UPI ద్వారా జరిగే బిజినెస్ లావాదేవీలను సెల్ఫ్-ఫైనాన్సింగ్ మోడల్లోకి మార్చాలని NITI Aayog ప్రతిపాదించింది. 2026 చట్ట సవరణ తర్వాత, వ్యాపార సంస్థలకు మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేట్ (MDR) ఛార్జీలు విధించే దిశగా అడుగులు పడుతున్నాయి. అయితే, సాధారణ ప్రజలకు, పర్సనల్ ట్రాన్స్ఫర్లకు మాత్రం UPI సేవలు ఎప్పటిలాగే ఉచితంగా కొనసాగుతాయి.
డిజిటల్ పేమెంట్స్ రంగంలో భారత్ సాధించిన అతిపెద్ద విజయం UPI. అయితే, ఈ వ్యవస్థను మరింత పటిష్టం చేసేందుకు NITI Aayog కీలక ప్రతిపాదనలను తెరపైకి తెచ్చింది. ప్రస్తుతమున్న 'జీరో MDR' (Merchant Discount Rate) విధానం నుండి బయటకు వచ్చి, బిజినెస్ లావాదేవీలకు కొంత ఫీజు విధించడం ద్వారా సిస్టమ్ను ఆర్థికంగా స్థిరంగా మార్చాలని వైస్ చైర్పర్సన్ అశోక్ లాహిరి సూచించారు.
ఎందుకు ఈ మార్పు?
గతంలో ఉన్న కఠినమైన జీరో-MDR నిబంధనల వల్ల, పేమెంట్ కంపెనీలు లావాదేవీల ద్వారా ఎటువంటి ఆదాయాన్ని పొందలేకపోయాయి. దీనివల్ల ఫ్రాడ్ ప్రివెన్షన్, కస్టమర్ సపోర్ట్ వంటి మెరుగైన సౌకర్యాల కోసం ఇన్వెస్ట్ చేయడం వారికి కష్టంగా మారింది. ఆగస్టులో ఆమోదం పొందిన 2026 టాక్సేషన్ అండ్ అదర్ లాస్ (అమెండ్మెంట్) బిల్లు, ఇప్పుడు ఈ ఛార్జీలను విధించేందుకు వీలుగా ఒక చట్టపరమైన ఫ్రేమ్వర్క్ను సిద్ధం చేసింది.
వినియోగదారులపై ప్రభావం ఉంటుందా?
సామాన్య వినియోగదారులకు, పర్సనల్-టు-పర్సన్ (P2P) బదిలీలకు ఎటువంటి ఛార్జీలు ఉండవని ప్రభుత్వం స్పష్టం చేసింది. ఈ కొత్త ఛార్జీల ప్రతిపాదన కేవలం బిజినెస్-టు-కన్స్యూమర్ లేదా బిజినెస్-టు-బిజినెస్ లావాదేవీలకు మాత్రమే పరిమితం కానుంది.
ఫిన్టెక్ రంగంపై ప్రభావం
చాలా ఫిన్టెక్ సంస్థలు ఇప్పటివరకు ఇతర ఆర్థిక ఉత్పత్తులను అమ్ముకోవడం (Cross-selling) ద్వారానే నష్టాలను భర్తీ చేసుకుంటున్నాయి. ఇప్పుడు ఈ మర్చంట్ ఫీజులు అందుబాటులోకి వస్తే, ఆ కంపెనీలకు అదనపు ఆదాయ మార్గాలు దొరుకుతాయి. అంతేకాకుండా, లావాదేవీల డేటాను విశ్లేషించడం ద్వారా చిన్న వ్యాపారాలకు రుణాలు అందించేందుకు (Credit Assessment) కూడా వీలు కలుగుతుంది.
తదుపరి పరిణామాలు ఎలా ఉండబోతున్నాయి?
ప్రస్తుతానికి ప్రభుత్వం మరియు NPCI ఎటువంటి రేట్లను ఖరారు చేయలేదు. ఈ బాధ్యతను NPCI ఆధ్వర్యంలోని 'UPI అండ్ సర్వీసెస్ స్టీరింగ్ కమిటీ'కి అప్పగించారు. రాబోయే నెలల్లో ఈ కమిటీ తీసుకునే నిర్ణయాలు, వ్యాపార సంస్థల స్పందన మరియు కొత్తగా రాబోయే ఛార్జీల శ్లాబ్స్ మీద మార్కెట్ ఫోకస్ ఉండనుంది.