AI ਚਿੱਪ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਹੋੜ
Advanced Micro Devices (AMD) ਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ 'ਚ ਅੱਜ ਵੱਡਾ ਉਛਾਲ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਕੰਪਨੀ ਨੇ Meta Platforms ਨਾਲ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਪੱਕਾ ਸਮਝੌਤਾ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਤਹਿਤ Meta, AMD ਤੋਂ 6 ਗੀਗਾਵਾਟ ਤੱਕ ਦੀਆਂ AI ਚਿੱਪਾਂ ਖਰੀਦੇਗੀ। ਇਸ ਡੀਲ ਵਿੱਚ Meta ਕੋਲ AMD ਦੇ 160 ਮਿਲੀਅਨ ਸ਼ੇਅਰ ਖਰੀਦਣ ਦਾ ਵੀ ਅਧਿਕਾਰ (warrants) ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। AMD ਦੇ CEO Lisa Su ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਕੀਮਤ ਪ੍ਰਤੀ ਗੀਗਾਵਾਟ 'ਡਬਲ-ਡਿਜਿਟ ਅਰਬਾਂ' ਡਾਲਰ ਤੱਕ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਪੂਰੇ ਸੌਦੇ ਦਾ ਮੁੱਲ $100 ਬਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। Meta ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੀ AI ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ Nvidia ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਪਲਾਇਰਾਂ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਨਿਰਭਰਤਾ ਘਟਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸੌਦੇ ਵਿੱਚ ਕਸਟਮ AMD Instinct GPUs ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜੋ MI450 ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਪਲਾਈ 2026 ਦੀ ਦੂਜੀ ਛਿਮਾਹੀ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਸ ਪਾਰਟਨਰਸ਼ਿਪ ਨੂੰ AMD ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਹਰ ਸਾਲ AI ਇੰਫਰਾਸਟ੍ਰਕਚਰ 'ਤੇ $135 ਬਿਲੀਅਨ ਦਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਚੀਨ-ਜਾਪਾਨ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਰੋਕਾਂ
ਇਸ ਟੈਕ ਸੈਕਟਰ ਦੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ (geopolitical) ਤਣਾਅ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਿਖਾਇਆ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਚੀਨ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਵਪਾਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ। ਬੀਜਿੰਗ ਨੇ ਜਾਪਾਨ ਦੀਆਂ 40 ਕੰਪਨੀਆਂ 'ਤੇ ਐਕਸਪੋਰਟ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ Mitsubishi Heavy Industries ਅਤੇ Subaru Corporation ਵਰਗੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਚੀਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਦਮ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ (national security) ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਚੁੱਕਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਕੂਟਨੀਤਕ (diplomatic) ਮਤਭੇਦਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜਾਪਾਨ ਦਾ Nikkei 225 ਇੰਡੈਕਸ ਰਿਕਾਰਡ ਉੱਚ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਕਮਜ਼ੋਰ ਯੇਨ (yen) ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਜਾਪਾਨੀ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ (exporters) ਨੂੰ ਫਾਇਦਾ ਹੋਇਆ। ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ-ਜਾਪਾਨੀ ਯੇਨ (USD/JPY) ਦੀ ਕੀਮਤ ਲਗਭਗ 155.60 ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਰਹੀ। ਹੋਰ ਏਸ਼ੀਆਈ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਾਧਾ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦਾ S&P/ASX 200 1.1%, ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦਾ Kospi 1.7%, ਹਾਂਗਕਾਂਗ ਦਾ Hang Seng 0.3%, ਅਤੇ ਸ਼ੰਘਾਈ ਕੰਪੋਜ਼ਿਟ 0.7% ਵਧਿਆ।
ਭਵਿੱਖ ਦੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਅਤੇ ਮੌਕੇ
AMD ਅਤੇ Meta ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਇਆ ਇਹ ਵੱਡਾ ਸੌਦਾ AI ਇੰਫਰਾਸਟ੍ਰਕਚਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, AI ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ Nvidia ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੇ ਪੂਰੇ ਫਲ ਮਿਲਣ ਵਿੱਚ ਸਮਾਂ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਚੀਨ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਨਿਰਯਾਤ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਕਾਰਨ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ (supply chain) ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਦਾ ਭਰੋਸਾ (consumer confidence) ਫਰਵਰੀ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹਾ ਸੁਧਰਿਆ, ਪਰ ਭਵਿੱਖ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਅਜੇ ਵੀ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹਨ। ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵੀ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ ਕਾਰਨ ਉੱਚੀਆਂ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ (Analysts) AI ਸੈਕਟਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਆਸ਼ਾਵਾਦੀ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਹ ਨਿਵੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅਸਲ ਪ੍ਰਭਾਵ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖ ਰਹੇ ਹਨ।