ਗਲੋਬਲ ਪੱਧਰ 'ਤੇ AI ਚਿਪਸ ਦੀ ਵੱਧ ਰਹੀ ਮੰਗ ਨੇ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਸਮਾਨ ਮਹਿੰਗਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਾਲ **2026** ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਛਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ ਐਂਟਰੀ-ਲੈਵਲ ਸਮਾਰਟਫੋਨਾਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ **32%** ਦਾ ਉਛਾਲ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧ ਗਿਆ ਹੈ।
ਚਿਪਸ ਦੀ ਕਿੱਲਤ ਕਿਉਂ ਹੈ?
ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਦੀ ਅੰਨ੍ਹੇਵਾਹ ਮੰਗ ਕਾਰਨ ਸੈਮੀਕੰਡਕਟਰ ਮਾਰਕੀਟ ਬਦਲ ਗਈ ਹੈ। Samsung, Micron, ਅਤੇ SK Hynix ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁਣ ਡਾਟਾ ਸੈਂਟਰਾਂ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ 'High-bandwidth' ਚਿਪਸ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਆਮ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਲਈ ਚਿਪਸ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਘੱਟ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮਾਹਿਰ 'Chipflation' ਕਹਿ ਰਹੇ ਹਨ।
ਭਾਰਤੀ ਖਪਤਕਾਰਾਂ 'ਤੇ ਅਸਰ
Counterpoint Research ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਮਾਰਟਫੋਨਾਂ ਦੀ ਔਸਤ ਕੀਮਤ 16% ਵਧੀ ਹੈ। ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ₹10,000 ਤੋਂ ਘੱਟ ਕੀਮਤ ਵਾਲੇ ਬਜਟ ਫੋਨਾਂ ਦੇ ਗਾਹਕਾਂ ਨੂੰ 32% ਤੱਕ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕੰਪਨੀਆਂ ਕੋਲ ਹੁਣ ਦੋ ਹੀ ਰਾਹ ਹਨ: ਜਾਂ ਤਾਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਾਉਣ ਜਾਂ ਫੋਨ ਦੇ ਫੀਚਰਸ ਘਟਾਉਣ।
ਕੀ ਭਾਰਤ ਦਾ ਆਪਣਾ ਉਤਪਾਦਨ ਰਾਹਤ ਦੇਵੇਗਾ?
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ Tata Electronics ਅਤੇ Micron ਵਰਗੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਅਜੇ ਸਿਰਫ਼ ਅਸੈਂਬਲੀ ਅਤੇ ਪੈਕੇਜਿੰਗ (ATMP) ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਹਨ। ਚਿਪ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਅਸਲ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ (Wafer fabrication) ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਅਜੇ ਸਮਾਂ ਲੱਗੇਗਾ, ਇਸ ਲਈ 2027 ਤੱਕ ਇਸ ਮਹਿੰਗਾਈ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਮਿਲਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਘੱਟ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਚਿਤਾਵਨੀ
ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਤਿਮਾਹੀਆਂ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਨੈੱਟ ਪ੍ਰੋਫਿਟ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਧਦੀ ਲਾਗਤ ਨੂੰ ਖਪਤਕਾਰਾਂ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦੀਆਂ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮਾਰਜਿਨ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਜੋਖਮ ਹੈ।