ఇప్పటివరకు చిన్న చిన్న డిఫెన్స్ విడిభాగాలను సరఫరా చేస్తూ వచ్చిన ఇండియన్ స్టార్టప్లు, ఇప్పుడు ఏకంగా క్షిపణులు (Missiles) మరియు డ్రోన్ల వంటి పూర్తిస్థాయి ఆయుధ వ్యవస్థల తయారీలోకి అడుగుపెడుతున్నాయి. దేశీయంగా డిఫెన్స్ ప్రొడక్షన్ **70%**కి చేరుకోవడంతో పాటు, ఎగుమతులు ఏకంగా **₹38,458 కోట్ల** మార్కును తాకాయి. అయితే, ఈ మార్పులో ఇన్వెస్టర్లు గమనించాల్సిన రిస్క్ ఫ్యాక్టర్లు కూడా ఉన్నాయి.
మన దేశ రక్షణ రంగ తయారీ పరిశ్రమలో ఇప్పుడు ఒక పెద్ద మార్పు కనిపిస్తోంది. గతంలో చిన్న స్టార్టప్లు కేవలం ప్రభుత్వ రంగ సంస్థలకు విడిభాగాలను అందించే స్థాయిలోనే ఉండేవి. కానీ, ఇప్పుడు పరిస్థితి మారింది. ఇప్పుడు ప్రైవేట్ ప్లేయర్స్ ఏకంగా క్షిపణులు, డ్రోన్లు మరియు శాటిలైట్ టెక్నాలజీని సొంతంగా తయారు చేస్తున్నారు. ముఖ్యంగా డ్రోన్ సెగ్మెంట్లో ప్రైవేట్ సంస్థల ఆధిపత్యం పెరగడం విశేషం.
పెరిగిన సవాళ్లు.. మారుతున్న లెక్కలు
చిన్న విడిభాగాల తయారీ నుంచి సంక్లిష్టమైన ఆయుధ వ్యవస్థల (Weapon Systems) తయారీకి మారడం అంత సులభం కాదు. దీనికి భారీగా ఇన్వెస్ట్మెంట్, హై-లెవల్ R&D మరియు అత్యాధునిక సాంకేతిక పరిజ్ఞానం అవసరం. ప్రాజెక్ట్ గెలుచుకోవడం ఒక ఎత్తైతే, కఠినమైన రెగ్యులేటరీ నిబంధనలను దాటుకుంటూ సకాలంలో డెలివరీ చేయడం మరో పెద్ద సవాలు. కంపెనీలు తమ ప్రోటోటైప్లను ఫీల్డ్ లెవల్లో ఎంత సమర్థవంతంగా ప్రదర్శిస్తాయనే దానిపైనే వాటి ఫైనాన్షియల్ సక్సెస్ ఆధారపడి ఉంటుంది.
ప్రభుత్వ చేయూత.. పెరిగిన ఎగుమతులు
iDEX (Innovations for Defence Excellence) వంటి ప్రోగ్రామ్లు ఈ స్టార్టప్లకు ఊపిరిపోస్తున్నాయి. దాదాపు 700కు పైగా స్టార్టప్లకు ఈ పథకం ద్వారా ఆర్థిక సాయం, అవకాశాలు అందుతున్నాయి. దీనివల్ల మన సైనిక పరికరాల్లో స్వదేశీ తయారీ వాటా దశాబ్దం క్రితం ఉన్న 35% నుంచి ప్రస్తుతం **70%**కి పెరిగింది. అలాగే, గ్లోబల్ మార్కెట్లను టార్గెట్ చేస్తూ రక్షణ రంగ ఎగుమతులు ₹38,458 కోట్లకు చేరుకోవడం సెక్టార్ బలాన్ని తెలియజేస్తోంది.
ఇన్వెస్టర్లకు సూచన
ఈ సెక్టార్లో గ్రోత్ ఉన్నప్పటికీ, కంపెనీల ఆర్డర్ బుక్ మాత్రమే చూడటం సరిపోదు. ఆ ఆర్డర్లు ఎప్పుడు రెవెన్యూగా మారుతున్నాయి? కంపెనీ అప్పుల భారం ఎంత ఉంది? అనేది కీలకం. ప్రభుత్వం బడ్జెట్ కేటాయింపులు మరియు పాలసీలలో మార్పులు ఈ స్టార్టప్ల మనుగడను శాసిస్తాయి. లాంగ్ టర్మ్లో ఏ కంపెనీలు టెక్నికల్ డెలివరీలో నిలకడగా ఉంటాయో, అవే ఇన్వెస్టర్లకు మంచి రిటర్న్స్ అందించే అవకాశం ఉంది.