ఇండియాలో యూనిఫైడ్ పేమెంట్స్ ఇంటర్ఫేస్ (UPI) చరిత్ర సృష్టిస్తోంది. ముఖ్యంగా, 2025 డిసెంబర్ నెలలోనే 21.6 బిలియన్ లావాదేవీలు జరిగాయి, వీటి విలువ దాదాపు ₹30 ట్రిలియన్లు! ఈ అద్భుతమైన వృద్ధి డిజిటల్ ఇండియాను చూపుతున్నా, మోసగాళ్లకు ఇది ఒక పెద్ద ఆకర్షణగా మారింది. ఈ నేపథ్యంలో, బ్యాంకులు తమ డిజిటల్ చెల్లింపులను మరింత సురక్షితంగా మార్చేందుకు రంగం సిద్ధం చేశాయి.
పెరుగుతున్న మోసాలు, పెరిగిన లిమిట్స్
డిజిటల్ పేమెంట్ల సంఖ్య పెరిగేకొద్దీ, సైబర్ నేరగాళ్ల దాడులు కూడా పెరుగుతున్నాయి. ఫిషింగ్, సిమ్-స్వాప్ మోసాలు, సోషల్ ఇంజనీరింగ్ వంటి టెక్నిక్స్తో వారు రెచ్చిపోతున్నారు. ముఖ్యంగా, హై-వ్యాల్యూ ట్రాన్సాక్షన్లకు మరింత కఠినమైన భద్రతా చర్యలు అవసరమవుతున్నాయి. దీనికి తోడు, నేషనల్ పేమెంట్స్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా (NPCI) నుండి సెప్టెంబర్ 15, 2025 నుండి వచ్చిన కొత్త రూల్స్ ప్రకారం, కొన్ని ప్రత్యేక యూజర్లకు (మర్చంట్స్ వంటి వారికి) ట్రాన్సాక్షన్ లిమిట్ ను ₹5 లక్షల వరకు, రోజువారీ లిమిట్ ను ₹10 లక్షల వరకు పెంచారు. పీర్-టు-పీర్ (P2P) ట్రాన్సాక్షన్లకు ₹1 లక్ష లిమిట్ యథావిధిగా ఉంది. ఈ పెరిగిన లిమిట్స్ వినియోగదారుల నమ్మకాన్ని నిలబెట్టడానికి బలమైన వెరిఫికేషన్ పద్ధతులు అవసరమని స్పష్టం చేశాయి.
IVR: అవసరమైన సెక్యూరిటీ లేయర్
హై-వ్యాల్యూ లావాదేవీల కోసం IVR వెరిఫికేషన్ అనేది అడ్డంకి కాదని, అది ఒక తప్పనిసరి రిస్క్-కంట్రోల్ లేయర్ అని నిపుణులు నొక్కి చెబుతున్నారు. 'హై-వ్యాల్యూ ట్రాన్సాక్షన్లకు IVR వెరిఫికేషన్ అనేది ఒక అడ్డంకి కాదు, అది ఒక అవసరమైన రిస్క్-కంట్రోల్ లేయర్' అని plutos ONE వ్యవస్థాపకులు, మేనేజింగ్ పార్ట్నర్ రోహిత్ మహజన్ తెలిపారు. ఈ ఆటోమేటెడ్ కాల్స్, డబ్బులు బదిలీ అయ్యే ముందు, ఆ లావాదేవీని ఖాతాదారుడే నిజంగా ఆథరైజ్ చేశారా లేదా అని ధృవీకరించడానికి రియల్-టైమ్ లో ఉపయోగపడతాయి. ఈ ప్రోయాక్టివ్ విధానం ఆధునిక డిజిటల్ మోసాలను సమర్థవంతంగా ఎదుర్కొంటుంది.
డేటా ఆధారిత వెరిఫికేషన్ ట్రిగ్గర్స్
IVR ట్రిగ్గర్ల అమలు చాలా అధునాతనంగా, డేటా ఆధారితంగా జరుగుతుంది. ఈ సిస్టమ్స్ కస్టమర్ రిస్క్ ప్రొఫైల్స్, వారి గత లావాదేవీల తీరు, ప్రస్తుత ఫ్రాడ్ ట్రెండ్స్, అకౌంట్ వయస్సు, ట్రాన్సాక్షన్ విలువ, ట్రాన్సాక్షన్ వేగం, వ్యాపారి కేటగిరీ, డివైస్ పాటర్న్స్ వంటి అంశాలను విశ్లేషిస్తాయి. అంతేకాకుండా, బ్యాంకులు ఊహించని ప్రదేశాల నుండి వచ్చే లావాదేవీలు, కస్టమర్ల సాధారణ ఖర్చు అలవాట్లకు భిన్నంగా ఉండే కార్యకలాపాలు వంటి వాటిపై నిఘా ఉంచుతాయి. ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (AI) ఆధారిత టూల్స్ ఈ ఆటోమేటెడ్ సిస్టమ్స్ను మరింత మెరుగుపరుస్తాయి. డిజిటల్ చెల్లింపులు నిరంతరం పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో, రియల్-టైమ్ లో మోసాలను గుర్తించి, నివారించడంలో ఇవి సహాయపడతాయి.
