భారతీయ మైక్రో ఫైనాన్స్ రంగంలో కీలక మార్పులు చోటుచేసుకుంటున్నాయి. సగటు రుణ పరిమాణం **₹62,962**కి పెరగగా, మొత్తం పోర్ట్‌ఫోలియో విలువ **7.6%** తగ్గింది. రిజర్వ్ బ్యాంక్ నిబంధనలు, మారుతున్న రెమిటెన్స్ సరళి వల్ల డీఫాల్ట్స్ **17.4%**కి చేరుకోవడం ఇన్వెస్టర్లను ఆందోళనకు గురిచేస్తోంది.
మైక్రో ఫైనాన్స్ రంగం ఇప్పుడు ఒక క్లిష్టమైన మలుపులో ఉంది. చిన్న మొత్తాల్లో రుణాలు ఇచ్చే పద్ధతికి స్వస్తి పలికి, భారీ రుణాల వైపు సంస్థలు మొగ్గు చూపుతున్నాయి. ప్రస్తుతం సగటు రుణ పరిమాణం ₹62,962కి పెరిగినప్పటికీ, పరిశ్రమ మొత్తం పోర్ట్‌ఫోలియో విలువ 7.6% క్షీణించడం గమనార్హం.
RBI నిబంధనలు - రెమిటెన్స్ ప్రభావం
రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) అమలు చేస్తున్న కఠినమైన నిబంధనల వల్ల, ఒకే రుణగ్రహీతకు ఎక్కువ మంది అప్పు ఇవ్వడంపై పరిమితులు వచ్చాయి. దీంతో చాలా ప్రైవేట్ బ్యాంకులు ₹50,000 లోపు రుణాల సెగ్మెంట్ నుంచి తప్పుకుంటున్నాయి. మరోవైపు, విదేశీ రెమిటెన్స్ సరళి కూడా ఆందోళన కలిగిస్తోంది. FY26లో భారత్ $110.47 బిలియన్ల రెమిటెన్స్‌ను అందుకున్నప్పటికీ, గల్ఫ్ దేశాల నుంచి వచ్చే వాటా దశాబ్దం క్రితం ఉన్న 46.7% నుండి **37.9%**కి పడిపోయింది. గ్రామీణ కుటుంబాలు ఆదాయం కోసం దీనిపైనే ఎక్కువగా ఆధారపడటంతో, వారి రుణ చెల్లింపు సామర్థ్యంపై తీవ్ర ప్రభావం పడుతోంది.
ఆస్తి నాణ్యత (Asset Quality) - భవిష్యత్తు సవాళ్లు
ప్రస్తుతం 180 రోజుల డీఫాల్ట్ కేటగిరీలో నిరర్థక ఆస్తులు 440 బేసిస్ పాయింట్లు పెరిగి, **17.4%**కి చేరుకున్నాయి. దీన్ని అధిగమించేందుకు సంస్థలు ఇప్పుడు కేవలం క్రెడిట్ బ్యూరో రిపోర్టుల మీద మాత్రమే కాకుండా, 'అకౌంట్ అగ్రిగేటర్' ఫ్రేమ్‌వర్క్ మరియు UPI లావాదేవీల ద్వారా రియల్ టైమ్ డేటాను పరిశీలిస్తున్నాయి.
గడిచిన నాలుగేళ్లుగా ₹3 లక్షల వార్షిక ఆదాయ పరిమితిలో ఎలాంటి మార్పు లేదు. దీన్ని ఆయా రాష్ట్రాల GSDPతో అనుసంధానించాలని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. అలాగే, ముద్రా బ్యాంకు (Mudra Bank)ను మైక్రో ఫైనాన్స్ సంస్థల కోసం ప్రత్యేక రీఫైనాన్స్ ప్రొవైడర్‌గా మార్చాలనే డిమాండ్ కూడా పెరుగుతోంది. దేశంలోని గృహాలు ఫార్మల్ క్రెడిట్ మీద 51.2% ఆధారపడుతున్న తరుణంలో, వచ్చే క్వార్టర్లలో ఈ రంగం ఎలా నిలబడుతుందనేది కీలకం.