RBI సంచలన నిర్ణయం: Paytm Payments Bank లైసెన్స్ రద్దు
రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI), Paytm Payments Bank Limited (PPBL) యొక్క బ్యాంకింగ్ లైసెన్స్ను ఏప్రిల్ 24, 2026 నుండి రద్దు చేస్తున్నట్లు ప్రకటించింది. తమ కార్యకలాపాలను మాతృ సంస్థ One97 Communications Ltd నుండి వేరుగా ఉంచకపోవడం, కస్టమర్ల వెరిఫికేషన్ (KYC) లోపాలతో సహా పలు సమస్యల నేపథ్యంలో ఈ చర్య తీసుకుంది. ఈ లైసెన్స్ రద్దుతో, PPBL కోర్టు పర్యవేక్షణలో మూతపడుతుంది. అయితే, డిపాజిటర్ల డబ్బుకు ఎలాంటి ప్రమాదం లేదని, లిక్విడేటర్ ద్వారా చెల్లింపులు జరుగుతాయని RBI భరోసా ఇచ్చింది. గతంలో 2024 ప్రారంభంలో విధించిన ఆంక్షల నేపథ్యంలో, కొత్త కస్టమర్లను తీసుకోకుండా, డిపాజిట్లు స్వీకరించకుండా నిలిపివేసిన తర్వాత ఈ తాజా నిర్ణయం తీసుకోవడం డిజిటల్ చెల్లింపుల రంగంలో కీలక మార్పును సూచిస్తోంది.
పేటీఎం యాప్ సేవలు యథాతథం: కొత్త బ్యాంకింగ్ మోడల్
PPBL లైసెన్స్ రద్దు అయినప్పటికీ, పేటీఎం యాప్ మరియు దాని UPI సేవలు యథావిధిగా కొనసాగుతాయి. One97 Communications Ltd ఇప్పుడు థర్డ్-పార్టీ సర్వీస్ ప్రొవైడర్గా వ్యవహరిస్తూ, Axis Bank, HDFC Bank, State Bank of India, మరియు YES Bank వంటి నాలుగు ప్రధాన బ్యాంకుల ద్వారా UPI చెల్లింపులను ప్రాసెస్ చేయనుంది. మునుపటి ఆంక్షల వల్ల ఇప్పటికే వ్యాపారులు (merchants), FASTag, ఆటోపే వంటి పేటీఎం చెల్లింపు సేవల్లో అంతరాయం ఏర్పడిన నేపథ్యంలో, ఈ కొనసాగింపు అత్యంత కీలకం.
పాలన, నిబంధనల ఉల్లంఘనలే కారణమా?
One97 Communications Ltd వద్ద పాలన (governance) పై ఈ లైసెన్స్ రద్దు ప్రశ్నలను లేవనెత్తుతోంది. ఇటీవల, సంస్థ CEO విజయ్ శేఖర్ శర్మ ఉద్యోగులకు ఇచ్చిన స్టాక్ ఆప్షన్స్ (ESOPs) పై SEBIతో వివాదాన్ని పరిష్కరించుకున్నారు. ఇందులో భాగంగా, లిస్టెడ్ కంపెనీల నుండి కొత్త ESOPలను స్వీకరించడంపై మూడేళ్ల నిషేధం, ఆర్థిక జరిమానా విధించారు. 'డిపాజిటర్ల ప్రయోజనాలకు, ప్రజా ప్రయోజనాలకు విఘాతం కలిగించేలా' యాజమాన్యం వ్యవహరించిందని RBI పేర్కొంది. ఈ పరిణామాలు, RBI కఠినమైన పదజాలం పెట్టుబడిదారుల్లో ఆందోళన కలిగిస్తున్నాయి. ఇప్పటికే PPBLలో తన పెట్టుబడిని Write-off చేసిన One97 Communications, వేగంగా మారుతున్న భారతదేశ ఫిన్టెక్ మార్కెట్లో నిరంతర నియంత్రణ పర్యవేక్షణలో ఉంది. గతంలో RBI విధించిన ఆంక్షల వల్ల One97 Communications స్టాక్ ధర 40-50% వరకు పడిపోయింది.
విశ్లేషకుల అభిప్రాయం, భవిష్యత్ అవకాశాలు
అయినప్పటికీ, విశ్లేషకులు One97 Communications Ltdపై సాధారణంగా సానుకూలంగానే ఉన్నారు. రాబోయే 12 నెలల్లో సగటున ₹1,300-₹1,400 టార్గెట్ ప్రైస్తో 'Buy' రేటింగ్ ఇస్తున్నారు. Bernstein 'Outperform' రేటింగ్ ఇచ్చినా, RBI యొక్క కఠినమైన ప్రకటన ఆందోళనకరమని పేర్కొంది. ప్రస్తుతం కంపెనీ విలువ సుమారు ₹73,000 కోట్లుగా ఉంది. నెగటివ్ ప్రైస్-టు-ఎర్నింగ్స్ (P/E) నిష్పత్తి ప్రస్తుత నష్టాలను సూచిస్తుంది. PPBL మూసివేతతో, పేటీఎం ఒక పూర్తి-స్థాయి బ్యాంక్గా మారాలనే లక్ష్యం ముగిసింది. అయినప్పటికీ, ఇది One97 Communications కు నాన్-బ్యాంకింగ్ ఫైనాన్షియల్ కంపెనీ (NBFC) లేదా ప్రీపెయిడ్ ఇన్స్ట్రుమెంట్స్ (PPI) వంటి ఇతర లైసెన్స్లను పొందడానికి, తిరిగి వాలెట్ మరియు క్రెడిట్ సేవలను అందించడానికి కొత్త మార్గం తెరవవచ్చు. భారతదేశ ఫిన్టెక్ మార్కెట్, 2025లో USD 150 బిలియన్లకు పైగా విలువతో, డిజిటల్ వినియోగం, ప్రభుత్వ ప్రోత్సాహంతో వేగంగా వృద్ధి చెందుతోంది, అయితే కఠినమైన నిబంధనల పాటించడం తప్పనిసరి.
