Defence Minister Rajnath Singh 8 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਦੌਰੇ 'ਤੇ Sri Lanka ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਹਨ। 38 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਕਿਸੇ ਭਾਰਤੀ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਇਹ ਦੌਰਾ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਅਹਿਮ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ Mazagon Dock Shipbuilders ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ INS Udaygiri ਵੀ ਕੋਲੰਬੋ ਪੋਰਟ 'ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।
ਡਿਪਲੋਮੈਟਿਕ ਅਤੇ ਡਿਫੈਂਸ ਮੂਵ
ਭਾਰਤੀ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਰਾਜਨਾਥ ਸਿੰਘ ਦਾ ਇਹ ਦੌਰਾ 'Neighbourhood First' ਅਤੇ MAHASAGAR ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਲਗਭਗ 4 ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਭਾਰਤੀ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਇਸ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਸ੍ਰੀਲੰਕਾ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ।
Mazagon Dock ਦਾ ਦਬਦਬਾ
ਇਸ ਦੌਰੇ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕੇਂਦਰ ਭਾਰਤੀ ਜਲ ਸੈਨਾ ਦਾ ਸਟੀਲਥ ਗਾਈਡਡ-ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਫ੍ਰੀਗੇਟ INS Udaygiri ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਕੰਪਨੀ Mazagon Dock Shipbuilders ਨੇ ਬਣਾਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਜਹਾਜ਼ ਸਾਂਝੀ ਸਿਖਲਾਈ ਅਤੇ ਅਭਿਆਸਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਇਹ ਦੇਖਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬਣੇ ਰੱਖਿਆ ਉਪਕਰਣ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮਿੱਟੀ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਦਿਖਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਜੋ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ఎਕਸਪੋਰਟ (Export) ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੈਟਾਲਿਸਟ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਐਕਸਪੋਰਟ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ
ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਡਿਫੈਂਸ ਸੈਕਟਰ ਨੂੰ ਆਤਮ-ਨਿਰਭਰ ਬਣਾਉਣ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰੇ ਦੌਰਾਨ air-defence guns ਸਮੇਤ ਹੋਰ ਰੱਖਿਆ ਉਪਕਰਣਾਂ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਬਾਰੇ ਵੀ ਚਰਚਾ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। Garden Reach Shipbuilders & Engineers ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵੀ ਅਜਿਹੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੰਡੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਬਣਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਹਿੰਦ ਮਹਾਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਵਧਦੀ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ੀ (Geopolitical competition) ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਐਕਸਪੋਰਟ ਡੀਲਜ਼ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।