ఇండియా బులియన్ అండ్ జ్యువెలర్స్ అసోసియేషన్ (IBJA) బంగారం మానిటైజేషన్ స్కీమ్ (Gold Monetisation Scheme) కోసం కొత్త ప్రతిపాదన సిద్ధం చేసింది. ఈ ప్రతిపాదనలో భాగంగా, పాత బంగారం కలెక్షన్ పై నగలు వ్యాపారులకు **1%** వరకు ఇన్సెంటివ్ ఇచ్చేందుకు సిఫార్సు చేసింది. దీనితో ఇంట్లో ఉన్న బంగారం తిరిగి వాడకంలోకి వస్తుందని, దిగుమతులపై ఆధారపడటం తగ్గుతుందని భావిస్తున్నారు. అయితే, ఇది కేవలం ఒక ప్రతిపాదన మాత్రమేనని, ప్రభుత్వ ఆమోదం ఇంకా పెండింగ్ లో ఉందని గమనించాలి.
బంగారం మానిటైజేషన్ స్కీమ్ లో కీలక మార్పులు?
ఇండియా బులియన్ అండ్ జ్యువెలర్స్ అసోసియేషన్ (IBJA), భారత ప్రభుత్వం మరియు రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) లకు గోల్డ్ మానిటైజేషన్ స్కీమ్ (GMS) లో సమూల మార్పులు చేయాలని ఒక ప్రతిపాదనను సమర్పించింది. ఈ ప్రణాళికలోని ముఖ్యాంశం ఏంటంటే - కస్టమర్ల నుండి సేకరించిన పాత బంగారం విలువపై 1% వరకు ఇన్సెంటివ్ ను నగల వ్యాపారులకు అందించడం.
ప్రస్తుతం ఉన్న స్కీమ్ లో ఉన్న లాజిస్టికల్ సమస్యలను అధిగమించడానికి, ఈ కొత్త ప్రతిపాదనలో వ్యాపారులనే కలెక్షన్ పాయింట్లుగా మార్చాలని IBJA సూచిస్తోంది. 2015లో ఈ స్కీమ్ ప్రారంభమైనప్పటి నుండి, దీని విజయవంతం కావడంలో అనేక అడ్డంకులు ఎదురయ్యాయి.
కొత్త స్కీమ్ ఎలా పనిచేయనుంది?
ప్రస్తుత ప్రతిపాదన ప్రకారం, బ్యాంకుల స్థానంలో రిటైల్ నగల వ్యాపారులు ఈ పథకంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తారు. వ్యాపారులు కస్టమర్ల నుండి బంగారాన్ని సేకరించి, రీఫైనరీలకు పంపించే ప్రక్రియను సులభతరం చేస్తారు. దీనికి గాను వారికి కమీషన్ లభిస్తుంది. డిపాజిట్ మరియు క్రెడిట్ వంటి అంశాలను బ్యాంకులు పర్యవేక్షిస్తాయి, కానీ నేరుగా కస్టమర్ల నుండి బంగారం సేకరించే బాధ్యత మాత్రం బ్యాంకులపై ఉండదు. IBJA ప్రకారం, ఈ పద్ధతి బంగారం యజమానులను ఆకట్టుకోవడంలో అత్యంత ప్రభావవంతంగా ఉంటుంది. నగల దుకాణాల ద్వారా ఈ స్కీమ్ ను ప్రజల్లోకి తీసుకెళ్లడం వలన, దశాబ్దాలుగా వ్యాపారులు నిర్మించుకున్న నమ్మకం, కస్టమర్లతో ఉన్న సంబంధాలను ఉపయోగించుకోవచ్చని పరిశ్రమ భావిస్తోంది.
సెన్కో గోల్డ్ వంటి పెద్ద రిటైల్ సంస్థలకు, ఇది ఒక కొత్త సర్వీస్ ఆఫరింగ్ గా మారే అవకాశం ఉంది. ఇంట్లో ఖాళీగా ఉన్న బంగారాన్ని తిరిగి వాడుకలోకి తీసుకురావడం, దేశం యొక్క ఖరీదైన బంగారు దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడం ప్రధాన లక్ష్యాలు. అంతేకాకుండా, ఈ వ్యవస్థ రిటైల్ షోరూమ్ లకు కస్టమర్ల రాకపోకలను పెంచుతుంది. ఒకవేళ ఈ పథకం అమలులోకి వస్తే, ప్రస్తుతం అసంఘటిత రంగంలో ఉన్న రీసైక్లింగ్ మార్కెట్ లో కొంత భాగాన్ని నగల వ్యాపారులు దక్కించుకునే అవకాశం ఉంది.
సవాళ్లు మరియు అమలులో రిస్కులు
బంగారం రీసైక్లింగ్ ను సులభతరం చేసే ఈ ప్రతిపాదనలో, పరిశ్రమ నియంత్రణలో లేని అనేక అంశాలు ఉన్నాయి. అతి పెద్ద అడ్డంకి ఏమిటంటే, బంగారం డిపాజిట్ చేసే పన్నుల ప్రభావంపై ప్రజల్లో ఉన్న అపోహలు. పాత బంగారాన్ని డిపాజిట్ చేయడం వలన, దాని మూలం గురించి ఆదాయపు పన్ను శాఖ ఆరా తీస్తుందని లేదా పన్నుల పరిశీలనకు గురికావాల్సి వస్తుందని చాలా మంది భయపడుతున్నారు. అదనంగా, వారసత్వంగా వచ్చిన నగలు అంటే ప్రజలకు ఉండే సెంటిమెంట్ విలువ, ఆర్థిక ప్రోత్సాహకాలు ఎంత ఇచ్చినా వాటిని కరిగించడానికి వినియోగదారులను వెనుకాడేలా చేస్తుంది.
పెట్టుబడిదారులు గుర్తుంచుకోవాల్సిన విషయం ఏమిటంటే, ఇది కేవలం ఒక విధానపరమైన ప్రతిపాదన మాత్రమే. ఆగస్టు 2026 నాటికి, ప్రభుత్వం నుండి అధికారిక ప్రకటన గానీ, అమలు ప్రణాళిక గానీ ఇంకా వెలువడలేదు. IBJA నాయకత్వం ప్రకారం, ప్రస్తుత రాజకీయ, ఆర్థిక పరిస్థితులు ఈ ప్రతిపాదన అమలులో జాప్యానికి కారణం కావచ్చు. ప్రభుత్వం మరియు నియంత్రణ సంస్థల నుండి సమగ్ర సమీక్ష తర్వాతే దీనిపై ఏదైనా నిర్ణయం వెలువడే అవకాశం ఉంది. కాబట్టి, దేశీయంగా బంగారాన్ని సేకరించే దీర్ఘకాల సమస్యను పరిష్కరించే లక్ష్యంతో ఈ ప్రతిపాదన ఉన్నప్పటికీ, నగల కంపెనీల ఆర్థిక పనితీరుపై దీని ప్రభావం, ప్రభుత్వ ఆమోదం మరియు పన్నులు, పారదర్శకతపై ప్రజల ఆందోళనలను ప్రభుత్వం ఎంత సమర్థవంతంగా పరిష్కరిస్తుందనే దానిపై పూర్తిగా ఆధారపడి ఉంటుంది.