మార్జిన్ ట్రేడింగ్ ఫెసిలిటీ (MTF)తో ముప్పు
భారతీయ బ్రోకరేజీ సంస్థలు తమ మార్జిన్ ట్రేడింగ్ ఫెసిలిటీ (MTF) ఖాతాల ద్వారా భారీ రిస్క్లను ఎదుర్కొంటున్నాయని, ఇది ఆర్థిక వ్యవస్థకు పెను ముప్పుగా మారవచ్చని జెరోధా సహవ్యవస్థాపకుడు నితిన్ కామత్ హెచ్చరించారు.
ముఖ్యంగా మిడ్ క్యాప్, స్మాల్ క్యాప్ స్టాక్స్లో అధిక లీవరేజ్ (Leverage) వాడకం వల్ల, మార్కెట్ అస్థిరతతో ధరలు పడిపోయినా, సర్క్యూట్ బ్రేకర్లు పడినా బ్రోకర్లకు నష్టాలను పూడ్చుకోవడం కష్టమవుతుందని ఆయన విశ్లేషించారు.
పెట్టుబడిదారులు తమ వద్ద ఉన్న షేర్లను తాకట్టు పెట్టి, మరింత ఎక్కువ మొత్తంలో ట్రేడింగ్ చేయడం వల్ల ఈ సమస్య తీవ్రమవుతోంది. మార్కెట్ ఒక్కసారిగా పడిపోతే, తాకట్టు పెట్టిన ఆస్తులను అమ్మి నష్టాలను పూడ్చుకునే అవకాశం బ్రోకర్లకు ఉండదు.
F&Oలో లేని స్టాక్స్తో ప్రమాదం
MTF ఎక్స్పోజర్లోని దాదాపు 50% వరకు ఫ్యూచర్స్ & ఆప్షన్స్ (F&O) విభాగంలో లేని స్టాక్స్లో ఉండటం ఆందోళనకరం. ఈ స్టాక్స్ను సులభంగా హెడ్జ్ (Hedge) చేయలేరు, అంతేకాకుండా ఇవి త్వరగా తమ లోయర్ సర్క్యూట్ లిమిట్లను తాకే అవకాశం ఉంది.
తీవ్రమైన మార్కెట్ పతనం సంభవించినప్పుడు, ట్రేడింగ్ నిలిచిపోతుంది. అప్పుడు బ్రోకర్లు తమ వద్ద ఉన్న కొలేటరల్ (Collateral) ను అమ్మి, అప్పులను వసూలు చేసుకోలేక నష్టాల్లో కూరుకుపోయే పరిస్థితి వస్తుంది.
బ్రోకర్ల స్థిరత్వంపై ప్రభావం
జెరోధా తమ MTF ఎక్స్పోజర్ను తమ నికర విలువలో (Net Worth) 25% కి పరిమితం చేసినట్లు చెబుతోంది. కానీ, కొందరు పోటీదారులు మాత్రం నియంత్రణ సంస్థల గరిష్ట పరిమితి అయిన నికర విలువలో 500% వరకు ఎక్స్పోజర్తో పనిచేస్తున్నారని కామత్ సూచిస్తున్నారు.
ఇంత అధిక లీవరేజ్, అస్థిరమైన స్టాక్స్లో కేంద్రీకృతమైతే, మార్కెట్ పతనం సమయంలో ఆ బ్రోకరేజీ సంస్థలు తీవ్ర సంక్షోభంలో పడవచ్చు. ఇది మొత్తం ఆర్థిక రంగానికి సమస్యలను వ్యాప్తి చేస్తుంది.
గత సంఘటనలు, పరిశ్రమ పోలికలు
ఇతర మార్కెట్లలో, ముఖ్యంగా లిక్విడిటీ తక్కువగా ఉండే ఆస్తులలో వేగవంతమైన రుణ వృద్ధి తర్వాత వచ్చిన ఆర్థిక ఇబ్బందులను ఈ పరిస్థితి గుర్తుచేస్తోంది. MTF ఎక్స్పోజర్లకు సంబంధించిన ఖచ్చితమైన అంతర్జాతీయ డేటా అందుబాటులో లేనప్పటికీ, అధిక లీవరేజ్ వల్ల కలిగే నష్టాలు ఇప్పటికే రుజువయ్యాయి.
జెరోధా మాదిరిగా కఠినమైన రిస్క్ మేనేజ్మెంట్ లేని పోటీదారులు ఇదే విధమైన సమస్యలను ఎదుర్కోవచ్చు. నియంత్రణ సంస్థలు ఈ పెరుగుతున్న MTF ఖాతాలను నిశితంగా గమనిస్తూ, పరిశ్రమ తగిన మూలధన నిల్వలను కలిగి ఉండేలా చూస్తున్నాయి.
విశ్లేషకుల అంచనాలు, భవిష్యత్ పరిణామాలు
పెరుగుతున్న వడ్డీ రేట్లు, ప్రపంచ ఆర్థిక మందగమనం వంటి అంశాలు మార్కెట్ కరెక్షన్కు దారితీసి, కామత్ హెచ్చరించిన రిస్క్లను తీవ్రతరం చేయవచ్చని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.
ఒకేసారి అనేక మిడ్, స్మాల్ క్యాప్ స్టాక్స్ సర్క్యూట్ బ్రేకర్లను తాకితే, పెద్ద MTF ఎక్స్పోజర్లున్న బ్రోకర్లు మార్జిన్ కాల్స్ను అందుకోలేకపోవచ్చు. ఇది మరింత అమ్మకాల ఒత్తిడికి దారితీసి, ధరలను మరింతగా పడగొట్టవచ్చు.
ముఖ్యంగా F&Oలో లేని స్టాక్స్లో కేంద్రీకృతమైన MTF పోర్ట్ఫోలియోలను కలిగి ఉన్న బ్రోకరేజీ సంస్థలు మరింత ప్రమాదంలో పడవచ్చు.
