కాశ్మీర్ తేనె ఉత్పత్తిలో భారీ పతనం: వాతావరణ మార్పుల ప్రభావం

Detailed Coverage

ఈ ఏడాది కాశ్మీర్ లో తేనె ఉత్పత్తి దారుల కష్టాలు అన్నీ ఇన్నీ కావు. కొందరు ఉత్పత్తిదారులు తమ దిగుబడి 90% వరకు తగ్గిపోయిందని వాపోతున్నారు. దీనికి ప్రధాన కారణం ఊహించని వాతావరణ మార్పులే. ముఖ్యంగా పూత దశలో అకాల వర్షాలు, అకస్మాత్తుగా పెరిగిన, తగ్గిన ఉష్ణోగ్రతలు తేనెటీగల సహజ చక్రానికి, మకరందం లభ్యతకు తీవ్ర ఆటంకం కలిగించాయి. దీంతో ఈ ప్రాంతంలో ప్రత్యేకంగా లభించే తేనె ఉత్పత్తిపై తీవ్ర ప్రభావం పడింది.

ప్రీమియం అకాసియా తేనెపై ప్రభావం

ఏప్రిల్-మే నెలలు కాశ్మీర్ యొక్క ప్రీమియం అకాసియా తేనె ఉత్పత్తికి చాలా కీలకం. సాధారణంగా కిలో ₹1,000 నుండి ₹1,200 ధర పలుకుతుంది. కానీ, ఈ సమయంలో కురిసిన అకాల వర్షాల వల్ల పూత బాగా దెబ్బతింది. కొద్దిగా లభించినా, అది ఎక్కువగా ఎత్తైన ప్రాంతాల నుంచే వచ్చింది. దీనివల్ల మొత్తం దిగుబడి చాలా తక్కువగా ఉంది. తక్కువ నాణ్యత గల తేనె కిలో ₹500 కు అమ్ముడవుతుండగా, ఈ అధిక-విలువ కలిగిన ఉత్పత్తి నష్టపోవడం వల్ల స్థానిక తేనెటీగల పెంపకందారుల ఆదాయం గణనీయంగా పడిపోయింది.

పెరుగుతున్న ఖర్చులు, నిర్వహణ సవాళ్లు

ఉత్పత్తి నష్టాలతో పాటు, తేనెటీగల పెంపకందారులు వలసల వల్ల కూడా ఆర్థికంగా చితికిపోతున్నారు. శీతాకాలంలో తేనెటీగల మనుగడ కోసం, చాలామంది రైతులు తమ పెట్టెలను రాజస్థాన్, పంజాబ్ వంటి వెచ్చని ప్రాంతాలకు తరలిస్తారు. ఈ తరలింపు ప్రక్రియకు ఇంధనం, రవాణా, కార్మికుల ఖర్చులు భారీగా ఉంటాయి. కొందరు పెంపకందారులు వార్షిక ఖర్చులు దాదాపు ₹350,000 వరకు ఉంటున్నాయని తెలిపారు. ఇలా దిగుబడి గణనీయంగా పడిపోయినప్పుడు, ఈ స్థిరమైన వలస ఖర్చులను భరించడం కష్టమవుతోంది. దీంతో చాలామంది ఈ పద్ధతిని కొనసాగించడానికి వెనుకాడుతున్నారు.

పర్యావరణ ఒత్తిళ్లు, పరాగ సంపర్కం ప్రమాదాలు

వాతావరణ మార్పులే కాకుండా, ఇతర పర్యావరణ ఒత్తిళ్లు కూడా ఉన్నాయని నిపుణులు అంటున్నారు. చలిగాలుల వల్ల తేనెటీగల కదలిక తగ్గిపోగా, ఉష్ణోగ్రతలు పెరిగినప్పుడు పూల జీవితకాలం తగ్గిపోతోంది. దీనివల్ల మకరందాన్ని సేకరించడానికి సమయం తక్కువగా ఉంటోంది. అంతేకాకుండా, తోటలు, పొలాల్లో పురుగుమందుల వాడకం పెరగడం వల్ల తేనెటీగల మరణాలు కూడా పెరుగుతున్నాయి. ఆరోగ్యకరమైన తేనెటీగల జనాభా తగ్గడం కాశ్మీర్ లోని వ్యవసాయ రంగానికి, ముఖ్యంగా ఆపిల్ తోటలకు ఆందోళన కలిగిస్తోంది. ఈ తోటలు పరాగ సంపర్కం కోసం ఎక్కువగా తేనెటీగలపై ఆధారపడతాయి. తేనెటీగల కార్యకలాపాలు తగ్గితే, రాబోయే కాలంలో పండ్ల దిగుబడి, నాణ్యతపై ప్రతికూల ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంది.

మధుర పరిశ్రమ భవిష్యత్తు

ఈ సవాళ్లను అధిగమించడానికి పరిశోధనలు జరుగుతున్నాయి. CSIR-Indian Institute of Integrative Medicine శాస్త్రవేత్తలు శీతాకాల నిర్వహణ ప్రోటోకాల్‌లను అభివృద్ధి చేస్తున్నారు. దీని లక్ష్యం లోయలోనే తేనెటీగల స్థిరమైన నివాసాన్ని సృష్టించడం, తద్వారా పెంపకందారులు ఖరీదైన, ప్రమాదకరమైన వలసలను నివారించవచ్చు. అయితే, ఈ సాంకేతికతలు ఇంకా తుది దశలో ఉన్నాయి, విస్తృతంగా రైతులకు అందుబాటులోకి రాలేదు. స్థానిక తేనెటీగల పెంపకందారులకు ఈ నిర్వహణ ప్రోటోకాల్‌లను విజయవంతంగా బదిలీ చేయడం, భవిష్యత్ వాతావరణ మార్పుల ప్రభావాలను తగ్గించగలరా అనేది పరిశ్రమ భవిష్యత్తుకు కీలకం.