ਮੈਮਰੀ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਕਾਰਨ ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਤੇ ਸੰਕਟ
CyberMedia Research (CMR) ਨੇ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਹੈ ਕਿ 2026 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦਾ ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਬਾਜ਼ਾਰ ਸ਼ਿਪਮੈਂਟ ਦੇ ਲਿਹਾਜ਼ ਨਾਲ 10-12% ਤੱਕ ਡਿੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗਿਰਾਵਟ 2026 ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਤਿਮਾਹੀ (Q1) ਵਿੱਚ ਦੇਖੀ ਗਈ 2% ਦੀ ਸਾਲ-ਦਰ-ਸਾਲ ਕਮੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆ ਰਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਹਾਲ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਤਿਮਾਹੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ 2025 ਦੌਰਾਨ DRAM ਅਤੇ NAND ਫਲੈਸ਼ ਮੈਮਰੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਭਾਰੀ ਵਾਧਾ ਹੈ, ਜੋ ਅਜੇ ਵੀ ਉੱਚੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਬਣੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਕੰਪੋਨੈਂਟਸ ਦੀਆਂ ਇਹ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਡਿਵਾਈਸਾਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਕਈ ਕੀਮਤ-ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਖਪਤਕਾਰ ਆਪਣੇ ਫੋਨ ਅੱਪਗ੍ਰੇਡ ਕਰਨ ਤੋਂ ਕਤਰਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਸਸਤੇ ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਸੈਗਮੈਂਟ 'ਤੇ ਇਸਦਾ ਭਾਰੀ ਅਸਰ ਪਿਆ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਸ਼ਿਪਮੈਂਟ 2026 ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਤਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ 46% ਤੱਕ ਡਿੱਗ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸੈਗਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ ਘਟਣ ਅਤੇ ਮੁਨਾਫੇ ਦੇ ਮਾਰਜਿਨ ਤੰਗ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।
Apple ਦਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਸੈਗਮੈਂਟ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ
ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਇਹਨਾਂ ਸੰਘਰਸ਼ਾਂ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਉਲਟ, Apple ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਨੇ 2026 ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਤਿਮਾਹੀ (Q1) ਵਿੱਚ 9% ਸ਼ਿਪਮੈਂਟ ਸ਼ੇਅਰ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ iPhone 16 ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਲਾਂਚ ਹੋਏ iPhone 17 ਸੀਰੀਜ਼ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਮੁੱਖ ਰਹੀ। ਇਸ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੇ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਸੈਗਮੈਂਟ ਮੈਮਰੀ-ਡ੍ਰਿਵਨ ਕੀਮਤਾਂ ਦੇ ਦਬਾਅ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। Apple ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਵੈਲਿਊ ਸ਼ੇਅਰ 2024 ਵਿੱਚ 23% ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ 2025 ਵਿੱਚ ਰਿਕਾਰਡ 28% 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਦਬਦਬਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੇ 'ਪ੍ਰੀਮੀਅਮਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ' ਰੁਝਾਨ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਖਪਤਕਾਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹਾਈ-ਐਂਡ ਡਿਵਾਈਸਾਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਸੈਗਮੈਂਟ (>₹30,000) ਵੌਲਯੂਮ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਣ ਵਾਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। Apple ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਉਸਦੇ iPhone ਮਾਡਲਾਂ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਮੰਗ, ਆਕਰਸ਼ਕ ਫਾਈਨਾਂਸਿੰਗ ਸਕੀਮਾਂ, ਟ੍ਰੇਡ-ਇਨ ਆਫਰਾਂ, ਵਧ ਰਹੇ ਰਿਟੇਲ ਨੈੱਟਵਰਕ ਅਤੇ ਵਧਦੀ ਇੱਛਾ-ਆਕਾਂਖਿਆ ਕਾਰਨ ਹੈ। ਮਈ 2026 ਤੱਕ, Apple ਦਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਪੂੰਜੀਕਰਨ ਲਗਭਗ $4.15 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ P/E ਰੇਸ਼ੋ 30 ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਹੈ, ਜੋ ਇਸਦੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਰਣਨੀਤੀ ਅਤੇ ਈਕੋਸਿਸਟਮ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਘਾਟਾ, ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ
2026 ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਤਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਬ੍ਰਾਂਡਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਤੀਜੇ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੇ। Vivo ਨੇ 21% ਸ਼ੇਅਰ ਨਾਲ ਵੌਲਯੂਮ ਸ਼ੇਅਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਸਥਾਨ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਲ-ਦਰ-ਸਾਲ 1% ਦਾ ਮਾਮੂਲੀ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਇਹ 5G ਸੈਗਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਰਿਹਾ। Samsung 17% ਸ਼ੇਅਰ ਨਾਲ ਦੂਜੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਰਿਹਾ ਪਰ ਉਸਦੀਆਂ ਸ਼ਿਪਮੈਂਟਾਂ ਵਿੱਚ 8% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ। Oppo ਪੰਜ ਵੱਡੇ ਬ੍ਰਾਂਡਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇਕੱਲਾ ਅਜਿਹਾ ਸੀ ਜਿਸਨੇ 12% ਵਾਧਾ ਅਤੇ 