ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ ਘੱਟਣ ਨਾਲ ਬਾਜ਼ਾਰ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਵੱਡੀ ਰਾਹਤ
ਇਸ ਹਫ਼ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ੇਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਨੇ ਕਾਫ਼ੀ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਵਾਪਸੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ 6 ਲਗਾਤਾਰ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਇਸ ਵਾਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਨੇ ਪਿਛਲੇ 5 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਛਾਲ ਮਾਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੇਜ਼ੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ ਦਾ ਘੱਟਣਾ ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਾਲੇ ਸੰਭਾਵੀ ਜੰਗਬੰਦੀ (Ceasefire) ਦੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਨੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਵਧਾਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ। ਮੁੱਖ ਬੈਂਚਮਾਰਕ ਸੈਂਸੈਕਸ (Sensex) ਅਤੇ ਨਿਫਟੀ (Nifty) ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 6% ਦਾ ਵਾਧਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਨਿਫਟੀ ਬੈਂਕ (Nifty Bank) ਅਤੇ ਮਿਡਕੈਪ (Midcap) ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਇੰਡੈਕਸਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 8% ਦੀ ਤੇਜ਼ੀ ਦੇਖੀ ਗਈ, ਜੋ ਕਿ ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਮਿਡ-ਸਾਈਜ਼ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਰੁਚੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਰੀਅਲਟੀ ਅਤੇ ਆਟੋ ਸੈਕਟਰ ਅੱਗੇ, ਪਰ Valuations 'ਤੇ ਚਿੰਤਾ
ਰੀਅਲਟੀ (Realty) ਅਤੇ ਆਟੋ (Auto) ਸੈਕਟਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਰੈਲੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੈਕਟਰਾਂ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਨੇ ਦੋ-ਅੰਕੀ ਰਿਟਰਨ ਦਿੱਤਾ। ਕਈ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਹਾਲੀਆ ਗਿਰਾਵਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੈਕਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਪੈਸਾ ਲਗਾਇਆ। ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਵਪਾਰਕ ਸੈਸ਼ਨ ਮਜ਼ਬੂਤ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਬੰਦ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੈਂਸੈਕਸ 919 ਅੰਕ ਚੜ੍ਹ ਕੇ 77,550 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਨਿਫਟੀ 276 ਅੰਕ ਵਧ ਕੇ 24,051 'ਤੇ ਬੰਦ ਹੋਇਆ। ਰਿਲਾਇੰਸ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼, HDFC ਬੈਂਕ, ICICI ਬੈਂਕ ਅਤੇ ਸਟੇਟ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਵਰਗੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਲਿਜਾਣ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਹੀ Nifty Auto Index ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 3% ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਡੂੰਘੀ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰਨ 'ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੈਕਟਰਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਸੈਕਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਦੀਆਂ ਉੱਚ Valuations ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਿੱਥੇ ਆਟੋ ਸੈਕਟਰ ਨੇ ਚੰਗਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਇਸ ਦੀਆਂ Valuations ਕਾਫੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, Eicher Motors ਦਾ P/E Ratio ਲਗਭਗ 32.6 ਤੋਂ 42.3 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ TVS Motor ਦਾ P/E Ratio ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ 57.2 ਤੋਂ 84.0 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। Nifty Realty Index ਵੀ ਲਗਭਗ 31.8 ਤੋਂ 35.3 ਦੇ P/E Ratio 'ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, IT ਸੈਕਟਰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਪਿੱਛੇ ਰਿਹਾ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ Valuations ਵਧੇਰੇ ਸੰਜਮੀ ਹਨ। Infosys ਦਾ P/E Ratio ਲਗਭਗ 17.4 ਤੋਂ 19.5 ਹੈ ਅਤੇ Wipro ਦਾ ਲਗਭਗ 15.5 ਤੋਂ 16.7 ਹੈ। IT ਸੈਕਟਰ ਨੂੰ ਕੁਝ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਣ Morgan Stanley ਵੱਲੋਂ Wipro ਨੂੰ 'Underweight' ਰੇਟਿੰਗ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 'Reduce' ਦੀ ਸਲਾਹ ਹੈ, ਜੋ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, ਸਟੇਟ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ (P/E ~11.3) ਅਤੇ ONGC (P/E ~8.2-10.8) ਵਰਗੇ ਬੈਂਕਿੰਗ ਅਤੇ ਐਨਰਜੀ ਸੈਕਟਰ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰ ਵਧੇਰੇ ਸੰਜਮੀ ਮਲਟੀਪਲ 'ਤੇ ਵਪਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੱਡੇ ਖ਼ਤਰੇ ਬਰਕਰਾਰ
ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਉਛਾਲ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਕੁਝ ਕਾਰਕ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਮੋਰਚੇ 'ਤੇ 'ਜੰਗਬੰਦੀ' ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਅਜੇ ਵੀ ਨਾਜ਼ੁਕ ਲੱਗ ਰਹੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਤਣਾਅ ਅਜੇ ਵੀ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਲਈ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (RBI) ਨੇ ਆਪਣੀ ਨੀਤੀਗਤ ਵਿਆਜ ਦਰ (Repo Rate) 5.25% 'ਤੇ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖੀ ਹੈ ਅਤੇ 'Neutral' ਸਟੈਂਸ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। RBI ਨੇ ਵਧੇ ਹੋਏ ਗਲੋਬਲ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਖ਼ਤਰਿਆਂ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ-ਸਾਈਡ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੇ ਦਬਾਅ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਾਰਨ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸਥਿਰਤਾ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ (Indian Rupee) ਵਿੱਚ ਆਈ ਮਾਮੂਲੀ ਗਿਰਾਵਟ, ਜੋ 92.73 ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ, ਕਰੰਸੀ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦਰਾਮਦ ਲਾਗਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਨੂੰ ਵੀ ਬਦਲ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਆਟੋ ਅਤੇ ਰੀਅਲਟੀ ਵਰਗੇ ਸੈਕਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਚ Valuations ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜੇਕਰ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਹੌਲੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਉਮੀਦ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਲਈ ਉੱਚੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। IT ਸੈਕਟਰ ਦਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਰੇਟਿੰਗਾਂ ਆਮ ਬਾਜ਼ਾਰੀ ਸੋਚ ਤੋਂ ਪਰੇ ਉਦਯੋਗ-ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੋਲ ਇੰਡੀਆ ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਾ ਲਾਗਤ ਦੇ ਦਬਾਅ ਕਾਰਨ ਡਿੱਗਣਾ ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਮੈਕਰੋ-ਆਰਥਿਕ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਕਮੋਡਿਟੀ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਮਿਸ਼ਰਤ ਨਜ਼ਰੀਆ: ਗਰੋਥ ਦੇ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਚਿੰਤਾਵਾਂ
RBI ਨੇ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2027 (FY27) ਲਈ GDP ਗਰੋਥ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ 6.9% ਲਗਾਇਆ ਹੈ, ਪਰ ਨਾਲ ਹੀ ਵਿਸ਼ਵ ਊਰਜਾ ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਮੌਸਮ ਕਾਰਨ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੇ ਖਤਰਿਆਂ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ ਤੋਂ ਮਿਲੀ ਰਾਹਤ ਨੇ ਭਾਵੇਂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਮੂਡ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਲਗਾਤਾਰ ਵਿਸ਼ਵ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ, ਕਰੰਸੀ ਦੇ ਦਬਾਅ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੈਕਟਰਾਂ ਦੀਆਂ Valuations ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਇਸ ਰੈਲੀ ਦੀ ਟਿਕਾਊਤਾ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਕਮਾਈ (Corporate Earnings) ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੱਡੇ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸੰਕਟ ਤੋਂ ਬਚਣ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰੇਗੀ। ਇਹ ਦੇਖਣਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਬਾਜ਼ਾਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਿਸ਼ਰਤ ਸੰਕੇਤਾਂ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਨਜਿੱਠਦਾ ਹੈ।