గోధుమ సేకరణలో **69%** కుదేలు: వాతావరణ మార్పులతో రైతుల ఆందోళన, ద్రవ్యోల్బణం ముప్పు!

వాతావరణ మార్పులతో గోధుమ సేకరణలో భారీ పతనం

రబీ మార్కెటింగ్ సీజన్ లో ప్రభుత్వ గోధుమ సేకరణ గత ఏడాదితో పోలిస్తే 69% పడిపోయింది. ఈసారి ఇప్పటివరకు కేవలం 15.30 లక్షల టన్నుల గోధుములను మాత్రమే సేకరించారు. గతేడాది ఇదే సమయానికి 50.08 లక్షల టన్నుల సేకరణ జరిగింది. ఫుడ్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా (FCI) మరియు రాష్ట్ర ఏజెన్సీలు తక్కువగా వస్తున్న ధాన్యం రాకతో ఇబ్బంది పడుతున్నాయి. ఈ ఏడాది కేవలం 34.74 లక్షల టన్నుల ధాన్యం రాక నమోదైతే, గత సంవత్సరం 92.72 లక్షల టన్నులు వచ్చింది. అకాల వర్షాలు, వడగళ్ల వానల వల్ల పంట నష్టం జరగడం, మార్కెట్లకు ధాన్యం రాక తగ్గడమే దీనికి ప్రధాన కారణమని తెలుస్తోంది.

సేకరణ తగ్గడంతో ద్రవ్యోల్బణంపై ఆందోళనలు

ఈ సేకరణలో వచ్చిన భారీ తగ్గుదల ఆహార ధరల స్థిరత్వంపై ఆందోళనలను పెంచుతోంది. మార్చి 2026 నాటికి ఆహార ద్రవ్యోల్బణం (Food Inflation) ఏడాది ప్రాతిపదికన 3.87% గా ఉంది. ICRA అంచనాల ప్రకారం, ఏప్రిల్ 2026 నాటికి ఇది 4% దాటవచ్చని, దీనికి ప్రధాన కారణం కూరగాయలు, వంట నూనెల ధరల పెరుగుదల అని తెలుస్తోంది. మార్చి 2026 లో మొత్తం ద్రవ్యోల్బణం 3.4% గా రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) మధ్యకాలిక లక్ష్యానికి లోబడే ఉన్నప్పటికీ, అస్థిరమైన వ్యవసాయ ఉత్పత్తి ధరలను వేగంగా పెంచే అవకాశం ఉంది. ఈ సీజన్ లో ప్రభుత్వం నిర్దేశించుకున్న 30.3 లక్షల టన్నుల సేకరణ లక్ష్యం కూడా కష్టంగా మారే సూచనలు కనిపిస్తున్నాయి.

నిల్వలు పటిష్టంగానే.. కానీ వాతావరణ ముప్పు

సేకరణ తక్కువగా ఉన్నప్పటికీ, దేశంలో గోధుమ నిల్వలు (Buffer Stocks) ప్రస్తుతం పటిష్టంగానే ఉన్నాయి. ఫిబ్రవరి 1, 2026 నాటికి FCI వద్ద సుమారు 25.6 మిలియన్ టన్నుల గోధుములున్నాయి. ఇది మార్చి త్రైమాసికానికి అవసరమైన నిల్వల కంటే చాలా ఎక్కువ. మొత్తం ఆహార ధాన్యాల నిల్వలు కూడా అక్టోబర్ 2025 లో అవసరాలకు మించి ఉన్నాయి. ఇది తక్షణ సరఫరా ఆందోళనలకు కొంత ఊరటనిస్తుంది. దేశ జీడీపీలో కీలక పాత్ర పోషించే వ్యవసాయ రంగం FY26 లో 3-3.5% వృద్ధి సాధిస్తుందని అంచనా. అయితే, ఇటీవల Q2 FY26 వృద్ధి 3.5% కి పడిపోయింది (గత ఐదేళ్ల సగటు 4.4%). గతంలో 2022 వేడిగాలుల వల్ల గోధుమ దిగుబడి 10-15% తగ్గి, గింజలు ఎండిపోయి, రైతులకు ఆదాయ నష్టం కలిగింది. ఈ ఏడాది గోధుమ సాగు విస్తీర్ణం 33.4 మిలియన్ హెక్టార్లకు పెరిగినప్పటికీ, ఉత్పత్తి బలంగానే ఉంటుందని అంచనా వేస్తున్నా, వాతావరణ మార్పుల ప్రభావం స్పష్టంగా కనిపిస్తోంది. మార్కెట్లలో సగటు ధర ఏప్రిల్ 14, 2026 నాటికి క్వింటాల్ కు సుమారు ₹2,358 గా ఉంది.

