US ਦੇ Secretary of State Marco Rubio ਨੇ ਅਕਤੂਬਰ ਦੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ Uzbekistan ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਵਪਾਰਕ ਵਫਦ (Business Delegation) ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਦਮ ਭਾਰਤੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ INSTC ਵਰਗੇ ਅਹਿਮ ਵਪਾਰਕ ਕੋਰੀਡੋਰ ਅਤੇ ਗਲੋਬਲ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ 'ਤੇ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
US ਦੇ Secretary of State Marco Rubio ਨੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋਈ Ambassadors Regional Conference ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। Rubio ਨੇ ਸਾਫ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਅਕਤੂਬਰ ਵਿੱਚ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵਫਦ Uzbekistan ਭੇਜ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮਕਸਦ C5+1 ਫਰੇਮਵਰਕ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ-ਕੇਂਦਰੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਵਪਾਰਕ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਦਿਸ਼ਾ ਦੇਣਾ ਹੈ।
Central Asia ਦਾ ਰਣਨੀਤਕ ਮਹੱਤਵ
Central Asia ਹੁਣ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿਚਾਲੇ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਕੜੀ ਬਣਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। Uzbekistan, Kazakhstan ਅਤੇ Tajikistan ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ ਐਨਰਜੀ, ਮਿਨਰਲਜ਼ ਅਤੇ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਦੇ ਵੱਡੇ ਹੱਬ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਇਹ ਕਦਮ ਸਿਰਫ ਕੂਟਨੀਤੀ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਉਦਯੋਗਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਕੜ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਦੀ ਵੱਡੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਮੁਕਾਬਲਾ ਹੋਰ ਤੇਜ਼ ਹੋਵੇਗਾ।
ਭਾਰਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਲਈ ਕੀ ਹਨ ਮਾਇਨੇ?
ਭਾਰਤੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਫਾਰਮਾ, ਆਈਟੀ ਅਤੇ ਇਨਫਰਾਸਟ੍ਰਕਚਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਕਾਫੀ ਸਰਗਰਮ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਚੀਜ਼ INSTC (International North-South Transport Corridor) ਹੈ, ਜੋ ਈਰਾਨ ਰਾਹੀਂ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਕੇਂਦਰੀ ਏਸ਼ੀਆ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਵਧੇਗਾ, ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਅਤੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਚੰਗਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਭਾਰਤੀ ਫਰਮਾਂ ਨੂੰ ਰੂਸ ਅਤੇ ਚੀਨ ਦੇ ਵਧਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਵੀ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣਾ ਹੋਵੇਗਾ।
ਜੋਖਮ ਅਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲੂ
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਚੌਕਸ ਰਹਿਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਖੇਤਰ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ (Geopolitical) ਤਣਾਅ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਰੰਸੀ ਵਿੱਚ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਅਤੇ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਅਜੇ ਵੀ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਹਨ। ਹੁਣ ਸਭ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਹੈ ਕਿ ਤਾਸ਼ਕੰਦ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਇਸ ਬੈਠਕ ਤੋਂ ਕਿਹੜੇ ਨਵੇਂ ਵਪਾਰਕ ਸਮਝੌਤੇ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ EPC ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਬਰਾਮਦ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਮੌਕੇ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
