డిజిటల్ లోన్ యాప్స్ పేరుతో మోసాలు పెరుగుతున్నాయి. డేటా చోరీ, భారీ వడ్డీల నుంచి తప్పించుకోవడానికి RBI అఫీషియల్ డిజిటల్ లెండింగ్ యాప్స్ డైరెక్టరీని ఎలా వాడాలో తెలుసుకోండి.
డిజిటల్ లెండింగ్ రంగం వేగంగా విస్తరిస్తున్న తరుణంలో, ఇన్స్టంట్ లోన్ల పేరుతో మోసపూరిత యాప్స్ రెచ్చిపోతున్నాయి. ఇవి చూడటానికి చాలా ప్రొఫెషనల్గా అనిపించినా, వెనుక మాత్రం వేధింపులు, డేటా చోరీ వంటి ప్రమాదకరమైన పద్ధతులను అనుసరిస్తున్నాయి.
RBI వెరిఫికేషన్ టూల్
మోసపూరిత యాప్స్కు చెక్ పెట్టేందుకు, జూలై 1, 2025 నుంచి RBI ప్రత్యేకంగా Digital Lending Apps (DLAs) డైరెక్టరీని అందుబాటులోకి తెచ్చింది. మీరు తీసుకునే లోన్ యాప్ RBI వద్ద రిజిస్టర్ అయిందో లేదో ఈ వెబ్సైట్లో సులభంగా చెక్ చేసుకోవచ్చు. ఈ లిస్టులో ఆ యాప్ పేరు లేకపోతే, అది కచ్చితంగా ప్రమాదకరమని భావించాలి.
డేటా అనుమతులపై నిఘా
చాలా యాప్స్ మీ ఫోన్లోని కాంటాక్ట్ లిస్ట్, ఫోటో గ్యాలరీ, కాల్ లాగ్స్ వంటి వ్యక్తిగత వివరాలకు అనుమతి అడుగుతాయి. నిజమైన సంస్థలు కేవలం కేవైసీ (KYC) కోసం మాత్రమే సమాచారం తీసుకుంటాయి. అదనపు అనుమతులు అడుగుతున్నాయంటే, ఆ యాప్స్ మీ డేటాను వాడుకుని మిమ్మల్ని బ్లాక్ మెయిల్ చేసే అవకాశం ఉందని గుర్తుంచుకోండి.
వడ్డీ రేట్లు మరియు పారదర్శకత
నిబంధనల ప్రకారం, ఏ లోన్ ఇచ్చినా సరే దానిపై ఉండే వడ్డీ, ప్రాసెసింగ్ ఫీజు, వార్షిక వడ్డీ రేటు (APR) వంటి వివరాలతో కూడిన వన్-పేజ్ ఫ్యాక్ట్ షీట్ ఇవ్వాలి. మన దేశంలో గృహ అప్పులు GDPలో 48% వరకు ఉన్న తరుణంలో, అప్పు అవసరాలను ఆసరాగా చేసుకుని ఇటువంటి యాప్స్ ప్రజలను అప్పుల ఊబిలోకి నెడుతున్నాయి.
ప్రభుత్వ చర్యలు
మోసపూరిత యాప్స్ను అడ్డుకోవడానికి MeitY (ఎలక్ట్రానిక్స్ అండ్ ఐటీ మంత్రిత్వ శాఖ) IT చట్టంలోని Section 69A ని ఉపయోగిస్తూ వాటిని బ్యాన్ చేస్తోంది. అయినప్పటికీ, కస్టమర్ల అప్రమత్తతే అతిపెద్ద రక్షణ. ఏ లోన్ యాప్ అయినా డౌన్లోడ్ చేసే ముందు, అది RBI డైరెక్టరీలో ఉందో లేదో చూడటం చాలా ముఖ్యం.