14% ਬਾਜ਼ਾਰ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਨਾਲ ਵਾਧਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ। Xiaomi ਅਤੇ Realme ਨੂੰ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਪਮੈਂਟਾਂ ਕ੍ਰਮਵਾਰ 7% ਅਤੇ 12% ਘੱਟੀਆਂ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਹਿੱਸਾ 12% ਅਤੇ 10% ਰਿਹਾ। Transsion ਅਤੇ OnePlus ਵਰਗੇ ਬ੍ਰਾਂਡਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਪਮੈਂਟਾਂ 30% ਅਤੇ 28% ਤੱਕ ਡਿੱਗੀਆਂ। ਗਲੋਬਲ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵੀ ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਸੰਕੋਚ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ, ਜਿੱਥੇ 2026 ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਤਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਪਮੈਂਟਾਂ 4.1% ਘਟੀਆਂ, ਜੋ ਕਿ 10 ਤਿਮਾਹੀਆਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਸਿਲਸਿਲੇ ਦਾ ਅੰਤ ਹੈ, ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਮੈਮਰੀ ਦੀ ਕਮੀ ਰਹੀ।
ਵਧਦੀਆਂ ਲਾਗਤਾਂ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਖਤਰਾ
ਮੈਮਰੀ ਕੰਪੋਨੈਂਟ ਦੀਆਂ ਵੱਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਬਣਤਰ ਸੰਬੰਧੀ ਚੁਣੌਤੀ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। DRAM ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੀ ਤਿਮਾਹੀ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 50% ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਅਤੇ NAND ਫਲੈਸ਼ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ 2026 ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਤਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ 90% ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਧੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਡਿਵਾਈਸਾਂ ਦੀ ਲਾਗਤ ਵਿੱਚ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਆਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਧਾ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਐਂਟਰੀ-ਲੈਵਲ ਡਿਵਾਈਸਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਮੈਮਰੀ ਡਿਵਾਈਸ ਦੀ ਕੁੱਲ ਲਾਗਤ ਦਾ 43% ਤੱਕ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ Apple ਦੀ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਸਥਿਤੀ ਕੁਝ ਰਾਹਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਕਈ Android ਨਿਰਮਾਤਾ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਘੱਟ-ਤੋਂ-ਮੱਧ-ਰੇਂਜ ਸੈਗਮੈਂਟ ਵਿੱਚ, ਮਾਰਜਿਨ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਕਮੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਉੱਚੀਆਂ ਲਾਗਤਾਂ ਨੂੰ ਖਪਤਕਾਰਾਂ 'ਤੇ ਪਾਉਣ ਨਾਲ ਮੰਗ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕਮੀ ਆਉਣ ਦਾ ਖਤਰਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਕੀਮਤ-ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਉੱਭਰ ਰਹੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਕੀਮਤਾਂ 40-50% ਤੱਕ ਵੱਧ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਖਰੀਦ ਲਈ ਫਾਈਨਾਂਸਿੰਗ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਵੀ ਇੱਕ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜੇਕਰ ਖਪਤਕਾਰ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਦੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਤੰਗ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਗਲੋਬਲ ਸਪਲਾਈ ਦੀਆਂ ਕਮੀਆ ਅਤੇ ਮੈਮਰੀ ਦੀ ਘਾਟ 2026 ਦੌਰਾਨ ਜਾਰੀ ਰਹਿਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ, ਜੋ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲਾਗਤ ਦਬਾਅ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਨੂੰ ਆਕਾਰ ਦਿੰਦਾ ਰਹੇਗਾ।
ਬਾਜ਼ਾਰ ਦਾ ਭਵਿੱਖ: ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਬਨਾਮ ਮਾਸ ਮਾਰਕੀਟ ਦਾ ਪਾੜਾ
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਭਾਰਤੀ ਖਪਤਕਾਰ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਨਿਕਸ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਸਮੁੱਚੀ ਵਿਸਥਾਰ ਦੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਸ਼ਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2026 ਤੋਂ 2033 ਤੱਕ 7.8% ਦੇ CAGR (Compound Annual Growth Rate) ਨਾਲ ਵਾਧਾ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਆਮਦਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ, ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਮਾਲੀਆ ਸੈਗਮੈਂਟ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿਰੰਤਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵੰਡ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ: Apple ਵਰਗੇ ਬ੍ਰਾਂਡਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਸੈਗਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਮੰਗ ਅਤੇ ਮੁੱਲ ਵਾਧਾ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਮਾਸ ਮਾਰਕੀਟ ਨੂੰ ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਕੰਪੋਨੈਂਟ ਲਾਗਤਾਂ ਕਾਰਨ ਵਾਲੀਅਮ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਅਤੇ ਮਾਰਜਿਨ ਦਬਾਅ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ। ਇਸ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਰੁਝਾਨ ਕਾਰਨ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਮੁੱਲ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਸ਼ਿਪਮੈਂਟ ਵਾਲੀਅਮ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਰਹੇ।
