Tobacco Board: FM కి వినతి.. పన్నుల పెంపుతో రైతులకు కష్టాలు, అక్రమ వ్యాపారం జోరు!

పన్నుల పెంపుతో రైతుల కష్టాలు, అక్రమ వ్యాపారం జోరు!

టొబాకో బోర్డు ఆర్థిక మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్‌కు చేసిన ఈ విజ్ఞప్తి, సిగరెట్లపై ఇటీవల జరిగిన ఎక్సైజ్ డ్యూటీ పెంపుపై వివాదానికి రాజకీయ మద్దతును జోడించింది. వాణిజ్య శాఖ పరిధిలోని ఈ బోర్డు, దాని చైర్మన్ (ఒక సీనియర్ రాజకీయ నాయకుడు) నేతృత్వంలో చేసిన ఈ అభ్యర్థన, కేవలం పరిశ్రమల ఆందోళనలకు మించి ప్రాధాన్యతను సంతరించుకుంది. ప్రభుత్వ ఆదాయ లక్ష్యాలకు, టొబాకో సాగు, తయారీపై ఆధారపడిన రంగాల సామాజిక-ఆర్థిక స్థిరత్వానికి మధ్య ఒక కీలకమైన ఘట్టాన్ని ఇది సూచిస్తుంది. ఈ నేపథ్యంలో, అక్రమ మార్కెట్ విస్తరణ భయం, రైతుల జీవనోపాధి ప్రమాదంలో పడటం వంటివి సంక్లిష్ట విధానపరమైన సవాలుగా మారాయి.

ఆదాయం vs జీవనోపాధి: రెండు వైపులా పదునైన కత్తి

ఫిబ్రవరి 1 నుండి అమలులోకి వచ్చిన ఈ ఎక్సైజ్ డ్యూటీ సవరణ, సిగరెట్ ధరలను 60% వరకు వాస్తవంగా పెంచినట్లు తెలుస్తోంది. ఇది ఫ్లూ-క్యూర్డ్ వర్జీనియా (FCV) టొబాకో రైతులకు తీవ్ర ఇబ్బందులు కలిగిస్తోంది. చిన్న, సన్నకారు రైతులు తమ పంటలకు తయారీదారుల నుండి డిమాండ్ 20% తగ్గుతుందని అంచనా వేస్తున్నారు. దీనివల్ల మార్కెట్ ధరలు సాగు ఖర్చుల కంటే తక్కువగా పడిపోయే ప్రమాదం ఉంది. 2014 లో జరిగిన పన్నుల పెంపు వల్ల రైతులకు కిలోకు ₹20-30 ధర తగ్గిందన్న చారిత్రక డేటా, తిరిగి చెల్లించలేని అప్పుల్లోకి నెట్టేస్తుందనే భయాలను రేకెత్తిస్తోంది. FCV టొబాకో సాగు, ఇతర బీడీలు లేదా నమిలే పొగాకుతో పోలిస్తే అధికంగా పన్నుల భారాన్ని మోస్తుందని, ఇది సాగు విస్తీర్ణం, రైతుల సంఖ్య తగ్గుదలకు దారితీస్తోందని టొబాకో బోర్డు చైర్మన్ ప్రత్యేకంగా ప్రస్తావించారు. అధికార పార్టీలోని ఒక సీనియర్ నాయకురాలైన ఆర్థిక మంత్రికి చేసిన ఈ అభ్యర్థన, వ్యవసాయ సంక్షేమం, రాజకీయ అవసరాలపై ఆధారపడిన బలమైన లాబీయింగ్‌ను సూచిస్తుంది. సిగరెట్లపై మొత్తం పన్నులు రిటైల్ ధరలో సుమారు 53% గా ఉండటం, WHO నిర్దేశించిన 75% బెంచ్‌మార్క్ కంటే చాలా తక్కువగా ఉండటం, ప్రభుత్వం ఆదాయాన్ని పెంచడానికి, వినియోగాన్ని తగ్గించడానికి ప్రయత్నిస్తున్నప్పటికీ, లక్షలాది మంది జీవనోపాధిపై తక్షణ సామాజిక-ఆర్థిక ప్రభావం ఇప్పుడు ప్రధాన వివాదాంశంగా మారింది.

