భారతీయ బ్యాంకులు, ముఖ్యంగా స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా, HSBC ఇండియా, మరియు ICICI బ్యాంక్.. నాన్-రెసిడెంట్ ఇండియన్స్ (NRI) నుంచి భారీగా విదేశీ కరెన్సీ డిపాజిట్లను ఆకర్షించాయి. ఈ స్కీమ్ ద్వారా మొత్తం **$36.7 బిలియన్లు** సమకూరాయి. ఇది భారత రూపాయి విలువను నిలబెట్టడానికి, దేశ విదేశీ మారక నిల్వలను బలోపేతం చేయడానికి ఎంతగానో ఉపయోగపడుతుంది. కరెన్సీ విలువ పడిపోవడాన్ని అడ్డుకునేందుకు RBI ఈ పథకాన్ని తిరిగి ప్రవేశపెట్టింది. దీంతో ప్రస్తుతం డిపాజిట్ల మొత్తం **$60 బిలియన్లకు** పైగా చేరింది.
ప్రభుత్వం మరియు రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) కలిసి నాన్-రెసిడెంట్ ఇండియన్స్ (NRI) కోసం ఒక ప్రత్యేక డిపాజిట్ పథకాన్ని పునరుద్ధరించడంతో, భారతీయ బ్యాంకులు భారీగా విదేశీ కరెన్సీ డిపాజిట్లను అందుకున్నాయి. అధికారిక లెక్కల ప్రకారం, ఈ చొరవ ద్వారా మొత్తం $36.7 బిలియన్ల పెట్టుబడులు వచ్చాయి. ఇది దేశ చెల్లింపుల సమతుల్యతకు (Balance of Payments) గట్టి మద్దతునిచ్చింది. ముఖ్యంగా, HSBC ఇండియా సుమారు $6.14 బిలియన్లను ఆకర్షించడంలో ముందుండగా, స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా $4.12 బిలియన్లు, ICICI బ్యాంక్ $3.7 బిలియన్లు సమకూర్చాయి.
ఈ పథకాన్ని దశాబ్ద కాలం తర్వాత తిరిగి తీసుకురావడం గమనార్హం. దీనికి ముందు 2013లో 'టేపర్ టాంట్రమ్' అని పిలిచే ప్రపంచ మార్కెట్ అస్థిరత సమయంలో దీన్ని ఉపయోగించారు. విదేశీ కరెన్సీ ఖాతాలపై పోటీ వడ్డీ రేట్లను అందించడం ద్వారా, రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా వద్ద నగదు లభ్యతను పెంచి, భారత రూపాయిపై ఒత్తిడిని తగ్గించాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. ఈ పెట్టుబడుల ఫలితంగా, విదేశీ కరెన్సీ నాన్-రెసిడెంట్ బ్యాంక్ డిపాజిట్ల మొత్తం బ్యాలెన్స్ $32.56 బిలియన్ల నుంచి $60.55 బిలియన్లకు పెరిగింది.
విదేశీ మారక నిల్వలపై ప్రభావం
ఈ డిపాజిట్లు స్థిరమైన విదేశీ మారకద్రవ్యానికి కీలక వనరుగా పనిచేస్తాయి, ప్రపంచ ఆర్థిక అనిశ్చితికి వ్యతిరేకంగా ఒక బఫర్గా నిలుస్తాయి. మొత్తం పెట్టుబడులు $36.7 బిలియన్లు చేరినప్పటికీ, బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థ డిపాజిట్లలో నికరంగా అదనంగా చేరింది సుమారు $28 బిలియన్లు మాత్రమే. మొత్తం పెట్టుబడులకు, నికర పెరుగుదలకు మధ్య ఉన్న ఈ వ్యత్యాసం, కొన్ని నిధులు ఇప్పటికే ఉన్న విదేశీ కరెన్సీ డిపాజిట్ల నుంచే వచ్చి, మెరుగైన నిబంధనల ప్రయోజనం కోసం రీబుక్ చేయబడి ఉండవచ్చని సూచిస్తుంది.
స్థూల ఆర్థిక కోణం నుంచి చూస్తే, ఈ పెట్టుబడులు RBI కి కరెన్సీ మార్కెట్లో స్థిరత్వాన్ని కొనసాగించడానికి సహాయపడతాయి. విదేశీ మారక నిల్వలను దూకుడుగా తగ్గించాల్సిన అవసరం ఉండదు. విశ్లేషకుల అభిప్రాయం ప్రకారం, ఎక్స్టర్నల్ కమర్షియల్ బారోయింగ్స్ (ECB) వంటి ఇతర విదేశీ మూలాలతో కలిపితే, భారత ఆర్థిక వ్యవస్థకు మొత్తం మద్దతు $90 బిలియన్లను మించవచ్చు. పెట్టుబడిదారులకు, ఈ పెట్టుబడుల ద్వారా లభించే స్థిరత్వం బ్యాంకింగ్ షేర్లకు సానుకూల అంశం, ఎందుకంటే ఇది ఆర్థిక రంగంలో ఆకస్మిక కరెన్సీ సంబంధిత అస్థిరత ప్రమాదాన్ని తగ్గిస్తుంది. ఈ డిపాజిట్ల పనితీరు రాబోయే త్రైమాసిక బ్యాంకింగ్ ఫలితాలలో ఒక కీలక పరిశీలనాంశంగా ఉంటుంది, ఎందుకంటే ఈ విదేశీ కరెన్సీ బాధ్యతలపై వడ్డీ భారం పాల్గొనే బ్యాంకుల నికర వడ్డీ మార్జిన్లను ప్రభావితం చేస్తుంది.