ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸੂਚਕਾਂਕਾਂ (Indices) ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਇਹ ਵੱਡਾ ਵਖਰੇਵਾਂ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸੁਧਾਰ (Recalibration) ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਕੁਝ ਚੋਣਵੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਛੋਟੀਆਂ ਅਤੇ ਦਰਮਿਆਨੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮੁੱਲ (Value) ਦੇ ਮੌਕੇ ਬਣ ਰਹੇ ਹਨ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਕੁਝ ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਾ ਦਬਦਬਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹੇਠਾਂ ਵਿਆਪਕ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਵਖਰੇਵਾਂ ਪਿਛਲੇ 18 ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਜਾਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸਤੰਬਰ 2024 ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮੌਜੂਦਾ ਰਿਪੋਰਟਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ Monarch AIF ਦੀ, ਦੱਸਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ 27 ਫਰਵਰੀ 2026 ਤੱਕ, ₹1,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਰਕੀਟ ਕੈਪ ਵਾਲੀਆਂ ਲਗਭਗ 80% ਕੰਪਨੀਆਂ ਬੇਅਰ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਨਿਫਟੀ ਸਮਾਲ-ਕੈਪ ਇੰਡੈਕਸ ਹਾਲਾਂਕਿ ਆਪਣੇ ਸਿਖਰ ਤੋਂ ਸਿਰਫ 13% ਹੀ ਡਿੱਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਕਈ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖੀ ਹੈ। 23 ਫਰਵਰੀ 2026 ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਵੀ ਇਹ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ਸੈਂਸੈਕਸ ਅਤੇ ਨਿਫਟੀ-50 ਲਾਭ ਵਿੱਚ ਸਨ, ਉਦੋਂ ਮਿਡ-ਕੈਪ ਇੰਡੈਕਸਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਮੂਲੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਹਾਲਾਤ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹਨ, ਪਰ ਇਸ ਬਜ਼ਾਰੀ ਗਿਰਾਵਟ ਨੇ ਚੰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਸਸਤੇ ਭਾਅ 'ਤੇ ਖਰੀਦਣ ਦੇ ਮੌਕੇ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। Monarch AIF ਮੁਤਾਬਕ, ₹1,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਾਰਕੀਟ ਕੈਪ ਵਾਲੀਆਂ ਲਗਭਗ 36% ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁਣ ਟ੍ਰੇਲਿੰਗ ਟਵੈਲਵ ਮੰਥ (TTM) P/E ਰੇਸ਼ੋ 25x ਤੋਂ ਘੱਟ 'ਤੇ ਮਿਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਸਤੰਬਰ 2024 ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ 25% ਸੀ। ਇਹਨਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਫੋਰਵਾਰਡ P/E ਰੇਸ਼ੋ 20x ਤੋਂ ਵੀ ਹੇਠਾਂ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵੱਡਾ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਪਹਿਲੂ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਭਾਵੀ ਕਮੀ ਦਾ ਹੈ। ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਨੇ ਫਰਵਰੀ 2026 ਦੀ ਮੌਦਿਕ ਨੀਤੀ ਸਮੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਰੈਪੋ ਰੇਟ 5.25% 'ਤੇ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਿਆ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦਸੰਬਰ 2025 ਤੱਕ ਮਹਿੰਗਾਈ ਸਿਰਫ 1.33% ਸਾਲਾਨਾ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਨਿਰੰਤਰ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸੁਧਾਰਾਂ (Reforms) ਵੀ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਹੁਲਾਰਾ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਦਾ GDP ਵਿਕਾਸ ਦਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਰਹਿਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ Q3 FY26 ਵਿੱਚ 7.8% ਅਤੇ ਪੂਰੇ ਸਾਲ FY26 ਲਈ 7.6% ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੁੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਖਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਹੈ, ਪਰ ਜੋਖਮ ਵੀ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਮੁੱਖ ਸੂਚਕਾਂਕਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਹੀ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚੁੱਕਿਆ ਜਾਣਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਪੱਧਰ ਦੀ ਟਿਕਾਊਤਾ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਇਹ ਮੁੱਖ ਸ਼ੇਅਰ ਡਗਮਗਾਏ, ਤਾਂ ਪੂਰਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ IT ਸੈਕਟਰ, ਜੋ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦਾ ਸਟਾਰ ਸੀ, ਹੁਣ ਕਾਫੀ ਦਬਾਅ ਹੇਠ ਹੈ। ਨਿਫਟੀ IT ਇੰਡੈਕਸ ਫਰਵਰੀ 2026 ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ 14% ਤੱਕ ਡਿੱਗ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਕਾਰਨ ਗਲੋਬਲ AI ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਟੈਕ ਸਪੈਂਡਿੰਗ ਦਾ ਘੱਟ ਹੋਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੰਸਥਾਗਤ ਨਿਵੇਸ਼ਕ (FIIs) ਵੀ ਲਗਾਤਾਰ ਸ਼ੇਅਰ ਵੇਚ ਰਹੇ ਹਨ। 27 ਫਰਵਰੀ 2026 ਤੱਕ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਲਗਭਗ ₹3,466 ਕਰੋੜ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰ ਵੇਚੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। 'ਪੈਨੀ ਸਟਾਕਸ' (Penny Stocks) ਵਿੱਚ ਜੋਖਮ ਭਰੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਰੁਚੀ ਵੀ ਵਧੀ ਹੈ, ਜੋ ਅਕਸਰ ਅਸਥਿਰਤਾ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਲਗਾਏ ਗਏ ਸੇਬੀ (SEBI) ਦੇ ਨਿਯਮ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਯੂਨੀਅਨ ਬਜਟ 2026 ਵਿੱਚ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵਜ਼ 'ਤੇ ਵਧਿਆ ਸਿਕਿਓਰਿਟੀਜ਼ ਟ੍ਰਾਂਜ਼ੈਕਸ਼ਨ ਟੈਕਸ (STT), ਵੀ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਮਾਹਰ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਦੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸੀ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਇਹ ਸੁਧਾਰ (Consolidation) ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਅਗਲੀ ਵੱਡੀ ਉਛਾਲ ਲਈ ਜ਼ਮੀਨ ਤਿਆਰ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਨੇ ਵੋਲੈਟਿਲਟੀ (Volatility) ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਪੋਰਟ ਲੈਵਲ ਬਣਾਈ ਰੱਖੇ ਹਨ, ਜੋ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ। GDP ਵਿਕਾਸ ਦਰ 8% ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਰਹਿਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਸੰਸਥਾਗਤ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (DIIs) ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਵੀ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਕਿ Nifty 50 FY27 ਅਤੇ FY28 ਲਈ 13% ਦੀ ਪ੍ਰਤੀ ਸ਼ੇਅਰ ਆਮਦਨ (EPS) ਵਾਧਾ ਦਰਜ ਕਰੇਗਾ। ਮਿਡ ਅਤੇ ਸਮਾਲ-ਕੈਪ ਸੈਗਮੈਂਟਸ ਵਿੱਚ 2026 ਤੱਕ ਮਿਡ-ਟੀਨਸ (mid-teens) ਗਰੋਥ ਦੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਰਣਨੀਤੀਕਾਰਾਂ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਹੈ ਕਿ ਮਿਡ ਅਤੇ ਸਮਾਲ-ਕੈਪ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਉੱਚ ਰਿਟਰਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਦਾ ਲਾਭ ਚੁੱਕਿਆ ਜਾ ਸਕੇ, ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਮੁੱਲ (Valuation) ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਔਸਤ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੀ ਰਹਿਣ।