Bhubaneswar ਦੀ AMA E-Ride ਸਰਵਿਸ, ਜੋ ਕਿ CRUT ਵੱਲੋਂ ਚਲਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਵਰਕਫੋਰਸ (Workforce) ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਮੇਨਟੇਨੈਂਸ (Maintenance) ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੀ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਪਹਿਲਾਂ 50 ਈ-ਰਿਕਸ਼ਾ ਚੱਲਦੇ ਸਨ, ਉੱਥੇ ਹੁਣ ਸਿਰਫ 38 ਹੀ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨਲ (Operational) ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਭੁਬਨੇਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ ਲੋੜਵੰਦ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਡਰਾਈਵਰ ਮੁਆਵਜ਼ੇ (Compensation) ਅਤੇ ਕੰਮ ਦੇ ਬੋਝ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚਿੰਤਾ ਜਤਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਟਰਾਂਜ਼ਿਟ ਬਾਡੀ (Transit Body) ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਭਵਿੱਖੀ ਮਾਡਲ 'ਤੇ ਮੁੜ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।
AMA E-Ride ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਤੇ ਚੁਣੌਤੀਆਂ
Odisha ਵਿੱਚ Capital Region Urban Transport (CRUT) ਵੱਲੋਂ ਮਈ 2022 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ AMA E-Ride ਸਰਵਿਸ ਇਸ ਸਮੇਂ ਕਈ ਵੱਡੀਆਂ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨਲ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਪਹਿਲ ਦਾ ਮੂਲ ਉਦੇਸ਼ ਔਰਤਾਂ, ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ (Transgender) ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਪਛੜੇ ਵਰਗਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਕੇ ਆਖਰੀ ਮੀਲ ਕਨੈਕਟੀਵਿਟੀ (Last-mile Connectivity) ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣਾ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਹੁਣ ਇਹ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਇੱਕ ਨਾਜ਼ੁਕ ਮੋੜ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ₹10 ਦੇ ਫਲੈਟ ਕਿਰਾਏ 'ਤੇ ਚੱਲਣ ਵਾਲੀ ਇਹ ਸਰਵਿਸ, ਈ-ਰਿਕਸ਼ਾ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਘਟਣ ਕਾਰਨ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲੀ ਸੇਵਾ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨਲ ਫਲੀਟ ਅਤੇ ਮੇਨਟੇਨੈਂਸ (Maintenance) ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ
ਤਾਜ਼ਾ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ 50 ਈ-ਰਿਕਸ਼ਾ ਤੋਂ ਹੁਣ ਸਿਰਫ 38 ਹੀ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਮੇਨਟੇਨੈਂਸ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਅਤੇ ਵਰਕਫੋਰਸ (Workforce) ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਹਨ। ਤਕਨੀਕੀ ਸਹਾਇਤਾ (Technical Support) ਅਤੇ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨਾਂ (Operations) ਲਈ ਕੇਂਦਰੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ (Centralized Management) 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਕਾਰਨ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜਦੋਂ ਵਾਹਨਾਂ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, ਪੁਰੀ (Puri) ਵਿੱਚ CRUT ਦਾ ਮਾਡਲ ਇੱਕ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਿਕੇਂਦਰੀਕ੍ਰਿਤ (Decentralized) ਨਗਰਪਾਲਿਕਾ ਸੇਵਾ ਨੂੰ ਤਕਨੀਕੀ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ (Technical Guidance) ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 20 ਵਾਹਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਮੁਆਵਜ਼ਾ (Compensation) ਅਤੇ ਵਰਕਫੋਰਸ ਦੀ ਸਥਿਰਤਾ
ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਸਮੇਂ ₹15,500 ਦਾ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਤਨਖਾਹ (Fixed Monthly Salary) ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀ ਮਹੀਨਾ ਚਾਰ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਪੇ-ਲੀਵ (Paid Leave) ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਪਰ, ਇਹ ਢਾਂਚਾ ਵਰਕਫੋਰਸ ਵੱਲੋਂ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਿਹਤ ਬੀਮੇ (Health Coverage) ਵਰਗੇ ਵਾਧੂ ਲਾਭਾਂ (Benefits) ਦੀ ਕਮੀ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਸ਼ਿਫਟ ਵਿੱਚ ਔਸਤਨ 22 ਟ੍ਰਿਪ (Trips) ਕਰਨ ਦੇ ਸਰੀਰਕ ਤਣਾਅ (Physical Strain) ਕਾਰਨ ਉਹ ਨਾਖੁਸ਼ ਹਨ। ਮੌਜੂਦਾ ਮਾਡਲ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ-ਆਧਾਰਿਤ (Performance-based) ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ (Incentives) ਜਾਂ ਵੇਰੀਏਬਲ ਪੇ (Variable Pay) ਲਈ ਕੋਈ ਵਿਵਸਥਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਜੋ ਸ਼ਾਇਦ ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਨੂੰ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਲੇਬਰ (Labor) ਮੁੱਦੇ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਰਵਿਸ ਦੀ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ (Reliability) ਅਤੇ ਫ੍ਰੀਕੁਐਂਸੀ (Frequency) ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਜਨਤਕ ਆਵਾਜਾਈ (Public Transit) ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ।
ਭਵਿੱਖੀ ਰਣਨੀਤਕ ਬਦਲਾਅ (Future Strategic Shift)
ਇਹਨਾਂ ਲਗਾਤਾਰ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਲਈ, CRUT ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਇੱਕ ਪਬਲਿਕ-ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਪਾਰਟਨਰਸ਼ਿਪ (PPP) ਮਾਡਲ ਵੱਲ ਤਬਦੀਲੀ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਬਦਲਾਅ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਦੀ ਵਿੱਤੀ ਸਥਿਰਤਾ (Financial Sustainability) ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਫਲੀਟ ਮੇਨਟੇਨੈਂਸ (Fleet Maintenance) ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਕੁਸ਼ਲ (Efficient) ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਇਹ ਸਰਵਿਸ Sambalpur ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਫੈਲਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਇਸ ਮਾਡਲ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰੇਗੀ ਕਿ ਕੀ ਇਹ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਾਜਿਕ ਉਦੇਸ਼ (Social Objective) ਅਤੇ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨਲ ਕੁਸ਼ਲਤਾ (Operational Efficiency) ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਲੋੜ (Economic Necessity) ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ (Balance) ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਹਿਰੀ ਆਵਾਜਾਈ ਨੀਤੀ (Urban Transport Policy) ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕ (Investors) ਅਤੇ ਨਿਰੀਖਕ (Observers) ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣਗੇ ਕਿ PPP ਮਾਡਲ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਸੇਵਾ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ (Quality of Service), ਸਵਾਰੀ ਦੀ ਲਾਗਤ (Cost Structure) ਅਤੇ ਵਰਕਫੋਰਸ ਦੀ ਸਮੁੱਚੀ ਸਥਿਰਤਾ (Overall Stability) ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।