఎగుమతి చేసి, సుమారు ₹4,688 కోట్ల ఆదాయాన్ని ఆర్జించింది. ఇప్పటికే పరిశ్రమ అధిక ఫ్రైట్ రేట్లు (Freight Rates), కంటైనర్ల కొరత, ప్రపంచ సంఘర్షణల ప్రభావం వంటి అనేక ఆర్థిక ఒత్తిళ్లను ఎదుర్కొంటోంది.
ఈ పేమెంట్ అడ్డంకులు కొనసాగితే, రష్యా, సూడాన్ మార్కెట్లలో తమ స్థానాన్ని చైనా తయారీదారులకు కోల్పోతామని ఎగుమతిదారులు భయపడుతున్నారు. చైనా కంపెనీలు తక్కువ ధరలకు ఉత్పత్తులను అందిస్తూ, ఇప్పటికే ఉన్న లాజిస్టిక్స్ నెట్వర్క్లను ఉపయోగించుకుని మార్కెట్ వాటాను దక్కించుకునే అవకాశం ఉంది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా కంప్లైయన్స్ నిబంధనలు కఠినతరం అవుతున్న నేపథ్యంలో, భారత ప్రభుత్వ నుంచి స్పష్టమైన మార్గదర్శకాలు వస్తాయని, బ్యాంకింగ్ సమస్యలు త్వరగా పరిష్కారమవుతాయని పరిశ్రమ వర్గాలు ఆశిస్తున్నాయి.