ఆహార భద్రతకు సవాల్.. రైతులకు కష్టాలు

భారతదేశ ఆహార భద్రత (Food Security) తీవ్ర వాతావరణ అస్థిరత వల్ల సవాలుగా మారింది. మార్చి 2026 నాటికి కాలానికి ముందే వచ్చిన వర్షాలు, వడగళ్ల వానల వల్ల 1,95,000 హెక్టార్లకు పైగా పంట నష్టం జరిగింది. ఇలాంటి తీవ్ర వాతావరణ సంఘటనలు (Extreme Weather Events) సర్వసాధారణంగా మారుతున్నాయని, వ్యవసాయ ప్రణాళికను కష్టతరం చేస్తున్నాయని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. ఇది పంట దిగుబడులు, దీర్ఘకాలిక ఉత్పాదకత, రైతు ఆదాయాలను దెబ్బతీస్తుంది. 2025 లో గ్లోబల్ హంగర్ ఇండెక్స్ లో భారత్ 102 స్థానంలో ఉండటం, పోషకాహార లోపం, ఆహార లభ్యతలో సమస్యలున్నాయని తెలియజేస్తుంది. అంతేకాకుండా, వంట నూనెలు, పప్పుధాన్యాల దిగుమతులపై ఆధారపడటం వల్ల, దేశీయ ఉత్పత్తి తగ్గితే ప్రపంచ సరఫరా అంతరాయాలు, ధరల పెరుగుదలకు భారత్ గురయ్యే ప్రమాదం ఉంది. అధిక బఫర్ స్టాక్స్ నిర్వహణకు ప్రభుత్వ ఖజానాపై భారం పడుతుంది.

రుతుపవనాల అంచనాలు.. ఎగుమతి విధానంలో మార్పు

2026 రుతుపవనాల సీజన్ 'సాధారణం కంటే తక్కువ' (Below Normal)గా ఉంటుందని, 92% సగటు దీర్ఘకాలిక స్థాయిని (LPA) చేరుకుంటుందని అంచనా. బలహీనపడుతున్న ఎల్ నినో దీనికి కారణం. ఇది ఖరీఫ్ పంటపై ప్రభావం చూపి, పప్పుధాన్యాలు, నూనెగింజల దిగుమతుల బిల్లులను పెంచి, ద్రవ్యోల్బణ ఒత్తిడిని మరింత పెంచవచ్చు. దేశీయ అవసరాలు, మారుతున్న ప్రపంచ మార్కెట్లకు అనుగుణంగా, ఫిబ్రవరి 2026 లో భారత్ గోధుమ ఎగుమతి నిషేధాన్ని ఎత్తివేసింది. 25 లక్షల టన్నుల గోధుమల ఎగుమతికి అనుమతి ఇచ్చింది. ఇది రైతులకు మద్దతుగా, దేశీయ మార్కెట్లను స్థిరీకరించడానికి ఉద్దేశించిన చర్య. పోషకాహార లోపాలను పరిష్కరించడానికి ఫోర్టిఫైడ్ రైస్ పంపిణీ వంటి కార్యక్రమాలు కొనసాగుతున్నప్పటికీ, వాతావరణ మార్పుల ప్రభావం భారత్ ఆహార భద్రతకు ప్రధాన ఆందోళనగా మిగిలిపోయింది.