కీలక ఖనిజాలపై బలపడుతున్న బంధం
భారత్, రష్యా కీలక ఖనిజాల (Critical Minerals) రంగంలో సహకారంపై ఒక కీలక ముందడుగు వేస్తున్నాయి. రెండు దేశాల మధ్య ఒక ప్రాథమిక ఒప్పందం తుది దశకు చేరుకుంది. ఈ ఒప్పందం ఖనిజాల అన్వేషణ (exploration), ప్రాసెసింగ్ (processing), సాంకేతికత (technology) భాగస్వామ్యం వంటి అంశాలను కవర్ చేయనుంది. మరో రెండు నెలల్లో ఈ ఒప్పందం ఖరారు అయ్యే అవకాశం ఉంది.
లిథియం, రేర్ ఎర్త్స్ కు ప్రాధాన్యత
ఈ ప్రతిపాదిత ఒప్పందం లిథియం (lithium), రేర్ ఎర్త్ ఎలిమెంట్స్ (rare earth elements) వంటి కీలక ఖనిజాలకు ప్రాధాన్యత ఇవ్వనుంది. భారతదేశం తన ఇంధన పరివర్తన లక్ష్యాల (energy transition goals), ముఖ్యంగా బ్యాటరీల తయారీ, అధునాతన ఎలక్ట్రానిక్స్ రంగంలో ఈ ఖనిజాలు అత్యంత కీలకమైనవి.
చైనాపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించే వ్యూహం
చైనాపై ఉన్న అధిక ఆధారపడటాన్ని తగ్గించుకోవడానికి భారత్ ప్రయత్నిస్తోంది. ప్రపంచ సరఫరాలలో అనేక కీలక ఖనిజాల కోసం భారత్ చైనాపైనే ఎక్కువగా ఆధారపడుతోంది. కొత్త విదేశీ వనరులను (overseas sources) సురక్షితం చేసుకోవడం ద్వారా, భారత్ తన సరఫరా గొలుసులను (supply chains) బలోపేతం చేసుకోవాలని, దేశీయ తయారీని (domestic manufacturing) ప్రోత్సహించాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
ఒప్పంద రూపకల్పన, కార్పొరేట్ పెట్టుబడులు
ఈ ఒప్పందం రెండు దేశాల కార్పొరేట్ పెట్టుబడులను (corporate investments) నిర్దేశించడంలో కూడా సహాయపడుతుంది. ఈ దిశగా చర్చలు చురుగ్గా జరుగుతున్నాయి. భారత్ ఇప్పటికే రష్యాకు ఒక ముసాయిదా ప్రతిపాదనను (draft proposal) పంపింది.
భారత్ ప్రపంచవ్యాప్త అన్వేషణ
భారత్ ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఇలాంటి ఒప్పందాల కోసం చురుగ్గా అన్వేషిస్తోంది. అర్జెంటీనా, ఆస్ట్రేలియా, జపాన్ వంటి దేశాలతో ఇప్పటికే ఒప్పందాలు ఉన్నాయి. పెరూ, చిలీ వంటి దేశాలతో చర్చలు జరుగుతున్నాయి. 2024 ప్రారంభంలో అర్జెంటీనాలో లిథియం అన్వేషణ ప్రాజెక్ట్ ప్రారంభించడం భారత్ సాధించిన ముఖ్యమైన విజయాలలో ఒకటి.
విస్తృత వనరుల భద్రత
సాంకేతిక పరిజ్ఞానం అందుబాటులో ఉంచుకోవడం, వనరులను సురక్షితం చేసుకోవడం కోసం గ్లోబల్ భాగస్వామ్యాలను నిర్మించుకోవాలన్న భారతదేశం యొక్క విస్తృత వ్యూహంలో ఈ చొరవ భాగం. 2023లో, భారత ప్రభుత్వం తన ఇంధన, పారిశ్రామిక భవిష్యత్తుకు కీలకమైన 20కి పైగా ఖనిజాల జాబితాను విడుదల చేసింది.
