రుణ ఎగవేతదారులకు (loan defaulters) ఇక బ్యాకులు తమ ఆధీనంలోకి తీసుకున్న ఆస్తులను తిరిగి అమ్మడం కుదరదు. రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) ఈ కొత్త నిబంధనలను అమల్లోకి తెచ్చింది. రికవరీ ప్రక్రియలో పారదర్శకత పెంచడమే దీని ముఖ్య ఉద్దేశ్యం. ఇకపై ఆస్తుల అమ్మకం బహిరంగ వేలం (public auctions) ద్వారానే జరగాలి.
RBI నుండి కొత్త ఆదేశాలు
కమర్షియల్ బ్యాంకులు రుణాలు ఎగవేసిన వారి నుండి స్వాధీనం చేసుకున్న (repossessed) ఆస్తుల నిర్వహణపై రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) కీలక ఆదేశాలు జారీ చేసింది. అక్టోబర్ 1, 2026 నుండి, బ్యాంకులు తాము స్వాధీనం చేసుకున్న ఆస్తులను అసలు రుణగ్రహీతలకు లేదా వారికి సంబంధించిన వ్యక్తులకు తిరిగి అమ్మడం పూర్తిగా నిషేధం. లోన్ కట్టలేక ఆస్తులను కోల్పోయిన వారు, తర్వాత వాటిని తిరిగి పొందేందుకు గతంలో ఉన్న లొసుగులను అరికట్టడమే ఈ చర్య వెనుక ప్రధాన ఉద్దేశ్యం.
ఆస్తుల అమ్మకంపై కొత్త నియమాలు
'థర్డ్ అమెండ్మెంట్ డైరెక్షన్స్, 2026' ప్రకారం, బ్యాంకులు స్వాధీనం చేసుకున్న ఆస్తులను (Specified Non-Financial Assets - SNFAs) మరింత కఠినమైన అకౌంటింగ్ నిబంధనలకు లోబడి నిర్వహించాలి. ఒక ఆస్తిని అప్పు తీర్చడం కోసం బ్యాంక్ స్వాధీనం చేసుకున్నప్పుడు, దాని విలువను రెండు స్వతంత్ర వాల్యూయర్లు నిర్ధారించిన 'డిస్ట్రెస్ సేల్ వాల్యూ' లేదా మిగిలిన లోన్ మొత్తంలో ఏది తక్కువైతే ఆ విలువకే లెక్కించాలి. బ్యాంకులు తమ బ్యాలెన్స్ షీట్లలో ఆస్తులను కృత్రిమంగా పెంచిన ధరలకు చూపించకుండా, మార్కెట్ విలువకు అనుగుణంగా ఉండేలా చూడటమే దీని లక్ష్యం.
గరిష్ట హోల్డింగ్ పీరియడ్ & అంతర్గత పాలసీలు
ఈ నాన్-కోర్ ఆస్తులను బ్యాంకులు శాశ్వతంగా తమ వద్దే ఉంచుకోకుండా నిరోధించడానికి, RBI గరిష్టంగా ఏడు సంవత్సరాల హోల్డింగ్ పీరియడ్ను నిర్దేశించింది. ఈ గడువు ముగిసేలోగా ఆస్తిని పూర్తిగా అమ్మేయాలి. అంతేకాకుండా, ఈ ఆస్తుల నిర్వహణ, ఆమోదం, అమ్మకం ప్రక్రియలపై బ్యాంకులు స్పష్టమైన అంతర్గత పాలసీలను రూపొందించుకోవాలి. ఈ పాలసీలను వార్షిక నివేదికలతో పాటు RBIకి సమర్పించాలి. ఆస్తుల కొనుగోళ్లు, అమ్మకాలు, వాటి వయస్సు వంటి వివరాలను ఇందులో పొందుపరచాలి.
రికవరీ ప్రక్రియపై ప్రభావం
SARFAESI యాక్ట్, 2002 కింద బహిరంగ వేలం (public auctions) ద్వారా ఆస్తులను అమ్మేలా ప్రోత్సహించడమే ఈ నిబంధనల ముఖ్య ఉద్దేశ్యం. పారదర్శకమైన పబ్లిక్ వేలం ద్వారా సరైన మార్కెట్ ధర లభించడంతో పాటు, బ్యాంకులు, డిఫాల్టర్ల మధ్య ప్రైవేట్ ఒప్పందాలు జరగకుండా నివారించవచ్చు. ఇది స్ట్రెస్డ్ ఆస్తుల పరిష్కార ప్రక్రియను మెరుగుపరుస్తుందని భావిస్తున్నారు.
మారడానికి సమయం
ఈ కొత్త నిబంధనలకు అనుగుణంగా మారడానికి బ్యాంకులకు తగిన సమయం ఇచ్చారు. సెప్టెంబర్ 30, 2026 నాటికి బ్యాంకు వద్ద ఉన్న పాత ఆస్తులను సెప్టెంబర్ 30, 2027 నాటికి కొత్త నిబంధనల ప్రకారం తీసుకురావాలి. అధిక స్థాయిలో స్ట్రెస్డ్ ఆస్తులు ఉన్న బ్యాంకులకు ఈ మార్పులు రికవరీ వేగంపై ఎలా ప్రభావం చూపుతాయో పెట్టుబడిదారులు గమనించాలి. తప్పనిసరి పబ్లిక్ ఆక్షన్ ప్రక్రియ ద్వారా త్వరగా డబ్బు వసూలవుతుందా లేక కఠినమైన వాల్యుయేషన్ రూల్స్ వల్ల బ్యాంకులు తమ ఎన్పీఏలపై (NPAs) పెద్ద మొత్తంలో నష్టాన్ని అంగీకరించాల్సి వస్తుందా అనేది ఆసక్తికరం.