Indian Banks: డిపాజిట్ల వృద్ధి **10.8%**కి పతనం! RBI రంగంలోకి.. లోన్ల పై ప్రభావం ఉంటుందా?

బ్యాంకుల డిపాజిట్ వృద్ధికి బ్రేక్!

దేశీయ బ్యాంకింగ్ రంగం కీలక దశలో ఉంది. క్రెడిట్ వృద్ధి దూసుకుపోతున్నా, డిపాజిట్ల వృద్ధి మాత్రం నెమ్మదిస్తోంది. మార్చి 2026 నాటికి, బ్యాంకుల డిపాజిట్ వృద్ధి రేటు **10.8%**గా ఉండగా, క్రెడిట్ వృద్ధి మాత్రం **13.8%**కు చేరింది. ఈ వ్యత్యాసం వల్ల, బ్యాంకుల క్రెడిట్-డిపాజిట్ (C-D) నిష్పత్తి రికార్డు స్థాయిలో **83%**కి చేరింది. ఇది చాలా దశాబ్దాలలోనే అత్యధికం, RBI సూచించిన 75-80% పరిధిని మించింది. అధిక C-D నిష్పత్తి ఆర్థిక వ్యవస్థలో రుణాల డిమాండ్, వ్యాపార కార్యకలాపాలు బాగున్నాయని సూచిస్తున్నప్పటికీ, ఇలా ఎక్కువ కాలం కొనసాగితే బ్యాంకుల వద్ద నిధుల లభ్యత (Liquidity) తగ్గి, ఖరీదైన నిధుల సమీకరణపై ఆధారపడాల్సి వస్తుంది.

బ్యాంకుల నుంచి ప్రత్యామ్నాయ ఆస్తుల వైపు మళ్లిన సేవింగ్స్

ఈ డిపాజిట్ల కొరతకు ప్రధాన కారణం, ప్రజలు తమ డబ్బును బ్యాంకుల నుంచి ఈక్విటీలు (Equities), మ్యూచువల్ ఫండ్స్ (Mutual Funds) వంటి అధిక రాబడినిచ్చే ఆస్తుల వైపు మళ్లించడమే. మార్చి 2025 నాటికి, గృహాల ఆర్థిక ఆస్తులలో ఈక్విటీలు, మ్యూచువల్ ఫండ్స్ వాటా **23%**కి చేరింది. 2019 మార్చిలో ఇది కేవలం 15.7% మాత్రమే. దీని ఫలితంగా, తక్కువ ఖర్చుతో కూడుకున్న కరెంట్ అకౌంట్, సేవింగ్స్ అకౌంట్ (CASA) డిపాజిట్ల వాటా డిసెంబర్ 2025 నాటికి **37.9%**కి పడిపోయింది. 2022 ఆర్థిక సంవత్సరంలో ఇది **44.8%**గా ఉండేది. ఈ మార్పుల వల్ల, బ్యాంకులకు చౌకగా, స్థిరంగా నిధులు లభించే మార్గాలు తగ్గిపోయాయి.

RBI, బ్యాంకుల మధ్య చర్చలు

ఈ పరిస్థితిని అదుపులోకి తెచ్చేందుకు, RBI షెడ్యూల్డ్ కమర్షియల్ బ్యాంక్స్‌తో సమావేశమైంది. బ్యాంకులు కొన్ని సూచనలు చేశాయి. ముఖ్యంగా, డిపాజిట్ రేట్లలో తేడాలు చూపడం - అంటే, ఆర్థిక సంస్థలకు తక్కువ రేట్లు, రిటైల్, కార్పొరేట్ కస్టమర్లకు అధిక రేట్లు ఇవ్వడం వంటి ప్రతిపాదనలున్నాయి. మార్కెట్-లింక్డ్ డిపాజిట్లు, నోటీస్ డిపాజిట్లు వంటి కొత్త ఉత్పత్తులను ప్రవేశపెట్టే అవకాశాలను కూడా పరిశీలిస్తున్నాయి. దీని ద్వారా నిధుల ఖర్చులను మెరుగ్గా నిర్వహించుకోవాలని బ్యాంకులు భావిస్తున్నాయి.

బ్యాంకుల మార్జిన్లపై రిస్క్!

బ్యాంకుల లాభదాయకత (Profitability) పై ఈ నిష్పత్తి వ్యత్యాసం తీవ్ర ప్రభావం చూపనుంది. డిపాజిట్ల కోసం పెరుగుతున్న పోటీ, ఖరీదైన మార్కెట్ నిధులపై ఆధారపడటం వల్ల బ్యాంకుల నెట్ ఇంటరెస్ట్ మార్జిన్స్ (NIMs) తగ్గుతాయని విశ్లేషకులు హెచ్చరిస్తున్నారు. నోమురా (Nomura) అంచనాల ప్రకారం, FY27-FY28 మధ్య NIM రికవరీలో ఆలస్యం, తగ్గుదల ఉండవచ్చు. ప్రస్తుతానికి షెడ్యూల్డ్ కమర్షియల్ బ్యాంకులు బలమైన మూలధనం, మెరుగైన ఆస్తుల నాణ్యతతో ఆరోగ్యంగానే ఉన్నాయని, గ్రాస్ నాన్-పెర్ఫార్మింగ్ అసెట్స్ (GNPAs) కూడా సెప్టెంబర్ 2025 నాటికి **2.1-2.2%**కి తగ్గినట్లు తెలుస్తోంది. అయినప్పటికీ, నిధుల సమీకరణలో సవాళ్లను ఎదుర్కోవడం బ్యాంకుల దీర్ఘకాలిక వృద్ధికి కీలకం.