అక్రమ వ్యాపారం భయం: విరుద్ధమైన గణాంకాలు, అంతర్జాతీయ నేపథ్యం

టొబాకో బోర్డు వ్యక్తం చేస్తున్న మరో కీలక ఆందోళన, అక్రమ సిగరెట్ వ్యాపారం గణనీయంగా పెరగడం. అధిక పన్నుల పెంపుదల, స్మగ్లర్లకు, నకిలీదారులకు (counterfeiters) లాభదాయకమైన అవకాశాలను సృష్టించి, అక్రమ కార్యకలాపాలకు దారితీస్తుందని ప్రపంచవ్యాప్తంగా గుర్తించారు. టొబాకో ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఇండియా (TII) ప్రకారం, అక్రమ సిగరెట్లు మార్కెట్‌లో సుమారు 26.1% వాటాను కలిగి ఉండగా, స్వతంత్ర పరిశోధనలు ఈ సంఖ్యను 6% గానే సూచిస్తున్నాయి. ఏది ఏమైనా, అధిక చట్టబద్ధమైన ధరలు, ధర-సెన్సిటివ్ వినియోగదారులను, ముఖ్యంగా యువతను, నియంత్రణ లేని ఉత్పత్తుల వైపు మళ్లించే ప్రమాదం ఉంది. ఈ అక్రమ మార్కెట్ ప్రభుత్వాలకు భారీ పన్ను ఆదాయాన్ని కోల్పోయేలా చేయడమే కాకుండా, చట్టబద్ధమైన వ్యాపారాలను దెబ్బతీస్తుంది, వ్యవస్థీకృత నేరాలకు ఆజ్యం పోస్తుంది, ఆరోగ్య హెచ్చరికలు, వయస్సు ధృవీకరణలు లేకపోవడం వల్ల ప్రజారోగ్యానికి ముప్పు కలిగిస్తుంది. అధిక పన్నులు స్మగ్లింగ్‌కు దారితీస్తాయన్న పరిశ్రమ వాదన, పన్నుల పెంపును వ్యతిరేకించడానికి ఉపయోగించే ఒక పాత వ్యూహంగా కనిపిస్తోంది.

పోటీదారుల విశ్లేషణ, రంగం పనితీరు

భారతీయ టొబాకో రంగంలో కొద్దిమంది పెద్ద కంపెనీలు ఆధిపత్యం చెలాయిస్తున్నాయి. ITC లిమిటెడ్ దాదాపు 73% మార్కెట్ వాటాను కలిగి ఉంది. Godfrey Phillips India, VST Industries ఇతర ముఖ్యమైన సంస్థలు. ITC మార్కెట్ క్యాపిటలైజేషన్ ₹4 ట్రిలియన్ల కంటే ఎక్కువగా ఉండగా, VST Industries సుమారు ₹4,401.95 కోట్ల మార్కెట్ క్యాప్‌ను, Godfrey Phillips India సుమారు ₹34,075.78 కోట్ల విలువను కలిగి ఉన్నాయి. P/E నిష్పత్తులు కూడా మారుతూ ఉంటాయి; VST Industries 13.56 గా, ITC 11.64 గా ఉన్నాయి. ఇది పెట్టుబడిదారుల అంచనాలు, వృద్ధి అంచనాల్లో వైవిధ్యాన్ని సూచిస్తుంది. అధిక దేశీయ వినియోగం ఉన్నప్పటికీ, పెరుగుతున్న ధరలు, కఠినమైన నిబంధనల కారణంగా చట్టబద్ధమైన సిగరెట్ల అమ్మకాల వాల్యూమ్‌లు తగ్గుతాయని అంచనా. ప్రపంచవ్యాప్తంగా అనేక దేశాలు ఇలాంటి పన్ను-ధర నిష్పత్తులు, అక్రమ వ్యాపార సవాళ్లను ఎదుర్కొంటున్నాయి. భారతదేశంలో పన్నుల శాతం 53% గా ఉంది, ఇది WHO సిఫార్సు చేసిన 75% కంటే తక్కువ. 2014 వంటి చారిత్రక పన్నుల పెంపుదలలు, ద్రవ్యోల్బణంతో సరిపోలలేదు లేదా సంక్లిష్టమైన స్లాబ్‌ల ద్వారా అమలు చేయబడ్డాయి, ఇవి ఆరోగ్య ప్రభావాలను తగ్గించి, మానేయడానికి బదులుగా ఉత్పత్తి ప్రత్యామ్నాయాన్ని ప్రోత్సహించాయి.

