ਜਨਵਰੀ ਤੋਂ ਅਗਸਤ 2026 ਦੌਰਾਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਘਰੇਲੂ ਹਵਾਈ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ **110.53 ਮਿਲੀਅਨ** ਰਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ **0.18%** ਘੱਟ ਹੈ। DGCA ਦੇ ਨਵੇਂ ਅੰਕੜਿਆਂ ਨੇ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸੁਸਤ ਮੰਗ ਅਤੇ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ SpiceJet ਲਈ, ਜਿਸਦਾ ਕੈਂਸਲੇਸ਼ਨ ਰੇਟ ਕਾਫੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਸੈਕਟਰ ਇਸ ਸਮੇਂ ਮੰਗ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਅਤੇ ਆਪਰੇਸ਼ਨਲ ਅਸਥਿਰਤਾ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਰਿਹਾ ਹੈ। Directorate General of Civil Aviation (DGCA) ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ, 2026 ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅੱਠ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 110.53 ਮਿਲੀਅਨ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੇ ਸਫ਼ਰ ਕੀਤਾ, ਜਦਕਿ 2025 ਦੀ ਇਸੇ ਮਿਆਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅੰਕੜਾ 110.73 ਮਿਲੀਅਨ ਸੀ। ਸਿਰਫ਼ ਅਗਸਤ 2026 ਵਿੱਚ ਹੀ ਟ੍ਰੈਫਿਕ 6.34% ਡਿੱਗਿਆ ਹੈ।
ਲੋਡ ਫੈਕਟਰ ਅਤੇ ਕਾਰਜਕੁਸ਼ਲਤਾ
ਏਅਰਲਾਈਨਾਂ ਦੀ ਕਮਾਈ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿੰਨੀਆਂ ਸੀਟਾਂ ਭਰੀਆਂ ਹਨ। ਅਗਸਤ ਵਿੱਚ Akasa Air ਦਾ ਲੋਡ ਫੈਕਟਰ 87.6% ਰਿਹਾ, ਜੋ ਜੁਲਾਈ ਦੇ 94.9% ਤੋਂ ਕਾਫੀ ਹੇਠਾਂ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ SpiceJet ਅਤੇ IndiGo ਦਾ ਲੋਡ ਫੈਕਟਰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ 79.9% ਅਤੇ 79.2% ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਘੱਟ ਲੋਡ ਫੈਕਟਰ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਸੀਟਾਂ ਭਰਨਾ ਔਖਾ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਪ੍ਰੋਫਿਟ ਮਾਰਜਿਨ 'ਤੇ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
SpiceJet ਦੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ
ਏਅਰਲਾਈਨ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਫਲਾਈਟ ਰਿਲਾਇਬਿਲਟੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਖ਼ਤੀ ਵਧੀ ਹੈ। SpiceJet ਦਾ ਕੈਂਸਲੇਸ਼ਨ ਰੇਟ ਅਗਸਤ ਵਿੱਚ 20.92% ਰਿਹਾ, ਜਦਕਿ ਇਸਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ IndiGo ਦਾ ਇਹ ਅੰਕੜਾ ਸਿਰਫ਼ 0.33% ਅਤੇ Akasa Air ਦਾ 0.07% ਸੀ। ਤਕਨੀਕੀ ਖਰਾਬੀ (Technical malfunctions) ਕੈਂਸਲੇਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 50% ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਾਮਲੇ ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਹੋਏ।
ਦੇਰੀ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼
ਸਮੇਂ ਦੀ ਪਾਬੰਦੀ (Punctuality) ਵੀ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਮੁੱਦਾ ਬਣ ਕੇ ਉਭਰੀ ਹੈ। SpiceJet ਦੀਆਂ 48.05% ਫਲਾਈਟਾਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚੀਆਂ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਹੁਣ ਇਹ ਦੇਖਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਕੀ ਏਅਰਲਾਈਨਾਂ ਆਪਣੀ ਫਲੀਟ ਮੈਨਟੇਨੈਂਸ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀ ਸਾਖ ਬਹਾਲ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।