ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ S. Jaishankar ਨੇ 62ਵੀਂ Munich Security Conference ਵਿੱਚ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਬਦਲਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਗਲੋਬਲ ਪਾਵਰ ਡਾਇਨਾਮਿਕਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਇਹ ਸਮਾਂ ਆਪਣੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਰਣਨੀਤਕ ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰੀ (Strategic Autonomy) 'ਤੇ ਮੁੜ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਹੈ।
ਗਲੋਬਲ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ
ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ S. Jaishankar ਨੇ ਮਿਊਨਿਖ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਸਾਫ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਹੁਣ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ 'ਆਈਸੋਲੇਸ਼ਨਿਜ਼ਮ' (Isolationism) ਵੱਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਫ ਕੂਟਨੀਤੀ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਭਾਰਤ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਗਲੋਬਲ ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਗਠਜੋੜ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੁਨਿਆਦੀ ਤਬਦੀਲੀ ਹੈ।
ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਅੱਜ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਲਗਭਗ 1/3 ਨਿਰਮਾਣ (Manufacturing) ਚੀਨ ਦੇ ਕੰਟਰੋਲ ਹੇਠ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਚੀਨ ਵਿਚਕਾਰ ਵਧ ਰਹੀ ਖਿੱਚੋਤਾਣ ਨੇ ਮਲਟੀਨੈਸ਼ਨਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ 'ਸਿੰਗਲ-ਸੋਰਸ' ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਨਿਰਭਰਤਾ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ।
'Strategic Autonomy' ਦੀ ਨਵੀਂ ਦਿਸ਼ਾ
ਹੁਣ ਦੇਸ਼ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਕਠੋਰ ਗਠਜੋੜਾਂ ਦੀ ਬਜਾਏ 'Strategic Autonomy' (ਰਣਨੀਤਕ ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰੀ) ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਦੀ 'Atmanirbhar' ਨੀਤੀ ਇਸੇ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਦਮ ਹੈ। ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਖਾਸ ਆਰਥਿਕ ਟੀਚਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ Energy Security ਅਤੇ Technology Transfer ਲਈ 'ਏਜੰਡਾ-ਅਧਾਰਿਤ' ਭਾਈਵਾਲੀ ਕਰਨਗੇ।
ਨਵੇਂ ਆਰਥਿਕ ਕੋਰੀਡੋਰ ਅਤੇ ਮੌਕੇ
ਇਸ ਨਵੀਂ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ India-Middle East-Europe Economic Corridor, Quad ਅਤੇ BRICS ਵਰਗੇ ਮੰਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੋਣਗੇ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਹੈ ਕਿ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਵਿੱਚ ਲਚਕੀਲਾਪਨ (Resilience) ਲਿਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੀ ਇਸ ਬਦਲਦੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਟਿਕੀਆਂ ਰਹਿਣਗੀਆਂ।
