లోన్ గ్రోత్ జోరు, డిపాజిట్లు నెమ్మది:
భారతీయ బ్యాంకులు రుణాల (Loans) పంపిణీలో దూసుకుపోతున్నాయి. గడిచిన సంవత్సరంతో పోలిస్తే క్రెడిట్ వృద్ధి **16%**గా నమోదైంది. అయితే, డిపాజిట్ల వృద్ధి మాత్రం 12.3% వద్దే ఆగిపోయింది. దీంతో, ఏప్రిల్ చివరి నాటికి క్రెడిట్-డిపాజిట్ (C/D) రేషియో **82.01%**కి చేరింది. ఇది రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) సూచించిన 60-80% పరిధిని దాటింది. ఇప్పటికే 2023 డిసెంబర్లో 20-సంవత్సరాల గరిష్ట స్థాయి **80%**ని తాకిన ఈ రేషియో, ఇప్పుడు మరింత ఆందోళనకరంగా మారింది.
ఫండింగ్ ఒత్తిళ్లు, తగ్గుతున్న లాభాలు:
లోన్ల పెరుగుదలకు ధీటుగా డిపాజిట్లు రాకపోవడంతో, బ్యాంకుల లాభదాయకత (Profitability)పై, నగదు ప్రవాహంపై (Cash Flow) ఒత్తిడి పెరుగుతోంది. డిపాజిట్లు సరిపోకపోవడంతో, బ్యాంకులు ఖరీదైన హోల్సేల్ మార్కెట్ల నుండి నిధులను సమీకరించాల్సి వస్తోంది. దీనికి తోడు, తక్కువ ఖర్చుతో కూడిన కరెంట్ అకౌంట్ సేవింగ్స్ అకౌంట్ (CASA) డిపాజిట్లు 40% నుంచి **37.5%**కి పడిపోయాయి. ఫలితంగా, బ్యాంకుల ప్రధాన ఆదాయ వనరు అయిన నెట్ ఇంటరెస్ట్ మార్జిన్స్ (NIMs) కూడా తగ్గుతున్నాయి. 2024లో **3.3%**గా ఉన్న NIMs, 2025 ఆర్థిక సంవత్సరానికి **3.1%**కి క్షీణించినట్లు నివేదికలున్నాయి. ముఖ్యంగా, ప్రైవేట్ బ్యాంకులు, డిపాజిట్లతో పోలిస్తే ఎక్కువ రుణాలు ఇచ్చేవి, ఈ పరిస్థితిని ఎక్కువగా ఎదుర్కొంటున్నాయి.
ఆర్థిక వృద్ధి, రంగం అవకాశాలు:
ఈ అంతర్గత సవాళ్లు ఉన్నప్పటికీ, భారతదేశ ఆర్థిక వృద్ధి (Economy) బ్యాంకుల రుణాల పెరుగుదలకు మద్దతు ఇస్తోంది. ఈ ఏడాది వృద్ధి రేటు సుమారు 6.9% ఉంటుందని అంచనా. 2021 నుంచి సగటున 9-12% వృద్ధి నమోదవుతోంది, ఇది లోన్ డిమాండ్ను పెంచుతోంది. ద్రవ్యోల్బణం (Inflation) ఏప్రిల్ 2026 నాటికి **3.8%**కి చేరుతుందని అంచనా వేసినా, ఇది RBI నిర్దేశించిన 4% లక్ష్యం లోపే ఉంది. RBI తన ద్రవ్య విధానాన్ని (Monetary Policy) తటస్థంగా ఉంచింది. రాబోయే కాలంలో క్రెడిట్ గ్రోత్ ఆరోగ్యకరంగానే ఉంటుందని, అయితే వేగం తగ్గుతుందని, 2026 మిగిలిన కాలానికి 11-13% ఉంటుందని అనలిస్టులు అంచనా వేస్తున్నారు. ప్రపంచ క్రెడిట్ గ్రోత్ అంచనాల కంటే ఇది ఆశాజనకంగా ఉంది. అయితే, లిక్విడిటీ వాతావరణం బిగుసుకుపోవడంతో, బ్యాంకింగ్ రంగం సరఫరాపరమైన పరిమితులను ఎదుర్కోవచ్చు.
అధిక C/D రేషియోతో రిస్కులు:
అధిక C/D రేషియో, లోన్లు, డిపాజిట్ల మధ్య పెరుగుతున్న అంతరం అనేక ప్రమాదాలకు దారితీస్తుంది. గతంలో, వేగవంతమైన క్రెడిట్ విస్తరణ ఆర్థిక అస్థిరతకు దారితీసిన సందర్భాలున్నాయి. క్రెడిట్ బూమ్ల తర్వాత రుణాల నాణ్యత క్షీణించడం జరుగుతుంది. ముఖ్యంగా, అసురక్షిత పర్సనల్ లోన్లు, MSME రంగాలలో క్రెడిట్ రిస్క్ పెరుగుతోంది. కొత్త NPAలు (Non-Performing Assets) పెరిగే అవకాశం ఉంది. C/D రేషియో 85% దాటితే, RBI జోక్యం చేసుకుని విధానపరమైన చర్యలు తీసుకునే అవకాశం ఉంది. అంతేకాకుండా, కస్టమర్ల అలవాట్లు మారుతున్నాయి. సేవింగ్స్ ఖాతాల నుంచి పెట్టుబడి మార్గాల వైపు డబ్బు మళ్లించడం వంటివి డిపాజిట్లను సేకరించే బ్యాంకు సామర్థ్యాన్ని ప్రభావితం చేస్తోంది. చౌకగా, సులభంగా లభించే CASA డిపాజిట్ల కాలం ముగిసిపోయిందని, బ్యాంకులు తమ డిపాజిట్ సేకరణ వ్యూహాలపై పునరాలోచించుకోవాల్సిన అవసరం ఉందని నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
బ్యాంకుల భవిష్యత్ ప్రణాళిక:
C/D రేషియో నెమ్మదిగా సాధారణ స్థాయికి, అంటే మార్చి 2027 నాటికి **79-80%**కి చేరుకుంటుందని నిపుణులు అంచనా వేస్తున్నారు. దీనితో, బ్యాంకులు డిపాజిట్ల కోసం తీవ్ర పోటీని ఎదుర్కోవాల్సి ఉంటుంది. నిధులను ఆకర్షించడంలో వాటి సామర్థ్యం కీలకమవుతుంది. బ్యాంకింగ్ రంగం మందకొడి వృద్ధి వైపు వెళ్తున్నప్పటికీ, దాని బలం నగదు నిర్వహణ, ఫండింగ్ ఖర్చులు, మారుతున్న క్రెడిట్ రిస్క్లను ఎంత సమర్థవంతంగా నిర్వహిస్తుందనే దానిపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
