ఇంజిన్ల కోసం ఎదురుచూపులు, డెలివరీ వివాదం
ఫిబ్రవరి 5, 2026న హిందుస్థాన్ ఏరోనాటిక్స్ లిమిటెడ్ (HAL) తమ తేజాస్ (LCA) Mk1A ఫైటర్ జెట్ల డెలివరీల స్థితిపై కీలక ప్రకటన చేసింది. ఒప్పందం ప్రకారం 5 విమానాలు పూర్తిగా సిద్ధంగా ఉన్నాయని సంస్థ స్పష్టం చేసింది. అయితే, ఎకనామిక్ టైమ్స్ కథనాల ప్రకారం, ఏవియానిక్స్ ఇంటిగ్రేషన్, ఫైనల్ సర్టిఫికేషన్ పెండింగ్ లో ఉండటం వల్ల మార్చి 2026 గడువును దాటి డెలివరీలు ఆలస్యమవుతాయని తెలుస్తోంది. ఇక్కడ ప్రధాన అడ్డంకి GE ఏరోస్పేస్ నుంచి ఇంజిన్ల సరఫరా లేకపోవడమే. HAL వద్ద మరో 9 విమానాలు తయారై, పరీక్షలు పూర్తయి సిద్ధంగా ఉన్నా, వాటికి అవసరమైన ఇంజిన్లు ఇంకా అందలేదు. HAL ఇప్పటికే 5 ఇంజిన్లను GE నుంచి స్వీకరించినట్లు, భవిష్యత్ సరఫరాపై సానుకూల దృక్పథంతో ఉన్నట్లు తెలిపింది. ఈ ఇంజిన్ల సరఫరాలో జాప్యమే మొత్తం ప్రోగ్రామ్ టైమ్ లైన్ ను ప్రభావితం చేస్తోందని మార్కెట్ భావిస్తోంది.
మార్కెట్ లో ఆందోళన, షేర్ ధర పతనం
ఈ పరిణామాలపై మార్కెట్ వెంటనే ప్రతిస్పందించింది. HAL షేర్ ధర నేషనల్ స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ (NSE)లో 4.76% క్షీణించి ₹4,016.30 వద్ద ట్రేడ్ అవుతోంది. గత ఐదు ట్రేడింగ్ సెషన్లలో షేర్ సుమారు 13% పడిపోయింది, ఇందులో ఫిబ్రవరి 4వ తేదీన మాత్రమే 6% క్షీణత నమోదు కావడం గమనార్హం. ఇన్వెస్టర్లు, డెలివరీల్లోని నిరంతర సమస్యలపైనే ఎక్కువగా దృష్టి సారిస్తున్నారని ఈ ధరల కదలిక స్పష్టం చేస్తోంది. HAL మేనేజ్మెంట్ ఆర్థిక సంవత్సరం లక్ష్యాలను అందుకుంటామని హామీ ఇస్తున్నప్పటికీ, కీలకమైన ఇంజిన్ల సరఫరా, విమానాల ఇంటిగ్రేషన్ సవాళ్లపైనే మార్కెట్ ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తోంది.
వ్యూహాత్మక సవాళ్లు, గ్లోబల్ ప్రభావం
ఇంజన్ల సరఫరా సమస్యలతో పాటు, HAL ఇతర వ్యూహాత్మక పరిణామాల వల్ల కూడా ఒత్తిడిని ఎదుర్కొంటోంది. ఇటీవల, అడ్వాన్స్డ్ మీడియం కంబాట్ ఎయిర్క్రాఫ్ట్ (AMCA) ప్రాజెక్ట్ నుంచి HAL ను పక్కన పెట్టినట్లు వార్తలు వచ్చాయి. ఈ పరిణామం మోర్గాన్ స్టాన్లీ సంస్థ HAL రేటింగ్ను 'అండర్ వెయిట్' కు తగ్గించి, టార్గెట్ ప్రైస్ను ₹3,355 కు తగ్గించడానికి దారితీసింది. AMCA ప్రాజెక్ట్ లో తమ పాత్రపై HAL కు అధికారిక సమాచారం అందలేదని తెలిపింది. ఇది భారత రక్షణ రంగంలో ప్రైవేట్ భాగస్వామ్యానికి ప్రభుత్వం ఇస్తున్న ప్రాధాన్యతను సూచిస్తోంది. దేశీయ సమస్యలతో పాటు, గ్లోబల్ ఏరోస్పేస్ సరఫరా గొలుసులో నెలకొన్న తీవ్రమైన అంతరాయాలు, కార్మిక కొరత, భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు ఈ రంగాన్ని అతలాకుతలం చేస్తున్నాయి. Airbus వంటి అతిపెద్ద విమానయాన సంస్థలు కూడా డెలివరీ టైమ్ లైన్లలో తీవ్ర ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్నాయి.
పోటీతత్వం, భవిష్యత్ అంచనాలు
LCA Mk1A, 4.5 జనరేషన్ మల్టీరోల్ ఫైటర్ గా తన విభాగంలో బలమైన పోటీతత్వాన్ని కలిగి ఉంది. ఇది పాకిస్థాన్ JF-17, స్వీడన్ గ్రిపెన్, అమెరికా F-16 వంటి విమానాలకు గట్టి పోటీనిస్తుంది. స్వదేశీ పరిజ్ఞానంతో కూడిన అత్యాధునిక ఏవియానిక్స్, సిస్టమ్స్ దీని సొంతం. భారత వైమానిక దళం (IAF) ఈ విమానాల కోసం భారీ ఆర్డర్లు ఇచ్చింది. ముఖ్యంగా, 97 విమానాల కోసం ₹62,370 కోట్ల విలువైన డీల్ ను సెప్టెంబర్ 2025లో కుదుర్చుకుంది. HAL ఆర్డర్ బుక్ 2032 వరకు విస్తరించి ఉంది, భవిష్యత్ ఆదాయానికి గట్టి పునాది వేస్తుంది. చాలా మంది విశ్లేషకులు 'బై' రేటింగ్ ఇస్తున్నప్పటికీ, మోర్గాన్ స్టాన్లీ డౌన్గ్రేడ్ వంటివి అమలులో ఉన్న రిస్క్లను సూచిస్తున్నాయి. ప్రస్తుతానికి 17 మంది విశ్లేషకులు 'బై' రేటింగ్ కొనసాగిస్తున్నారు. HAL మార్కెట్ క్యాపిటలైజేషన్ సుమారు ₹282,000 కోట్లు, P/E రేషియో 33.30 గా ఉంది. GE ఇంజిన్ల సరఫరాను సకాలంలో పూర్తి చేయడం, విమానాల ఇంటిగ్రేషన్, సర్టిఫికేషన్ ప్రక్రియను వేగవంతం చేయడం వంటివి ఇన్వెస్టర్ల విశ్వాసాన్ని తిరిగి పొందడానికి కీలకంగా మారనున్నాయి.