దేశ వ్యవసాయ రంగంలో కీలక మార్పు కోసం తీసుకొచ్చిన Agriculture Infrastructure Fund (AIF) ఏకంగా **₹1 లక్షల కోట్ల** రుణ పంపిణీ లక్ష్యాన్ని పూర్తి చేసుకుంది. అయితే, దేశంలో ఏటా పంట కోత తర్వాత జరుగుతున్న నష్టం అక్షరాలా **₹1.53 లక్షల కోట్లు**గా ఉండటం ఆందోళన కలిగిస్తోంది. అంటే మనం ఇస్తున్న నిధులు నష్టాల్లో కేవలం **65%** ని మాత్రమే కవర్ చేయగలవు.
నిల్వ సామర్థ్యమే అతిపెద్ద సవాలు
ఈ నిధుల పంపిణీకి, క్షేత్రస్థాయిలో ఉన్న సామర్థ్యానికి మధ్య భారీ గ్యాప్ ఉంది. ముఖ్యంగా, Food Corporation of India (FCI) కి ఉన్న మొత్తం స్టోరేజ్ సామర్థ్యంలో దాదాపు 63% పంజాబ్, హర్యానా, మధ్యప్రదేశ్ వంటి కొన్ని రాష్ట్రాలకే పరిమితమైంది. దీనివల్ల మిగతా ప్రాంతాల్లోని రైతులు ఆధునిక నిల్వ సదుపాయాలు లేక, పంటను తక్కువ ధరకు అమ్ముకోవాల్సి వస్తోంది. దేశంలోని 86% మంది చిన్నకారు రైతులు 2 హెక్టార్ల కంటే తక్కువ భూమిని కలిగి ఉండటం కూడా యంత్రాల వినియోగాన్ని, ఆధునిక నిల్వ పద్ధతులను కష్టతరం చేస్తోంది.
ప్రైవేట్ రంగం ఎందుకు వెనకడుగు వేస్తోంది?
వసతుల కల్పనలో ప్రైవేట్ ఇన్వెస్ట్మెంట్లు ఆశించిన స్థాయిలో రాకపోవడానికి 'Essential Commodities Act' లోని నిబంధనలే ప్రధాన కారణం. ద్రవ్యోల్బణాన్ని నియంత్రించే పేరుతో ప్రభుత్వం అకస్మాత్తుగా విధించే స్టాక్ లిమిట్స్, భారీ వేర్హౌసింగ్ ప్రాజెక్టులు చేపట్టే సంస్థలకు రిస్క్గా మారుతున్నాయి. ప్రస్తుతానికి స్టీల్ సైలోల (Steel Silos) వాడకం కేవలం 14% లక్ష్యానికే పరిమితమైంది.
భవిష్యత్తు కార్యాచరణ
ప్రభుత్వం AIF లక్ష్యాన్ని ₹2 లక్షల కోట్లకు పెంచే యోచనలో ఉంది. అయితే, ఈ నిధులను పంట నష్టాలు ఎక్కువగా ఉన్న జిల్లాలకు మళ్లించడం, కోల్డ్ చైన్ ప్రాజెక్టులకు సబ్సిడీ పరిమితులు పెంచడం వంటి చర్యలు తీసుకుంటేనే ప్రైవేట్ ఇన్వెస్టర్లు ముందుకు వచ్చే అవకాశం ఉంది. పంట దిగుబడి పెంచడం కంటే, కోత తర్వాత వృథాను తగ్గించడమే ఇప్పుడు అత్యంత కీలకమైన అంశం.