భవిష్యత్తుపై ప్రతికూల అంచనాలు

టొబాకో బోర్డు చైర్మన్ ద్వంద్వ పాత్రతో కూడిన ఈ లాబీయింగ్, రాజకీయ పరిగణనల వల్ల పన్నుల పెంపు విధానాన్ని వెనక్కి తీసుకోవడం లేదా బలహీనపరచడం అతిపెద్ద ప్రమాదం. ఇది దీర్ఘకాలిక ఆరోగ్య ఫలితాల కంటే స్వల్పకాలిక ఆదాయాన్ని లేదా రైతులకు ఉపశమనాన్ని ఆశ్రయించి, ప్రజారోగ్య లక్ష్యాలను దెబ్బతీస్తుంది. అంతేకాకుండా, అక్రమ వ్యాపారాన్ని మరింత ప్రోత్సహించే అవకాశం ఉంది. FCV టొబాకో రంగం పన్ను అసమానతలు, తగ్గుతున్న సాగు విస్తీర్ణం వల్ల నిర్మాణపరంగా బలహీనంగా ఉంది, ఇది విధాన-ప్రేరిత షాక్‌లకు గురయ్యేలా చేస్తుంది. విరుద్ధమైన డేటా ఉన్నప్పటికీ, పన్ను చర్యలను ఎదుర్కోవడానికి అక్రమ వ్యాపార గణాంకాలను పరిశ్రమ నిలకడగా ఉపయోగించడం, నియంత్రణ విధాన రూపకల్పనలో ఒక నిరంతర సవాలును హైలైట్ చేస్తుంది. ఆర్థిక ప్రయోజనాలు తరచుగా ప్రజారోగ్య ఆదేశాలతో విభేదించినప్పుడు ఇది జరుగుతుంది. భారతదేశంలో టొబాకో నియంత్రణ చర్యల ప్రభావాన్ని గత ఉదాహరణలు ఎలా పలుచబరిచాయో చూపించాయి.

భవిష్యత్తు ఔట్‌లుక్

ఆర్థిక మంత్రికి ప్రత్యక్షంగా, రాజకీయంగా సున్నితమైన అభ్యర్థన వచ్చిన నేపథ్యంలో, ప్రస్తుత పరిస్థితి విధాన సమీక్ష లేదా జోక్యానికి దారితీయవచ్చని సూచిస్తోంది. ప్రభుత్వం ఒక సున్నితమైన సమతుల్యతను పాటించాల్సి ఉంది: ఆదాయ లక్ష్యాలను నిర్వహించడం, వ్యవసాయ జీవనోపాధికి మద్దతు ఇవ్వడం, అంతర్జాతీయ ప్రజారోగ్య సిఫార్సులకు కట్టుబడి ఉండటం. 'పాపపు పన్నులు' (sin taxes) చుట్టూ జరుగుతున్న చర్చ, హానికరమైన ఉత్పత్తులపై పన్నులను ఉపయోగించి ప్రవర్తనను ప్రభావితం చేసే విస్తృత సవాలును హైలైట్ చేస్తుంది. వాటి తిరోగమన ప్రభావం, నల్ల మార్కెట్లను పెంచే ధోరణి గురించి వాదనలు తెరపైకి వస్తున్నాయి. సమీప భవిష్యత్తులో, నిరంతర లాబీయింగ్ ప్రయత్నాలు, ప్రభుత్వ ప్రతిస్పందనపై తీవ్ర పరిశీలన ఉంటుంది. భారత టొబాకో రంగం మరింత అస్థిరతకు సిద్ధంగా ఉంది.