ਸੈਮੀਕੰਡਕਟਰ ਦਿੱਗਜ ASML ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮਕਾਜ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਫਿਲਹਾਲ ਕੰਪਨੀ ਤਕਨੀਕੀ ਸਹਾਇਤਾ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਵੇਗੀ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ Tata Electronics ਦੇ Dholera ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰੇਗਾ।
ਸੈਮੀਕੰਡਕਟਰ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕੰਪਨੀ ASML ਨੇ ਆਖਰਕਾਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਦਫਤਰ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਟੀਮ 20-30 ਇੰਜੀਨੀਅਰਾਂ ਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਿਰਫ ਤਕਨੀਕੀ ਸਪੋਰਟ ਦੇਣਗੇ। ਫਿਲਹਾਲ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਪਲਾਂਟ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।
Dholera Fab: ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਟੈਸਟ ਕੇਸ
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ASML ਨੇ ਸਾਫ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਵਧਾਏਗੀ, ਇਹ Tata Electronics ਦੇ Dholera ਪਲਾਂਟ ਦੀ ਸਫਲਤਾ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਲਾਂਟ 2028 ਤੱਕ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਮਹੀਨੇ 50,000 ਵੇਫਰਾਂ (Wafers) ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਸੈਸ ਕਰਨ ਦਾ ਟੀਚਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਸਫਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਗਲੋਬਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸੰਕੇਤ ਹੋਵੇਗਾ।
ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਅਤੇ ਉਮੀਦਾਂ
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ Semicon 2.0 ਪਾਲਿਸੀ ਤਹਿਤ ₹1.27 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਦੇ ਇਨਸੈਂਟਿਵ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਪਰ ASML ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ 2032 ਤੱਕ ਘਰੇਲੂ ਮੰਗ ਦਾ 15-25% ਅਤੇ 2035 ਤੱਕ 35-50% ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਕਈ ਵੱਡੇ ਫੈਬਸ ਦੀ ਲੋੜ ਪਵੇਗੀ।
ਅਸਲ ਚੁਣੌਤੀ ਸਿਰਫ ਫੈਕਟਰੀ ਲਗਾਉਣਾ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਪੂਰਾ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਈਕੋਸਿਸਟਮ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹੁਨਰਮੰਦ ਮਜ਼ਦੂਰ, ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਹਾਇਕ ਸਪਲਾਇਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਫਿਲਹਾਲ, ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ Dholera ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਪ੍ਰਗਤੀ 'ਤੇ ਨੇੜਿਓਂ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਚਿੱਪ-ਮੇਕਿੰਗ ਹੱਬ ਬਣਨ ਦਾ ਅਸਲੀ ਇਮਤਿਹਾਨ ਹੈ।